Thông tin Bệnh viện Nhân dân 115 ngày 17-4 cho biết khoa hồi sức tích cực và chống độc của bệnh viện đã tiếp nhận điều trị một bệnh nhân 61 tuổi nhập viện trong tình trạng sốc, rối loạn chức năng đa cơ quan, hội chứng đông máu nội mạch lan tỏa, sau hai ngày khởi phát sốt và mệt mỏi.
Trong những giờ đầu nhập viện, người bệnh diễn tiến bệnh rất nhanh và nặng, trong khi nguyên nhân lại chưa xác định rõ nên đã đặt đội ngũ bác sĩ điều trị vào thách thức.
Người bệnh được hồi sức nâng cao giữ tính mạng, song song đó ê kíp bác sĩ phải khẩn trương tìm nguyên nhân gây bệnh, với chẩn đoán ban đầu là sốc nhiễm khuẩn – nhiễm khuẩn huyết.
Sau hồi sức chuyên sâu, người bệnh tạm ổn, ban đầu vượt qua nguy kịch.
Mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân được gửi khẩn đến đơn vị vi sinh để xác định. Kết quả cấy máu cho thấy dương tính với vi khuẩn Streptococcus Suis.
Streptococcus Suis là vi khuẩn liên cầu có độc lực rất mạnh, lây từ heo (lợn) sang người thông qua tiếp xúc qua da (đặc biệt khi có vết thương da) hoặc qua đường tiêu hóa (như tiết canh heo, thịt tái).
Theo chia sẻ từ người thân, người bệnh có tự mua thịt và xương heo sống về chế biến vào ngay trước ngày khởi bệnh.
Sau 21 ngày điều trị theo phác đồ và hồi sức nâng cao, người bệnh ổn định dần và được xuất viện.
Bệnh nhân vào Trung tâm Y tế Quân dân y Côn Đảo trong tình trạng vết thương ở cổ tay phải chảy máu thành tia. Kíp cấp cứu không còn bắt được mạch quay tay phải bệnh nhân, các ngón tay hạn chế vận động nguy cơ hoại tử hoặc tàn phế vĩnh viễn.
ThS.BS.CK1 Phan Xuân Khải - đang luân phiên công tác đợt 9 tại Côn Đảo - hội chẩn trực tuyến với lãnh đạo Bệnh viện Chấn thương Chỉnh hình TP HCM ở đất liền, quyết định phẫu thuật nối mạch máu và thần kinh ngay tại đảo. Mổ thám sát cho thấy tổn thương nghiêm trọng, bệnh nhân đứt hoàn toàn động mạch quay, thần kinh giữa, gân gấp cổ tay quay và gân gấp nông các ngón.
Êkíp khâu gân, sau đó vi phẫu nối động mạch quay bằng chỉ siêu nhỏ, kết hợp bơm rửa dung dịch chống đông để tránh tắc mạch, rồi khâu nối thần kinh giữa theo kỹ thuật bao bó sợi. Khi tháo dây garo, động mạch quay đập trở lại, máu lưu thông tốt, bàn tay nhanh chóng hồng và ấm. Bệnh nhân được cố định bằng nẹp mặt lưng với cổ tay gấp 45 độ.
Ngày 17/4, gần một tuần sau mổ, sức khỏe bệnh nhân tiến triển tốt. Mạch máu thông suốt, mạch quay rõ, các ngón tay cử động được, SpO2 đầu ngón tay đạt 98-100%.
Đây là ca mổ nối bộ phận cơ thể đứt lìa đầu tiên được thực hiện ngay tại Côn Đảo - nơi cách đất liền khoảng 300 km theo đường hàng không và vốn có điều kiện y tế còn nhiều thiếu thốn.
Giám đốc Sở Y tế TP HCM Tăng Chí Thượng đánh giá êkíp đã xử trí thành công ca mổ cấp cứu phức tạp, đòi hỏi kỹ thuật cao. Những trường hợp này cho thấy hiệu quả của việc cử bác sĩ tuyến cuối ra hỗ trợ y tế tại Côn Đảo, giúp người bệnh được can thiệp kịp thời ngay tại chỗ, không phải chuyển vào đất liền.
Côn Đảo, trước thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, nay là đặc khu của TP HCM, được đặc biệt chú trọng đầu tư y tế nhằm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, với mục tiêu "không để ai bị bỏ lại phía sau". Từ đầu tháng 9/2025, Sở Y tế TP HCM luân phiên các bác sĩ giỏi từ các bệnh viện lớn của thành phố ra công tác một tháng tại Trung tâm Y tế Quân dân y Côn Đảo.
TS.BS Hoàng Tiến Trọng Nghĩa, Chủ nhiệm khoa Nội thần kinh, Bệnh viện Quân y 175, cho biết theo các tổ chức y tế uy tín như Tổ chức Giấc ngủ Quốc gia Mỹ và Học viện Y học Giấc ngủ Mỹ (AASM), thời lượng ngủ trung bình cần thiết được chia theo độ tuổi.
Người trưởng thành (18-64 tuổi) cần 7-9 giờ mỗi đêm, trong khi người lớn trên 65 tuổi giảm nhẹ nhu cầu xuống còn khoảng 7-8 giờ. Trẻ em cần thời gian ngủ dài hơn do não bộ đang trong giai đoạn phát triển và xây dựng cấu trúc mạnh mẽ. Trong đó, trẻ sơ sinh đòi hỏi nhiều thời gian nhất với 14-17 giờ và thanh thiếu niên cần 8-10 giờ.
