Sợi đất Mặt Trăng do nhà nghiên cứu Zhu Meifang tại Trường Kỹ thuật và Khoa học Vật liệu thuộc Đại học Đông Hoa, Thượng Hải, cùng cộng sự phát triển. Mẫu vật liệu được tàu Thiên Châu đưa lên trạm vũ trụ Thiên Cung tháng này, dự kiến trải qua các thử nghiệm trong điều kiện khắc nghiệt như chân không, bức xạ mạnh và dao động nhiệt độ lớn.
Theo China Daily, thiết bị tạo sợi của nhóm Zhu là thiết bị đầu tiên trên thế giới có thể biến đất Mặt Trăng thành sợi hiệu suất cao trong môi trường chân không. Sử dụng đất Mặt Trăng làm nguyên liệu thô, thiết bị có thể vận hành tự động trong điều kiện chân không và trọng lực nhỏ trên thiên thể này. Không cần chất phụ gia, nó làm nóng bột đất đến mức tan chảy thành chất lỏng sệt, sau đó kéo thành những sợi siêu mỏng bằng công nghệ hút chân không và kéo sợi tốc độ cao.
Vật liệu mới được đánh giá khá tiềm năng do đất Mặt Trăng có thành phần hóa học và hàm lượng khoáng chất tương tự đá bazan, đồng thời chứa nhiều nguyên tố vi lượng. Trong khi đó, sợi bazan đã được sử dụng rộng rãi trong sản xuất thiết bị cao cấp.
Nhóm Zhu bắt đầu nghiên cứu về vật liệu trong môi trường khắc nghiệt từ năm 2016 và tự phát triển thiết bị kéo sợi cho môi trường Mặt Trăng. Năm 2020, sau khi tàu Hằng Nga 5 mang mẫu đất Mặt Trăng về Trái Đất, họ đạt được bước tiến quan trọng. Chỉ sử dụng 0,5 gram đất Mặt Trăng thật, họ chế tạo thành công các sợi dài khoảng 3 m và mỏng như sợi tóc.
Do đất Mặt Trăng khan hiếm, nhóm tạo ra vật liệu mô phỏng để phục vụ nghiên cứu. Theo Global Times, việc tạo đất Mặt Trăng mô phỏng dựa vào tỷ lệ khoa học không khó. Thách thức thực sự nằm ở việc tái tạo môi trường Mặt Trăng, với đặc điểm là chân không và trọng lực nhỏ, trên Trái Đất.
Tháng 4/2025, loại sợi mới mỏng manh nhưng bền chắc được trưng bày trong triển lãm “20 năm Chương trình Thám hiểm Mặt Trăng của Trung Quốc” tại Bảo tàng Quốc gia Trung Quốc. Tháng 9/2025, công nghệ này giành giải thưởng cao nhất tại Hội chợ Công nghiệp Quốc tế Trung Quốc.
“Chi phí vận chuyển giữa Trái Đất và Mặt Trăng cực kỳ lớn. Do đó, việc xây các trạm nghiên cứu tương lai sẽ phải dựa vào tài nguyên tại chỗ. Sợi đất Mặt Trăng có thể giúp dựng lều trên đó”, một thành viên nhóm nghiên cứu cho biết. Họ hy vọng chúng sẽ được dệt thành vật liệu kết cấu linh hoạt hoặc giúp gia cố bêtông làm từ đất Mặt Trăng, đóng vai trò như “cốt thép” cho các căn cứ tương lai.
Hiện tại, loại sợi mới vẫn ở giai đoạn kiểm chứng và chưa thể sớm đưa vào ứng dụng thực tiễn. Việc đưa mẫu sợi lên trạm vũ trụ sẽ giúp kiểm tra khả năng chống chọi với điều kiện khắc nghiệt ngoài không gian. Nhóm nghiên cứu cho biết, mọi dữ liệu thử nghiệm thu được đều rất quý giá.
Tin Gốc: Vnexpress
Khoa Học Công Nghệ
Quán cà phê mở Spotify, YouTube Premium có phải trả bản quyền?
Một ly cà phê, một bản nhạc nhẹ nhàng và không gian thư giãn là công thức quen thuộc tại nhiều quán cà phê, nhà hàng hiện nay.
