Sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng vì nhiễm liên cầu lợn sau khi chế biến thịt heo sống

Chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe gan. Nhiều loại thực phẩm chứa các hợp chất có thể giúp cải thiện men gan, bảo vệ chống lại sự tích tụ chất béo và giảm viêm.

Gan đảm nhiệm hàng trăm chức năng quan trọng trong cơ thể, bao gồm sản xuất protein, cholesterol và mật, cũng như lưu trữ vitamin, khoáng chất và carbohydrate. Gan cũng phân giải các chất độc như rượu, chất chuyển hóa của thuốc và các sản phẩm phụ tự nhiên của quá trình trao đổi chất.

Giữ cho gan khỏe mạnh là điều quan trọng để duy trì sức khỏe. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể “giải độc” gan, nhưng một chế độ ăn giàu chất dinh dưỡng có thể giúp hỗ trợ chức năng gan bình thường.

Dưới đây là một số thực phẩm nên bổ sung vào chế độ ăn uống để hỗ trợ sức khỏe gan bao gồm:

Việt quất và nam việt quất

Theo Healthline, việt quất và nam việt quất chứa anthocyanin, đặc biệt tốt cho gan. Đây là một loại chất chống oxy hóa tạo nên màu sắc đặc trưng của các loại quả mọng và có liên quan đến nhiều lợi ích sức khỏe.

Một nghiên cứu năm 2021 cho thấy việc bổ sung chiết xuất nam việt quất trong 6 tháng đã cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ ở những người mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu. Theo một đánh giá khác về các nghiên cứu năm 2021, việc bổ sung anthocyanin có lợi đối với các enzyme gan.

Một phát hiện thú vị khác là chiết xuất việt quất dường như ức chế sự phát triển của tế bào ung thư gan ở người trên nghiên cứu trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, cần nhiều nghiên cứu hơn để xác định liệu tác dụng này có thể được lặp lại trong các nghiên cứu trên động vật hoặc người hay không.

Rau họ cải

Một số ví dụ về rau họ cải bao gồm súp lơ trắng, súp lơ xanh, bắp cải, bắp cải Brussels, cải xoăn… Rau họ cải được biết đến với hàm lượng chất xơ cao và hương vị đặc trưng. Chúng cũng rất giàu các hợp chất thực vật có lợi.

Các nghiên cứu cho thấy rau họ cải chứa một số hợp chất làm thay đổi quá trình giải độc và bảo vệ chống lại các hợp chất có hại. Các nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu vai trò của rau họ cải trong phòng ngừa ung thư, bao gồm cả ung thư gan.

Mặc dù các nghiên cứu trên người cho thấy kết quả trái chiều, nhưng các nghiên cứu ban đầu trên động vật và trong ống nghiệm rất hứa hẹn.

Các loại hạt

Các loại hạt rất giàu một số chất dinh dưỡng quan trọng, bao gồm chất béo tốt, chất chống oxy hóa, vitamin E.

Một nghiên cứu năm 2019 cho thấy chế độ ăn nhiều hạt có liên quan đến việc giảm nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu. Mặc dù cần nhiều nghiên cứu chất lượng hơn, nhưng dữ liệu sơ bộ cho thấy các loại hạt là một nhóm thực phẩm quan trọng tốt cho gan.

Cá béo

Cá béo chứa axit béo omega-3, là chất béo tốt giúp giảm viêm. Một phân tích năm 2016 cho thấy axit béo omega-3 giúp giảm mỡ gan và triglyceride ở những người mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu.

Mặc dù tiêu thụ cá béo giàu omega-3 có vẻ có lợi cho gan, nhưng việc bổ sung thêm chất béo omega-3 vào chế độ ăn uống không phải là điều duy nhất cần xem xét. Tỷ lệ chất béo omega-3 so với chất béo omega-6 cũng rất quan trọng. Hầu hết mọi người tiêu thụ quá nhiều chất béo omega-6, loại chất béo có trong nhiều loại dầu thực vật và bơ, nhưng lại không đủ omega-3.

Vì thế, bạn cũng nên hạn chế tiêu thụ quá mức các nguồn chất béo omega-6 để duy trì tỷ lệ cân bằng với omega-3.

Dầu ô liu

Dầu ô liu được coi là một loại chất béo lành mạnh vì nhiều lợi ích cho sức khỏe, bao gồm tác động tích cực đến tim mạch và sức khỏe trao đổi chất. Nó cũng có thể có tác dụng có lợi cho gan.

Một nghiên cứu năm 2018 cho thấy rằng việc tuân theo chế độ ăn Địa Trung Hải giàu dầu ô liu có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ ở người lớn tuổi.

Một số nghiên cứu khác đã tìm thấy những tác dụng tương tự của việc tiêu thụ dầu ô liu ở người, bao gồm giảm tích tụ chất béo trong gan và cải thiện nồng độ men gan trong máu.

