“Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) đã tấn công khu vực Beirut và hạ sát Ali Yusuf Harshi, thư ký riêng kiêm cháu trai của thủ lĩnh Hezbollah Naim Qassem”, IDF hôm nay cho hay. Cuộc tấn công đã làm sập một phần tòa nhà nhiều tầng.
Theo IDF, Harshi là “cộng sự thân cận và cố vấn riêng của ông Qassem, đóng vai trò quan trọng trong việc điều hành văn phòng cũng như đảm bảo an ninh cho thủ lĩnh Hezbollah”.
Trong đêm 8/4, quân đội Israel cũng tấn công hai điểm vượt sông Litani được coi là “trọng yếu”, vốn được Hezbollah sử dụng để vận chuyển “hàng nghìn vũ khí, rocket và bệ phóng” vào miền nam Lebanon. Khoảng 10 kho vũ khí, bệ phóng rocket và các sở chỉ huy của Hezbollah tại miền nam Lebanon cũng bị nhắm mục tiêu.
Hezbollah, một trong những đồng minh chủ chốt của Iran tại Trung Đông, hiện chưa lên tiếng về thông tin này.
Vài ngày sau khi Mỹ, Israel mở chiến dịch tấn công vào Iran hôm 28/2, Hezbollah tiến hành các cuộc tập kích vào lãnh thổ Israel nhằm trả thù cho lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. Giao tranh dữ dội giữa hai bên đến nay đã khiến hơn 1.600 người ở Lebanon thiệt mạng, hơn một triệu người phải di tản.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết lệnh ngừng bắn hai tuần giữa Mỹ và Iran hôm 8/4 bao gồm cả Lebanon, song Tel Aviv và Washington đưa ra thông tin ngược lại. Kể từ khi thỏa thuận được công bố, Israel vẫn tiếp tục các cuộc tấn công vào Lebanon.
Trước đó, Israel đã làm suy yếu năng lực quân sự của Hezbollah và liên tiếp tiến hành các vụ ám sát nhằm vào lực lượng này kể từ khi chiến sự Gaza bùng phát ngày 7/10/2023. Bất chấp lệnh ngừng bắn do Mỹ hậu thuẫn giữa Israel và Lebanon vào năm 2024, Israel vẫn thường xuyên không kích các mục tiêu mà họ cho là của Hezbollah tại Lebanon, cáo buộc nhóm này đang tìm cách tái vũ trang.
Hezbollah từ chối giải giáp theo đề xuất của Mỹ. Thủ lĩnh Qassem từng đe dọa Israel rằng tên lửa sẽ giáng xuống nếu Israel tái phát động cuộc chiến quy mô lớn tại Lebanon.
Hồi năm 2024, Israel đã hạ sát người tiền nhiệm của ông Qassem là Hassan Nasrallah trong cuộc không kích vào vùng ngoại ô Beirut. Một tháng sau, Hezbollah bổ nhiệm ông Qassem, người giữ vai trò quan trọng trong lực lượng này hơn 30 năm qua, làm thủ lĩnh.
Phát biểu trước cuộc họp Hội đồng Chính trị châu Âu (EPC) ở Armenia hôm nay, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho rằng Mỹ đã cảm thấy "thất vọng" với phản ứng của các nước châu Âu trong xung đột Trung Đông. "Giới lãnh đạo châu Âu đã lắng nghe và hiểu rõ thông điệp đó", ông nói.
Lãnh đạo NATO khẳng định các nước thành viên châu Âu đang tăng cường nỗ lực để giúp châu lục đóng vai trò lớn hơn, cũng như giúp NATO trở nên mạnh mẽ hơn.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump chỉ trích một số nước NATO chưa hỗ trợ đủ cho Mỹ trong cuộc chiến với Iran. Giới chức Mỹ hôm 1/5 công bố kế hoạch rút 5.000 binh sĩ đồn trú khỏi Đức, dấu hiệu nữa cho thấy sự không hài lòng của ông Trump đối với đồng minh tại châu Âu.
Tây Ban Nha, thành viên NATO, đã tuyên bố không cho phép sử dụng các căn cứ trên lãnh thổ nước này cho chiến dịch tấn công Iran. Dù vậy, ông Rutte cho biết những nước như Montenegro, Croatia, Romania, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Italy, Anh, Pháp và Đức đang đáp ứng đề nghị của Mỹ về sử dụng căn cứ và cung cấp hỗ trợ hậu cần.
"Họ đang đảm bảo rằng tất cả thỏa thuận song phương về căn cứ quân sự đều được thực hiện", Tổng thư ký NATO cho biết.
Ông Rutte thêm rằng ngày càng nhiều quốc gia châu Âu bố trí phương tiện như tàu quét mìn gần eo biển Hormuz để chuẩn bị cho "giai đoạn tiếp theo". Một số nước cũng sẵn sàng tham gia sứ mệnh đảm bảo tự do hàng hải ở eo biển Hormuz sau khi xung đột kết thúc.
Cũng tại sự kiện, đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Kaja Kallas cho rằng động thái rút binh sĩ Mỹ khỏi châu Âu đã được đề cập trong thời gian dài, nhưng khẳng định thời điểm Washington công bố quyết định "vẫn gây bất ngờ".
