Một trong những điều đầu tiên du khách nhìn thấy khi bước vào đền Trắng là những bàn tay. Chúng ở khắp mọi nơi. Hàng trăm bàn tay, trồi lên từ lòng đất, như thể chúng vừa xuyên qua một cánh cổng dẫn đến “Địa ngục trần gian”.
Xung quanh du khách là những cổ tay và ngón tay nhợt nhạt cong lên giữa chừng như đang nắm lấy, một số vươn ra. Những bàn tay khác dường như có thể kéo khách thẳng xuống lòng đất nếu đến quá gần. Những bàn tay đang trồi lên từ các viên gạch trắng tinh khôi, lấp lánh dưới ánh nắng gay gắt của Thái Lan.
Đó là cảnh tượng ở Wat Rong Khun, hay còn được biết đến với tên gọi đền Trắng, nằm ngay ngoại ô Chiang Rai, phía bắc đất nước.
Từ bãi đậu xe, đền Trắng trông giống như ngôi chùa truyền thống của Thái Lan được tân trang lại theo phong cách hiện đại, với màu trắng sáng, trang trí công phu và vẻ đẹp dễ nhận biết.
Nhưng quần thể kiến trúc này không chỉ có màu trắng. Nó rực rỡ đến chói mắt, nhờ hàng ngàn mảnh gương nhỏ li ti được gắn vào lớp vữa và phản chiếu ánh nắng mặt trời tạo nên những tia sáng sắc nét. Hiệu ứng này thật chói lóa và có phần choáng ngợp.
Khi bước qua cánh cổng, mọi thứ càng trở nên khủng khiếp, nhất là ở lối vào cây cầu. Tại đây, những bàn tay gớm ghiếc vươn lên tứ phía. Một số xòe lòng bàn tay, số khác nắm chặt thành nắm đấm. Chúng được bao quanh bởi những chiếc đầu lâu ma quỷ, rắn và nhãn cầu rùng rợn, tất cả đều vướng vào những dây leo gai góc.
Theo kiến trúc sư – nghệ sĩ điêu khắc người Thái Lan Chalermchai Kositpipat, những hình thù đáng sợ này đại diện cho mặt tiêu cực của dục vọng con người như lòng tham, cám dỗ và sự ràng buộc, tất cả những điều bạn nên buông bỏ khi tiến vào bên trong ngôi đền.
Điều đó chắc chắn phá hỏng bầu không khí, và phản ứng của mọi người rất dễ nhận thấy. Tiếng trò chuyện im bặt trong giây lát và mọi thứ trở nên tĩnh lặng đến rợn người, ngoại trừ tiếng loa phát ra mệnh lệnh yêu cầu mọi người tiếp tục di chuyển theo hàng một. Nó tạo thêm một cảm giác kỳ lạ, bị kiểm soát cho toàn bộ trải nghiệm.
Khi đến gần phía bên kia cầu, những bức tượng khổng lồ tượng trưng cho cái chết và sự phán xét canh giữ nơi được mô tả là “cổng thiên đường”.
Và xa hơn nữa là lối vào chính điện, sạch sẽ và trắng tinh, được bao quanh bởi những họa tiết uốn lượn như ngọn lửa đóng băng.
Tuy nhiên, bên trong chùa là một sự tương phản rõ rệt với vẻ ngoài trắng tinh khôi và những bàn tay đáng sợ vừa xuất hiện. Nhiều bức tranh tường khổng lồ trên các bức tường tối tăm, rực lửa và đầy ắp hình ảnh ma quỷ, quái vật và cảnh hủy diệt.
Nhưng nếu nhìn kỹ hơn, bạn sẽ nhận thấy một số nhân vật quen thuộc như Michael Jackson, Harry Potter hay Pikachu.
Bạn sẽ phải nhìn đi nhìn lại nhiều lần khi cố gắng tìm ra những chi tiết liên quan đến văn hóa đại chúng được lồng ghép khéo léo bên cạnh những cảnh chiến tranh, sự sụp đổ môi trường và thảm họa toàn cầu.
Một phần khiến đền Trắng trở nên hấp dẫn là vì nó không hề cổ kính. Không giống như hầu hết các ngôi chùa nổi tiếng của Thái Lan, Wat Rong Khun chính thức mở cửa vào năm 1997.
Ngôi đền ban đầu trên khu đất này đang xuống cấp, vì vậy nghệ sĩ Chalermchai Kositpipat đã xây dựng lại nó như một tác phẩm nghệ thuật sống động, tự mình tài trợ mọi thứ để không ai có thể làm giảm đi góc nhìn của ông.
Nhiều ngày qua, mạng xã hội "dậy sóng" bởi đoạn livestream (phát trực tiếp) của tài khoản mang tên L.T. được cho là một hướng dẫn viên dẫn đoàn đến miền Tây.