Không ít chủ quán cho rằng chỉ cần đăng ký các gói trả phí như Spotify Premium, YouTube Premium hoặc một số nền tảng nghe nhạc trực tuyến là có thể thoải mái mở nhạc cho khách nghe.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, luật sư Nguyễn Văn Duy, Giám đốc Công ty Luật Hoàng Duy và Cộng sự, cho biết việc trả phí cho nền tảng nghe nhạc không đồng nghĩa với việc cơ sở kinh doanh đã có quyền phát nhạc công cộng.
Lý do là các gói Premium trên những nền tảng nghe nhạc hiện nay chủ yếu được cấp cho mục đích sử dụng cá nhân, không phải giấy phép để phát nhạc công cộng tại địa điểm kinh doanh.
Khi một quán cà phê, nhà hàng hoặc cơ sở kinh doanh mở nhạc cho khách hàng cùng nghe, đây không còn là hoạt động nghe nhạc cá nhân thông thường. Hoạt động này được xem là việc khai thác tác phẩm âm nhạc trong môi trường kinh doanh, có liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan.
Nói cách khác, chủ quán trả tiền cho tài khoản Premium là để sử dụng dịch vụ nghe nhạc theo điều khoản của nền tảng. Khoản phí này không thay thế nghĩa vụ bản quyền khi dùng âm nhạc để tạo không gian, thu hút khách hàng hoặc phục vụ hoạt động kinh doanh.
Vì sao mở nhạc trong quán cà phê lại được xem là hoạt động có yếu tố thương mại?
Theo luật sư Duy, âm nhạc trong quán cà phê, nhà hàng không chỉ phục vụ nhu cầu nghe cá nhân của chủ quán. Âm nhạc còn là một phần của không gian dịch vụ, góp phần tạo trải nghiệm cho khách hàng.
Một quán cà phê có nhạc nền dễ chịu, phù hợp phong cách, có thể giữ chân khách lâu hơn, tạo cảm giác thư giãn và góp phần vào hoạt động kinh doanh của cơ sở. Vì vậy, việc sử dụng nhạc tại địa điểm kinh doanh được xem là hành vi sử dụng tác phẩm trong hoạt động thương mại.
Trong trường hợp này, chủ cơ sở cần thực hiện nghĩa vụ về quyền tác giả, quyền liên quan theo quy định pháp luật, thay vì chỉ dựa vào tài khoản nghe nhạc cá nhân.
Mức phí bản quyền được xác định như thế nào?
Theo quy định hiện hành, từ ngày 1/7/2026, mức phí sử dụng quyền tác giả đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, giải khát được xác định theo biểu phí tại Phụ lục II Nghị định 17/2023/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 134/2026/NĐ-CP. Mức phí này căn cứ vào diện tích hoặc sức chứa của cơ sở.
Điều này có nghĩa, quán cà phê, nhà hàng, cơ sở dịch vụ ăn uống, giải khát khi sử dụng âm nhạc phục vụ hoạt động kinh doanh cần xem xét quy mô cơ sở để xác định nghĩa vụ bản quyền phù hợp.
Trên thực tế, nhiều quán cà phê đã được cơ quan chức năng hoặc đơn vị đại diện quyền tác giả nhắc nhở, hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ này.
Chủ quán cần làm gì để tránh rủi ro pháp lý?
Luật sư khuyến nghị các chủ quán cà phê, nhà hàng không nên mặc định rằng việc trả tiền cho Spotify Premium, YouTube Premium hoặc các nền tảng nghe nhạc trả phí đồng nghĩa với việc đã có quyền phát nhạc công cộng.
Để bảo đảm đúng quy định pháp luật, chủ cơ sở nên liên hệ với tổ chức đại diện tập thể quyền tác giả, chẳng hạn Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam, để được hướng dẫn và thực hiện thủ tục cấp phép phù hợp.
Ngoài ra, chủ quán cũng cần tránh sử dụng nhạc từ các nguồn không rõ quyền khai thác, các bản nhạc tải lậu hoặc những nền tảng không chính thống. Việc sử dụng nhạc hợp pháp không chỉ giúp hạn chế rủi ro xử lý vi phạm mà còn thể hiện sự tôn trọng đối với tác giả, nghệ sĩ biểu diễn và các chủ thể quyền liên quan.
Mở nhạc Premium tại quán có được không?