"Tôi nghĩ điều đó cho thấy chúng ta cần củng cố trụ cột châu Âu trong NATO và làm nhiều hơn nữa", bà Kallas nói, nhấn mạnh rằng binh sĩ Mỹ triển khai ở châu Âu không chỉ nhằm bảo vệ châu lục này mà còn cả những lợi ích của Washington.
Các nước châu Âu đang tăng cường chi tiêu quốc phòng do lo ngại về nguy cơ xung đột Ukraine lan rộng và cam kết của Mỹ đối với NATO.
"Châu Âu cần tự nắm lấy vận mệnh bản thân, tăng chi tiêu quốc phòng, an ninh và xây dựng các giải pháp chung của riêng mình", Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố.
Chủ tịch Uỷ ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen cũng cho rằng châu lục phải tăng cường năng lực quân sự để có thể tự bảo vệ bản thân.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài Fox News, ông Trump cho biết những quan chức Iran tham gia đàm phán đã được đề xuất "ân xá có giới hạn".
Nếu không đạt thỏa thuận, Mỹ có thể kiểm soát dầu mỏ Iran - động thái mà trước đây ông Trump từng nói người Mỹ có thể không đủ kiên nhẫn để thực hiện.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng cáo buộc Iran đang tìm cách trì hoãn tiến trình đàm phán, điều ông cho rằng đã dẫn tới cuộc tấn công vào một cây cầu quan trọng gần thủ đô Tehran hồi tuần trước.
Dù vậy, ông vẫn nhận định có khả năng cao hai nước đạt được thỏa thuận trước hạn chót, trong khi phía Iran chưa phát tín hiệu công khai về tiềm năng đạt được thỏa thuận này.
"Tôi nghĩ có cơ hội tốt là vào ngày mai (6-4), họ đang đàm phán ngay lúc này. Nếu họ không đạt được thỏa thuận, nhanh chóng thôi, tôi đang cân nhắc phá hủy mọi thứ và kiểm soát nguồn dầu mỏ", ông nói, đồng thời nhấn mạnh các cây cầu và nhà máy trên khắp Iran sẽ "lần lượt bị đánh sập".
Trước đó, ông Trump từng đặt hạn chót ngày 6-4 cho Iran đạt thỏa thuận, sau khi gia hạn thêm 10 ngày.
Cùng ngày, nhà lãnh đạo Mỹ thông báo sẽ tổ chức họp báo tại Nhà Trắng vào chiều 6-4 (giờ Mỹ), sau khi quân đội Mỹ giải cứu thành công thành viên thứ hai của phi hành đoàn tiêm kích F-15 bị bắn rơi tại Iran.
Theo Tổng thống Mỹ, phi công này mang hàm đại tá, bị thương nặng nhưng đã được đưa ra khỏi khu vực núi sâu bên trong Iran. Ông mô tả đây là một chiến dịch hiếm khi được thực hiện do mức độ nguy hiểm cao.
Chiến dịch thứ hai diễn ra sau khi đã giải cứu phi công đầu tiên, với tổng thời gian thực hiện kéo dài 7 giờ trên không phận Iran.
"Một màn thể hiện ấn tượng về lòng dũng cảm và tài năng của tất cả! Tôi sẽ tổ chức họp báo cùng quân đội tại Phòng Bầu dục vào lúc 13h ngày 6-4 (giờ Mỹ)", ông Trump nói thêm.
Quyết định này không đến một cách bất ngờ mà là đỉnh điểm mới nhất của một quá trình được các thời chính phủ ở Nhật Bản khởi động từ năm 2014. Những đối tác quân sự và quốc phòng của Nhật Bản hết lời ngợi ca quyết định mới này của chính phủ Nhật Bản trong khi Trung Quốc lại rất không hài lòng, xem đó là biểu hiện của một dạng mới của chủ nghĩa quân phiệt.
Chính phủ của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi theo đuổi đồng thời nhiều mục đích với bước đi mạnh mẽ trên. Xuất khẩu vũ khí trước hết đem lại nguồn lợi lớn về kinh tế và giúp Nhật Bản mở rộng vị thế trên thị trường vũ khí thế giới. Loại bỏ những rào cản xuất khẩu vũ khí giúp Nhật Bản phát triển mạnh mẽ và nhanh chóng nền công nghiệp quân sự hiện đại.
Kết quả không chỉ là tăng cường sức mạnh và tiềm lực quân sự và quốc phòng cho Nhật Bản, mà còn gây dựng nên mạng lưới đối tác quân sự và quốc phòng trên khắp thế giới. Triết lý của bà Takaichi cho định hướng chiến lược này là trong thế giới hiện đại ngày nay "không quốc gia nào có thể tự đảm bảo được hòa bình và an ninh cho mình mà cần sự trợ giúp lẫn nhau của các đối tác".
Cách tiếp cận của chính phủ Nhật Bản trong quyết sách này là dùng xuất khẩu vũ khí và chuyển giao thiết bị phòng thủ để "kiến tạo nên môi trường an ninh" có lợi nhất cho Tokyo. Nếu như quy định cấm xuất khẩu vũ khí và thiết bị phòng thủ trong bản hiến pháp hiện hành là một lời nguyền thì lời nguyền ấy hiện tiếp tục bị bỏ lại thêm xa hơn ở phía sau Nhật Bản.