Trong các video được cắt từ đoạn livestream trên, hướng dẫn viên này cho rằng những cô gái miền Tây đã ra Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Huế và những trung tâm phát triển để tìm kiếm kế sinh nhai. Bởi đối với người miền Tây "họ trọng nghĩa khinh tài", "trước đây họ không có đi học", mà phải ở nhà để làm rất nhiều công việc.
Ngoài ra, người này còn nhận định cô gái miền Tây lên TP.HCM làm nghề massage về xây nhà to và những cuộc đời bất hạnh bắt đầu diễn ra.
"Tôi rất thất vọng cho người miền Tây, lúc bố mẹ còn sống thì để nhà lụp xụp, lúc chết xây mộ rất to, có người thường xây luôn cái nhà…", hướng dẫn viên này nói.
Hàng loạt comment đã bày tỏ phẫn nộ trước hành vi miệt thị, xúc phạm người dân miền Tây của hướng dẫn viên này.
"Mình nghĩ là một "đại sứ văn hóa" ít nhất cũng phải biết nói về cái hay, cái đẹp của quê hương đất nước từng vùng miền nơi mình đi tới. Đằng này anh gom hết tất cả mọi thứ tiêu cực trên đời anh đổ hết lên người miền Tây?
Có thể không yêu miền Tây, nhưng xin đừng xúc phạm con người và văn hóa miền Tây. Tôn trọng là điều tối thiểu khi nói về bất kỳ vùng đất nào!", tài khoản Lam Võ viết.
Tài khoản Trương Nhân Việt nhận định: "Thiệt nghi ngờ trình độ học vấn và văn hóa của ông này".
Trong khi đó nhiều tài khoản khác cho rằng thái độ của hướng dẫn viên cùng nội dung quá bôi bác và cho rằng người này không có kiến thức, không có đạo đức nghề nghiệp.
Một chủ khu du lịch tại thành phố Cần Thơ cho biết bà có xem các đoạn video của hướng dẫn viên trên. Bà cho rằng chỉ có những người thiếu hiểu biết và ít đến miền Tây nên mới có những phát ngôn sai lệch. Điều này đã ảnh hưởng đến hình ảnh, văn hóa người miền Tây trong mắt du khách.
Ông Trương Văn Vinh - Phó chủ tịch Hiệp hội Du lịch thành phố Cần Thơ, Giám đốc Công ty TNHH thương mại du lịch và sự kiện IDO Travel - thông tin hiệp hội đã nắm vụ việc và đang xin ý kiến Chủ tịch Hiệp hội về hướng giải quyết. Khi có chỉ đạo của Chủ tịch Hiệp hội Du lịch thành phố Cần Thơ, ông sẽ thông tin cho báo chí.
Ngày 6-4, UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết vừa ban hành quy chế phối hợp quản lý hoạt động kinh doanh dịch vụ lữ hành phục vụ du khách đi tàu biển quốc tế, nhằm thiết lập cơ chế vận hành đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị, nâng cao chất lượng dịch vụ và hình ảnh điểm đến.
Quy chế phân định rõ trách nhiệm của từng đơn vị trong toàn bộ chuỗi đón tiếp, phục vụ khách. Theo đó, Cảng vụ hàng hải Nha Trang chịu trách nhiệm cấp phép tàu du lịch quốc tế ra, vào cảng, công bố danh sách bến, khu neo đậu và thông báo lịch trình tàu cho các bên liên quan.
Ban Chỉ huy Bộ đội biên phòng tỉnh chủ trì thực hiện thủ tục xuất nhập cảnh, cấp phép đi bờ cho thuyền viên, đồng thời phối hợp xét duyệt, chỉ cho phép các doanh nghiệp lữ hành quốc tế đủ điều kiện vào cảng đón khách.
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao chủ trì quản lý hoạt động kinh doanh lữ hành quốc tế, kiểm tra và xử lý vi phạm; đảm bảo an ninh trật tự tại các điểm tham quan, bố trí đủ lực lượng hướng dẫn viên phục vụ du khách.
Hiệp hội Du lịch tỉnh Khánh Hòa được giao xây dựng các sản phẩm du lịch đặc thù, tăng cường liên kết với các công ty lữ hành quốc tế để mở rộng thị trường khách tàu biển, đồng thời vận động doanh nghiệp nâng cao chất lượng dịch vụ.
Đối với doanh nghiệp lữ hành quốc tế, quy chế yêu cầu cung cấp đầy đủ thông tin cho cơ quan chức năng chậm nhất 1 giờ trước khi tàu cập cảng, đồng thời chịu trách nhiệm đảm bảo an toàn cho du khách trong suốt hành trình.
UBND các địa phương chịu trách nhiệm giữ gìn an ninh trật tự, xử lý dứt điểm tình trạng ăn xin, bán hàng rong, chèo kéo khách tại các điểm du lịch.
Quy chế cũng nhấn mạnh nguyên tắc giảm tối đa việc thanh, kiểm tra, tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Quang Thắng - Phó chủ tịch thường trực Hiệp hội Du lịch Khánh Hòa - đánh giá quy chế đón khách du lịch tàu biển vừa được ban hành đã có những bước cải tiến đáng kể hơn so với trước đây.