Ngoài việc bổ sung những thực phẩm này, duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh tổng thể cùng với các thói quen sinh hoạt lành mạnh khác là chìa khóa cho sức khỏe toàn diện.

Tin Gốc: Dân Trí

Khi bệnh nhân đầu tiên được chuyển đến, người đàn ông 50 tuổi bất tỉnh với thân nhiệt 40 độ C, bác sĩ Nicolas Gonzales hiểu ngay mùa hè năm nay sẽ khác. Gia đình nạn nhân kể ông vẫn bình thường rồi đột ngột mất ý thức.

Chỉ vài giờ sau, khoa cấp cứu Bệnh viện Paris-Saclay chìm ngập trong làn sóng bệnh nhân nhồi máu cơ tim, mất nước, suy thận, đủ mọi lứa tuổi, từ trẻ em đến người già sống neo đơn, tất cả đều là nạn nhân của đợt nắng nóng kỷ lục tràn qua nước Pháp từ ngày 20/6.

Để hạ thân nhiệt khẩn cấp cho bệnh nhân sốc nhiệt, đội ngũ y tế cần một lượng lớn đá lạnh ngâm bồn. Nhưng bệnh viện không có máy làm đá. Họ gõ cửa một nhà hàng thức ăn nhanh gần đó, xin toàn bộ số đá trong kho, rồi cử nhân viên tự bỏ tiền túi ra siêu thị mua thêm. Đó là cách một cơ sở y tế hiện đại tại vùng ngoại ô Paris vật lộn sinh tử trong tuần đầu của cuộc khủng hoảng nhiệt.

"Áp lực tăng lên như một ngọn núi và duy trì suốt bảy ngày liên tục. Đó là khoảng thời gian vô cùng căng thẳng", bác sĩ Gonzales, Trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Paris-Saclay, nói với AP hôm 1/7.

Ông mô tả nhiệt độ cao như một cuộc tấn công vật lý trực tiếp vào cơ thể: "Khi cơ thể không còn khả năng thích nghi, người bệnh sẽ không tự nhận ra mối nguy và tim có thể ngừng đập bất cứ lúc nào".

Bệnh viện Paris-Saclay, dù là cơ sở mới có trang bị điều hòa, vẫn chật vật. Ba bệnh viện lâu đời khác trong hệ thống do giám đốc Cédric Lussiez quản lý còn khốn đốn hơn. Để thuốc không biến chất, nhân viên dùng quạt điện kết hợp đá khối làm mát tạm thời. Sinh viên điều dưỡng được huy động hỗ trợ bệnh nhân bù nước liên tục.

Tại tầng trên cùng của khoa tâm thần, nơi hứng trực tiếp ánh nắng mặt trời, nhiệt kế chạm 33 độ C. "Chúng tôi từng nghĩ mình đã sẵn sàng, nhưng thực tế thì chưa", ông Lussiez thừa nhận. "Bệnh viện phải hoạt động hết công suất vì buộc phải tìm giải pháp thay thế trong thời gian rất ngắn".

Những gì diễn ra tại Paris-Saclay phản ánh thực trạng chung của hệ thống y tế châu Âu trước biến đổi khí hậu. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tốc độ nóng lên tại châu Âu đang nhanh gấp đôi mức trung bình toàn cầu. Hôm 30/6, WHO gọi đợt nắng nóng vừa qua là "bản diễn tập" cho những mùa hè khốc liệt hơn trong tương lai, đồng thời cảnh báo các đợt nhiệt cực đoan không còn là hiện tượng hy hữu.

Chính phủ Pháp buộc phải hành động. Tại cuộc họp khẩn ngày 29/6 về khủng hoảng nhiệt, Thủ tướng Sébastien Lecornu công bố gói 100 triệu euro để trang bị hệ thống làm mát cho các bệnh viện ngay trong mùa hè này. Chính phủ đồng thời mua thêm 30.000 máy điều hòa cho các cơ sở y tế, với đợt giao hàng đầu tiên dự kiến ngay trong tuần đầu tháng 7.

Tại Paris-Saclay, máy làm đá đã được đặt hàng. Khoa cấp cứu đang chờ thiết bị về. Ông Lussiez khẩn trương yêu cầu lắp đặt phòng làm mát tại mỗi tầng của khoa tâm thần, lên kế hoạch di dời khoa điều trị bệnh nhân cao tuổi sang cơ sở mới. Ngay sau tuần được ông gọi là "kinh hoàng", toàn bộ ekip đã bắt tay chuẩn bị cho đợt tiếp theo.

Bác sĩ Gonzales đúc kết bằng một so sánh thực dụng: "Vào mùa đông, chúng tôi biết mình sẽ đối mặt với cúm và Covid-19. Còn bây giờ, vào mùa hè, chúng tôi sẽ phải chiến đấu với khủng hoảng khí hậu".