Việc mở nhạc từ các nền tảng trả phí có thể giúp chủ quán sử dụng nguồn nhạc chất lượng và hạn chế rủi ro từ các nguồn không chính thống. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc cơ sở kinh doanh đã hoàn tất nghĩa vụ bản quyền đối với hoạt động phát nhạc công cộng.
Theo luật sư Duy, các chủ quán nên hiểu rõ sự khác biệt giữa quyền nghe nhạc cá nhân và quyền sử dụng âm nhạc trong kinh doanh. Trả phí cho nền tảng nghe nhạc là một chuyện, còn nghĩa vụ bản quyền khi phát nhạc cho khách tại quán là một vấn đề pháp lý khác.
Việc tìm hiểu và thực hiện đúng quy định không chỉ giúp quán cà phê, nhà hàng tránh những rủi ro không đáng có, mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh văn minh, tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ.
Tin Gốc: Dân Trí
Tôi thấy nhiều người gặp rắc rối sau khi mua SIM. Khi tạo hoặc cập nhật tài khoản ứng dụng bằng số điện thoại mới này, ứng dụng lại thông báo rằng số điện thoại đó đã có người dùng. Có trường hợp sau khi mua SIM mới còn bị gọi đến đòi nợ.
Nhà mạng thu hồi SIM không còn sử dụng để bán lại, vậy sao không hủy/xóa luôn những dịch vụ gắn với SIM và chủ cũ trước khi mang ra bán?
Tin Gốc: Vnexpress
Chiều 6/4 (sáng 7/4 giờ Hà Nội), tàu Orion chở phi hành đoàn Artemis II bay vòng qua phía sau Mặt Trăng, tới cách thiên thể này gần nhất 6.545 km.
Trong ảnh, phía trước bên trái là tàu Orion được Mặt Trời chiếu sáng, phía sau là Mặt Trăng đang khuyết dần. Bồn trũng Orientale - hố va chạm khổng lồ với đường kính khoảng 960 km, có niên đại 3,8 tỷ năm - xuất hiện ở trung tâm phần dưới của Mặt Trăng. Bồn trũng với những gờ núi bao quanh này đánh dấu ranh giới giữa phía gần và phía xa Mặt Trăng, nhưng lại nằm ngoài tầm quan sát trong thời Apollo. Vì vậy, đây là một trong những mục tiêu quan sát hấp dẫn nhất của nhiệm vụ Artemis II.
Bên trái Orientale là mặt xa - bán cầu mà con người không thể nhìn thấy từ Trái Đất. Bên phải là mặt gần - bán cầu có thể nhìn thấy hàng ngày, nổi bật với những mảng dung nham cổ đại khổng lồ, tối màu bao phủ bề mặt.
Chiều 6/4 (sáng 7/4 giờ Hà Nội), tàu Orion chở phi hành đoàn Artemis II bay vòng qua phía sau Mặt Trăng, tới cách thiên thể này gần nhất 6.545 km.
Trong ảnh, phía trước bên trái là tàu Orion được Mặt Trời chiếu sáng, phía sau là Mặt Trăng đang khuyết dần. Bồn trũng Orientale - hố va chạm khổng lồ với đường kính khoảng 960 km, có niên đại 3,8 tỷ năm - xuất hiện ở trung tâm phần dưới của Mặt Trăng. Bồn trũng với những gờ núi bao quanh này đánh dấu ranh giới giữa phía gần và phía xa Mặt Trăng, nhưng lại nằm ngoài tầm quan sát trong thời Apollo. Vì vậy, đây là một trong những mục tiêu quan sát hấp dẫn nhất của nhiệm vụ Artemis II.
Bên trái Orientale là mặt xa - bán cầu mà con người không thể nhìn thấy từ Trái Đất. Bên phải là mặt gần - bán cầu có thể nhìn thấy hàng ngày, nổi bật với những mảng dung nham cổ đại khổng lồ, tối màu bao phủ bề mặt.
Phi hành đoàn Artemis II chụp hình ảnh trên lúc 15h41 ngày 6/4 (2h41 ngày 7/4 giờ Hà Nội), cho thấy các vòng đồng tâm của bồn trũng Orientale. Chúng mang đến cho giới khoa học cái nhìn hiếm hoi về cách các vụ va chạm dữ dội định hình bề mặt thiên thể, giúp tinh chỉnh những mô hình về sự hình thành hố trũng và lịch sử địa chất của Mặt Trăng.