Lý giải nguyên nhân não bộ người trưởng thành cần 7-9 giờ nghỉ ngơi, bác sĩ Nghĩa nhấn mạnh đây là lúc não thực hiện những nhiệm vụ không thể làm được khi thức, điển hình là việc dọn dẹp "rác thải" chuyển hóa thông qua hệ thống Glymphatic. Trong giấc ngủ sâu, không gian giữa các tế bào não mở rộng, cho phép dịch não tủy rửa trôi các protein độc hại tích tụ ban ngày như Beta-amyloid và Tau - những tác nhân liên quan mật thiết đến bệnh Alzheimer.
Đồng thời, giấc ngủ giúp củng cố trí nhớ và học tập bằng cách chọn lọc thông tin, chuyển ký ức ngắn hạn ở đồi hải mã lên vỏ não để lưu trữ thành ký ức dài hạn và xóa bỏ những thông tin thừa thãi, đặc biệt trong giai đoạn giấc ngủ REM và giấc ngủ sóng chậm.
Quá trình bảo dưỡng này còn bao gồm việc cân bằng nội môi Synapse và phục hồi cảm xúc. Khi thức, não bộ liên tục tạo ra các kết nối thần kinh mới khiến tiêu hao rất nhiều năng lượng. Giấc ngủ giúp "cắt tỉa" bớt các kết nối yếu, đưa mạng lưới thần kinh về trạng thái cân bằng để sẵn sàng tiếp nhận thông tin mới. Bên cạnh đó, giấc ngủ điều chỉnh sự kết nối giữa hạch hạnh nhân (trung tâm kiểm soát cảm xúc) và vỏ não trước trán (trung tâm tư duy logic), giúp con người giữ được sự điềm tĩnh và phán đoán chính xác vào hôm sau.
Tuy nhiên, chất lượng hay còn gọi là kiến trúc giấc ngủ cũng đóng vai trò quan trọng không kém số lượng. Não bộ không chỉ cần đủ thời gian mà còn phải hoàn thành 4 đến 5 chu kỳ giấc ngủ mỗi đêm, mỗi chu kỳ kéo dài 90-110 phút bao gồm đầy đủ các giai đoạn ngủ nông, ngủ sâu và ngủ REM.
Việc ngủ đủ 8 tiếng nhưng bị gián đoạn liên tục, ví dụ do chứng ngưng thở khi ngủ, sẽ khiến não bộ thiếu hụt giấc ngủ sâu trầm trọng. Hậu quả của tình trạng này thậm chí còn tồi tệ hơn cả việc chỉ ngủ 6 tiếng nhưng ngủ liền mạch. Để một bộ não người trưởng thành hoạt động minh mẫn, sắc bén và phòng ngừa các bệnh lý thoái hóa thần kinh về già, việc đảm bảo 7-8 giờ ngủ liền mạch mỗi đêm là bắt buộc.
Điều trị càng sớm càng giúp giảm tổn thương não và hạn chế di chứng, đặc biệt trong đột quỵ thiếu máu não do tắc mạch. Nguyên nhân là do một số phương pháp điều trị chỉ hiệu quả trong một khoảng thời gian nhất định, theo chuyên trang sức khỏe Medical News Today (Anh).
Tuy nhiên, khi thấy người thân có biểu hiện như méo miệng, nói khó, yếu tay chân hoặc mất thăng bằng đột ngột, nhiều người lại xử lý theo thói quen hoặc truyền miệng dân gian. Một số hành động tưởng như vô hại như để người bệnh nằm nghỉ, cho uống thuốc có thể khiến điều trị bị chậm trễ.
Dưới đây là những điều không nên làm nếu nghi ngờ ai đó đang bị đột quỵ:
Một số người nghĩ rằng aspirin có thể làm loãng máu nên sẽ giúp ích khi nghi ngờ đột quỵ. Đây là quan niệm nguy hiểm vì không phải tất cả các trường hợp đột quỵ đều do cục máu đông gây ra.
Hiệp hội Đột quỵ Mỹ cho biết đột quỵ có thể xảy ra do tắc mạch máu não hoặc do xuất huyết não. Nếu người bệnh đang bị xuất huyết não, dùng aspirin có thể khiến tình trạng chảy máu nghiêm trọng hơn. Ngoài aspirin, cũng không nên cho người bệnh uống thuốc huyết áp, thuốc cảm hoặc bất kỳ bài thuốc dân gian nào khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Người bị đột quỵ có thể bị ảnh hưởng khả năng nuốt do tổn thương vùng não kiểm soát cơ họng và đường thở. Vì vậy, cho uống nước, sữa hoặc ăn cháo trong lúc chờ cấp cứu có thể làm tăng nguy cơ sặc. Nếu người bệnh nôn ói thì nên để họ nằm nghiêng sang một bên để hạn chế nguy cơ hít dịch nôn vào phổi.
Một số người thấy bệnh nhân mệt hoặc than nhức đầu nên nghĩ rằng để họ ngủ một lát sẽ giúp cơ thể hồi phục. Trên thực tế, đây có thể là thời điểm tình trạng tổn thương não đang tiến triển nặng hơn.
Nếu người bệnh ngủ hoặc ở một mình, người thân có thể không nhận ra khi triệu chứng trở nặng như mất ý thức, khó thở hoặc liệt nặng hơn. Điều này cũng làm tăng nguy cơ bỏ lỡ thời gian điều trị quan trọng.
Trong một số trường hợp, khi người bệnh đột ngột méo miệng hoặc yếu tay chân, người thân có thể nghĩ đến cạo gió, bấm huyệt, chích máu đầu ngón tay hoặc các mẹo dân gian khác.
Không có bằng chứng khoa học nào cho thấy những biện pháp trên có thể đảo ngược đột quỵ và quan trọng hơn là chúng làm mất thời gian cấp cứu. Với đột quỵ, từng phút đều quan trọng vì hàng triệu tế bào não có thể bị tổn thương mỗi phút nếu dòng máu không được phục hồi, theo Medical News Today.