Trong đó, điểm sáng lớn nhất là quy trình thủ tục đã trở nên thông thoáng và linh hoạt hơn, trực tiếp tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp lữ hành trong việc khai thác thị trường khách quốc tế cao cấp.
Tại thị trấn Bol trên đảo Brač của Croatia, có một công trình kiến trúc khiến du khách không khỏi tò mò, được người dân địa phương gọi là "House in a House" (tạm dịch: Ngôi nhà trong ngôi nhà). Công trình còn có tên "Paloc".
Thoạt nhìn, công trình này không quá nổi bật dù nằm gần trung tâm thị trấn. Từ bên ngoài, nó giống một tòa nhà cũ kỹ, xây dựng dang dở.
Từ mặt đường, du khách chỉ nhìn thấy mặt tiền đồ sộ của tòa nhà lớn với nhiều ô cửa đã được bịt kín bằng đá khô. Chỉ khi quan sát qua các khe hở hoặc từ trên cao, người ta mới phát hiện ngôi nhà nhỏ vẫn tồn tại nguyên vẹn bên trong.
Nhìn từ trên cao, ngôi nhà nhỏ trông như bị "mắc kẹt" giữa bốn bức tường của công trình lớn chưa bao giờ hoàn thiện.
Sự tương phản giữa căn nhà đá truyền thống của vùng Dalmatia với phần biệt thự đồ sộ bao quanh tạo nên một công trình kiến trúc hiếm có, thu hút đông đảo du khách, các nhà sử học và kiến trúc sư từ khắp nơi trên thế giới.
Đến nay, không ai biết chính xác công trình đặc biệt này được hình thành như thế nào.
Tuy nhiên, câu chuyện được nhiều người nhắc đến nhất cho rằng đây là một "nail house" - thuật ngữ dùng để chỉ những ngôi nhà mà chủ sở hữu kiên quyết không chịu bán dù xung quanh bị giải tỏa để phát triển dự án.
Theo truyền thuyết địa phương, vào cuối thế kỷ 19, gia đình Vuković - một dòng họ giàu có và có tiếng trong ngành hàng hải - quyết định xây dựng một dinh thự nguy nga tại thị trấn Bol.
Để thực hiện dự án, họ lần lượt mua lại đất của người dân với mức giá cao hơn giá thị trường.
Hầu hết cư dân đều đồng ý bán đất, ngoại trừ một người đàn ông tên Marko. Dù gia đình Vuković nhiều lần thương lượng và đưa ra những lời đề nghị hấp dẫn, Marko vẫn nhất quyết từ chối bán căn nhà của mình.
Biểu tượng của sự kiên cường
Sau nhiều lần thuyết phục bất thành, gia đình Vuković quyết định xây dựng dinh thự bao quanh căn nhà của ông Marko. Công trình được dựng lên chỉ cách ngôi nhà vài mét, gần như bao kín toàn bộ không gian xung quanh.
Họ hy vọng cảm giác chật chội và ngột ngạt sẽ khiến Marko thay đổi quyết định và buộc phải bán nhà.
Thế nhưng, mọi chuyện lại diễn ra theo hướng không ai ngờ tới.
Ba anh em trong gia đình Vuković được cho là đã thiệt mạng trên biển khi đang trên đường đi mua vật liệu để hoàn thiện công trình. Không ai trong số họ có con nối dõi, khiến dòng họ Vuković dần chấm dứt và dự án xây dựng biệt thự cũng bị bỏ dở vĩnh viễn.
Trong khi đó, theo truyền thuyết, gia đình ông Marko vẫn tiếp tục sống trong căn nhà nằm giữa phần khung của biệt thự cho đến cuối đời. Sau khi Marko qua đời, một người cháu tiếp tục ở trong căn nhà, duy trì sự gắn bó của gia đình với mảnh đất này.
Chính quyền thị trấn Bol đã lắp đặt hệ thống chiếu sáng để công trình nổi bật vào ban đêm, giúp du khách có thể chiêm ngưỡng vẻ độc đáo của nó ngay cả sau khi trời tối.
Do lo ngại về vấn đề an toàn, khách tham quan không được phép vào bên trong. Tuy nhiên, họ có thể tìm hiểu lịch sử của công trình thông qua các bảng thông tin và các tour hướng dẫn.
Đối với người dân địa phương, công trình không chỉ kể lại cuộc tranh chấp giữa một người nông dân và gia tộc giàu có mà còn nhắc nhở về giá trị của quyền sở hữu tài sản, hậu quả của tham vọng quá mức và những biến cố khó lường có thể làm thay đổi lịch sử của cả một cộng đồng.
Hơn một thế kỷ trôi qua, công trình vẫn đứng đó như minh chứng cho sức mạnh của ý chí con người và là một trong những công trình kiến trúc kỳ lạ nhất Croatia.