Hướng 10h của Orientale là hai hố trũng nhỏ hơn mà phi hành đoàn Artemis II phát hiện bằng mắt thường và đề xuất đặt tên. Hố nằm gần hố trũng Ohm dự kiến gọi là Integrity - vốn được phi hành đoàn Artemis II đặt cho tàu vũ trụ Orion. Cấu trúc còn lại, nằm gần hố trũng Glushko, được đề xuất tên Carroll nhằm tưởng nhớ người vợ quá cố của Reid Wiseman, chỉ huy nhiệm vụ Artemis II.
Phi hành đoàn Artemis II chụp hình ảnh trên lúc 15h41 ngày 6/4 (2h41 ngày 7/4 giờ Hà Nội), cho thấy các vòng đồng tâm của bồn trũng Orientale. Chúng mang đến cho giới khoa học cái nhìn hiếm hoi về cách các vụ va chạm dữ dội định hình bề mặt thiên thể, giúp tinh chỉnh những mô hình về sự hình thành hố trũng và lịch sử địa chất của Mặt Trăng.
Hướng 10h của Orientale là hai hố trũng nhỏ hơn mà phi hành đoàn Artemis II phát hiện bằng mắt thường và đề xuất đặt tên. Hố nằm gần hố trũng Ohm dự kiến gọi là Integrity - vốn được phi hành đoàn Artemis II đặt cho tàu vũ trụ Orion. Cấu trúc còn lại, nằm gần hố trũng Glushko, được đề xuất tên Carroll nhằm tưởng nhớ người vợ quá cố của Reid Wiseman, chỉ huy nhiệm vụ Artemis II.
Trong ảnh, bồn trũng Orientale nằm ở trung tâm bề mặt Mặt Trăng với mảng dung nham cổ đại tối màu ở giữa, hình thành do một vụ phun trào cách đây hàng tỷ năm. Orientale nằm dọc theo ranh giới giữa phía gần và phía xa nên đôi khi có thể nhìn thấy một phần từ Trái Đất. Bên trái Orientale là Byrgius - hố trũng nhỏ, sáng màu với những vệt dài 400 km tỏa ra xa.
Trong ảnh, bồn trũng Orientale nằm ở trung tâm bề mặt Mặt Trăng với mảng dung nham cổ đại tối màu ở giữa, hình thành do một vụ phun trào cách đây hàng tỷ năm. Orientale nằm dọc theo ranh giới giữa phía gần và phía xa nên đôi khi có thể nhìn thấy một phần từ Trái Đất. Bên trái Orientale là Byrgius - hố trũng nhỏ, sáng màu với những vệt dài 400 km tỏa ra xa.
Bề mặt Mặt Trăng hiện lên rõ nét trong khi Trái Đất khuất dần phía sau. Phần tối của Trái Đất đang trải qua ban đêm, trong khi ở phía ban ngày, những đám mây xoáy xuất hiện phía trên khu vực châu Đại Dương.
Bồn trũng Orientale nằm ở rìa phần bề mặt Mặt Trăng khả kiến. Trong khi đó, bồn trũng Hertzsprung trông giống hai vòng tròn đồng tâm mờ nhạt, bị gián đoạn bởi Vavilov - hố trũng trẻ hơn nằm chồng lên cấu trúc cũ. Những đường lõm kéo dài là chuỗi hố thứ cấp hình thành bởi vật chất bắn ra từ vụ va chạm dữ dội tạo nên Orientale.
Bề mặt Mặt Trăng hiện lên rõ nét trong khi Trái Đất khuất dần phía sau. Phần tối của Trái Đất đang trải qua ban đêm, trong khi ở phía ban ngày, những đám mây xoáy xuất hiện phía trên khu vực châu Đại Dương.
Bồn trũng Orientale nằm ở rìa phần bề mặt Mặt Trăng khả kiến. Trong khi đó, bồn trũng Hertzsprung trông giống hai vòng tròn đồng tâm mờ nhạt, bị gián đoạn bởi Vavilov - hố trũng trẻ hơn nằm chồng lên cấu trúc cũ. Những đường lõm kéo dài là chuỗi hố thứ cấp hình thành bởi vật chất bắn ra từ vụ va chạm dữ dội tạo nên Orientale.