Tin Gốc: Vnexpress

Việc cơ thể không được nạp đủ lượng protein cần thiết vào bữa sáng có thể là nguyên nhân dẫn đến tình trạng thèm ăn vô độ và mất kiểm soát trong suốt thời gian còn lại của ngày. Bác sĩ Wei Shih-hang, Giám đốc Phòng khám Hsinchu Chu-Ri, dẫn một nghiên cứu từ Đại học Sydney cho biết tỷ lệ protein trong bữa ăn đầu tiên đóng vai trò quyết định đối với mức độ kiểm soát lượng calo tiêu thụ hàng ngày. Nếu tỷ lệ này thấp hơn 15%, cơ thể sẽ ăn nhiều hơn một cách vô thức vào các bữa tiếp theo để bù đắp lượng thiếu hụt, từ đó tạo thành một vòng lặp ăn uống vô độ tai hại.

Qua quá trình theo dõi và phân tích nhật ký ăn uống của các bệnh nhân trong thời gian dài, bác sĩ Wei Shih-hang phát hiện một hiện tượng đáng chú ý. Nhiều người kiểm soát chế độ ăn vào bữa trưa và bữa tối rất tốt theo đúng thực đơn nhưng đến bữa sáng là lại thất bại. Họ thường than phiền rằng bản thân hoàn toàn bất lực trong việc kiềm chế cảm giác thèm ăn khi bắt đầu ngày mới.

Tuy nhiên, nghiên cứu từ Đại học Sydney đã đưa ra những bằng chứng khoa học không thể phủ nhận về mối liên hệ giữa tỷ lệ protein trong bữa sáng và tổng lượng calo tiêu thụ cả ngày. Nhóm nghiên cứu đã chia hàm lượng protein nạp vào trong bữa ăn đầu tiên thành 3 nhóm gồm dưới mức khuyến nghị (dưới 15%), trong mức khuyến nghị (từ 15% đến 25%) và trên mức khuyến nghị (trên 25%). Dữ liệu thực tế cho thấy những người khởi đầu ngày mới với bữa sáng có tỷ lệ protein từ 15% trở lên đã giảm được đáng kể tổng lượng calo nạp vào cơ thể trong ngày hôm đó.

Dưới góc độ sinh lý học, hiện tượng này có thể được hiểu như một phản ứng chuỗi của việc "mắc nợ dinh dưỡng ngay từ vạch xuất phát". Bác sĩ chuyên khoa điều trị béo phì giải thích nếu hàm lượng protein trong bữa ăn đầu tiên quá thấp, theo hiệu ứng đòn bẩy protein, cơ thể sẽ tự động tìm cách bù đắp bằng việc thúc đẩy người ăn tiêu thụ nhiều thực phẩm hơn ở các bữa sau. Tuy nhiên, cơ chế bù đắp mang tính chất "khắc phục hậu quả" này thường diễn ra trong trạng thái dở dang và mất kiểm soát. Trong quá trình cơ thể chật vật tìm kiếm protein để bù vào, lượng carbohydrate (tinh bột/đường) và chất béo lại vô tình được nạp vào trước tiên một cách quá mức, dẫn đến tình trạng "nợ protein" vẫn chưa trả xong mà lượng calo tích tụ đã vượt ngưỡng cho phép.

Đáng báo động hơn, việc thiếu hụt protein trong bữa ăn đầu tiên còn có thể làm suy giảm trực tiếp chất lượng dinh dưỡng của toàn bộ các bữa ăn còn lại trong ngày. Bác sĩ Wei Shih-hang chỉ ra rằng các nghiên cứu đã chứng minh khi tỷ lệ protein ở bữa sáng ở mức thấp, những người tham gia thử nghiệm có xu hướng phụ thuộc rõ rệt vào các loại "thực phẩm chế biến sẵn" trong các bữa ăn tiếp theo, đồng thời cắt giảm lượng thịt tự nhiên cũng như các loại thực phẩm nguyên phần lành mạnh khác.

Việc điều chỉnh bữa ăn đầu tiên không đồng nghĩa với việc phải đảo lộn hoàn toàn lối sống hay bỏ bữa sáng hoàn toàn. Thay vào đó, mục tiêu là ưu tiên xóa bỏ "khoản nợ protein" ngay trong thói quen sinh hoạt sẵn có. Bác sĩ Wei Shih-hang giải thích một khi cán cân protein được giữ ở mức ổn định ngay từ khi bắt đầu ngày mới, việc quản lý cảm giác thèm ăn và lựa chọn thực phẩm ở các bữa tiếp theo sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.

Đối với những người thực sự không có thời gian chuẩn bị, thay vì vội vã ăn một chiếc bánh mì, hãy thử thay thế bằng hai quả trứng luộc cùng một hộp sữa đậu nành không đường. Một khi cơ thể đã được giải tỏa cơn khát protein, cảm giác thèm ăn vặt vào buổi chiều sẽ tự động biến mất do não bộ đã được thỏa mãn thực sự bằng nguồn dinh dưỡng chất lượng, chứ không phải bằng lượng calo rỗng thiếu chất.

Tin Gốc: Vnexpress