Khi bay ra phía sau Mặt Trăng, các phi hành gia Artemis II chứng kiến "Trái Đất lặn" (Earthset) - hành tinh xanh khuất sau Mặt Trăng theo tầm nhìn từ tàu Orion - lúc 18h41 ngày 6/4 (5h44 ngày 7/4 giờ Hà Nội). Vài phút sau, tín hiệu vô tuyến và laser, vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion và Trái Đất, cũng bị Mặt Trăng chặn lại, dẫn đến gián đoạn liên lạc khoảng 40 phút.
Khi bay ra phía sau Mặt Trăng, các phi hành gia Artemis II chứng kiến "Trái Đất lặn" (Earthset) - hành tinh xanh khuất sau Mặt Trăng theo tầm nhìn từ tàu Orion - lúc 18h41 ngày 6/4 (5h44 ngày 7/4 giờ Hà Nội). Vài phút sau, tín hiệu vô tuyến và laser, vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion và Trái Đất, cũng bị Mặt Trăng chặn lại, dẫn đến gián đoạn liên lạc khoảng 40 phút.
Phi công Victor Glover và chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch thu thập hình ảnh bề mặt Mặt Trăng để chia sẻ với thế giới khi bay vòng qua thiên thể này vào ngày thứ 6 của nhiệm vụ Artemis II. Trong chuyến bay, phi hành đoàn đã dành vài giờ thay phiên nhau quan sát qua cửa sổ tàu.
Phi công Victor Glover và chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch thu thập hình ảnh bề mặt Mặt Trăng để chia sẻ với thế giới khi bay vòng qua thiên thể này vào ngày thứ 6 của nhiệm vụ Artemis II. Trong chuyến bay, phi hành đoàn đã dành vài giờ thay phiên nhau quan sát qua cửa sổ tàu.
Phi hành đoàn Artemis II dùng camera cầm tay với tiêu cự 400 mm để chụp cận cảnh hố Vavilov trên rìa bồn trũng Hertzsprung lớn và lâu đời hơn. Phần bên phải ảnh cho thấy sự chuyển đổi từ vật chất nhẵn mịn bên trong sang địa hình gồ ghề hơn gần rìa. Vavilov, các hố trũng khác cùng vật chất văng ra trở nên nổi bật nhờ phần bóng đổ kéo dài tại đường chạng vạng (terminator) - ranh giới giữa ngày và đêm trên Mặt Trăng.
Phi hành đoàn Artemis II dùng camera cầm tay với tiêu cự 400 mm để chụp cận cảnh hố Vavilov trên rìa bồn trũng Hertzsprung lớn và lâu đời hơn. Phần bên phải ảnh cho thấy sự chuyển đổi từ vật chất nhẵn mịn bên trong sang địa hình gồ ghề hơn gần rìa. Vavilov, các hố trũng khác cùng vật chất văng ra trở nên nổi bật nhờ phần bóng đổ kéo dài tại đường chạng vạng (terminator) - ranh giới giữa ngày và đêm trên Mặt Trăng.
Một phần Mặt Trăng nằm dọc theo đường chạng vạng, nơi ánh sáng Mặt Trời góc thấp tạo ra những bóng dài trên bề mặt. Ánh sáng này làm nổi bật địa hình gồ ghề của Mặt Trăng, hé lộ các hố trũng, gờ núi và cấu trúc lòng chảo với độ chi tiết đáng kinh ngạc. Những cấu trúc dọc theo đường chạng vạng như hố trũng Jule, Birkhoff, Stebbins và vùng cao nguyên xung quanh trở nên rõ nét. Tương tác giữa ánh sáng và bóng tối làm nổi bật sự phức tạp của bề mặt Mặt Trăng theo cách không thể nhìn thấy dưới ánh sáng đầy đủ.
Một phần Mặt Trăng nằm dọc theo đường chạng vạng, nơi ánh sáng Mặt Trời góc thấp tạo ra những bóng dài trên bề mặt. Ánh sáng này làm nổi bật địa hình gồ ghề của Mặt Trăng, hé lộ các hố trũng, gờ núi và cấu trúc lòng chảo với độ chi tiết đáng kinh ngạc. Những cấu trúc dọc theo đường chạng vạng như hố trũng Jule, Birkhoff, Stebbins và vùng cao nguyên xung quanh trở nên rõ nét. Tương tác giữa ánh sáng và bóng tối làm nổi bật sự phức tạp của bề mặt Mặt Trăng theo cách không thể nhìn thấy dưới ánh sáng đầy đủ.
19h22 ngày 6/4 (6h22 ngày 7/4 giờ Hà Nội), phi hành đoàn Artemis II chụp cảnh tượng "Trái Đất mọc" (Earthrise) từ cửa sổ tàu Orion. Đây là khi hành tinh xanh xuất hiện lại từ rìa Mặt Trăng theo góc nhìn của phi hành đoàn. Lúc này, tàu Orion cũng ra khỏi phía sau Mặt Trăng, khôi phục liên lạc với Trái Đất sau khoảng 40 phút gián đoạn.
Trong ảnh chụp bằng ống kính 400 mm, Trái Đất có hình lưỡi liềm mỏng, chỉ phần rìa trên được chiếu sáng, màu xanh lam nhạt và những đám mây trắng rải rác nổi bật trên nền vũ trụ tối đen.
19h22 ngày 6/4 (6h22 ngày 7/4 giờ Hà Nội), phi hành đoàn Artemis II chụp cảnh tượng "Trái Đất mọc" (Earthrise) từ cửa sổ tàu Orion. Đây là khi hành tinh xanh xuất hiện lại từ rìa Mặt Trăng theo góc nhìn của phi hành đoàn. Lúc này, tàu Orion cũng ra khỏi phía sau Mặt Trăng, khôi phục liên lạc với Trái Đất sau khoảng 40 phút gián đoạn.
Trong ảnh chụp bằng ống kính 400 mm, Trái Đất có hình lưỡi liềm mỏng, chỉ phần rìa trên được chiếu sáng, màu xanh lam nhạt và những đám mây trắng rải rác nổi bật trên nền vũ trụ tối đen.
Từ 20h35 ngày 6/4 (7h35 ngày 7/4 giờ Hà Nội), Mặt Trời đi qua phía sau Mặt Trăng theo góc nhìn của Artemis II. Khác với nhật thực kéo dài vài phút mà con người thấy từ mặt đất, thời gian quan sát trên tàu Orion là 53-57 phút, gấp khoảng 7 lần. Nguyên nhân là khi tàu tiến sát Mặt Trăng, kích thước biểu kiến của thiên thể này sẽ chiếm một phần rất lớn trong trường nhìn của phi hành gia, khiến nó lớn hơn nhiều và che khuất Mặt Trời lâu hơn.
Trong ảnh, vành nhật hoa (lớp ngoài cùng của khí quyển Mặt Trời) tạo thành quầng sáng bao quanh đĩa Mặt Trăng tối đen, để lộ những chi tiết thường bị che mờ do Mặt Trời quá sáng.
Ánh sáng nhẹ từ nửa gần của Mặt Trăng có thể nhìn thấy, được soi rọi bởi ánh sáng phản xạ từ Trái Đất. Các ngôi sao, thường quá mờ để quan sát khi chụp Mặt Trăng, cũng xuất hiện. Lý do là khi Mặt Trăng chìm trong bóng tối, việc chụp ảnh sao trở nên dễ dàng hơn.
Từ 20h35 ngày 6/4 (7h35 ngày 7/4 giờ Hà Nội), Mặt Trời đi qua phía sau Mặt Trăng theo góc nhìn của Artemis II. Khác với nhật thực kéo dài vài phút mà con người thấy từ mặt đất, thời gian quan sát trên tàu Orion là 53-57 phút, gấp khoảng 7 lần. Nguyên nhân là khi tàu tiến sát Mặt Trăng, kích thước biểu kiến của thiên thể này sẽ chiếm một phần rất lớn trong trường nhìn của phi hành gia, khiến nó lớn hơn nhiều và che khuất Mặt Trời lâu hơn.
Trong ảnh, vành nhật hoa (lớp ngoài cùng của khí quyển Mặt Trời) tạo thành quầng sáng bao quanh đĩa Mặt Trăng tối đen, để lộ những chi tiết thường bị che mờ do Mặt Trời quá sáng.
Ánh sáng nhẹ từ nửa gần của Mặt Trăng có thể nhìn thấy, được soi rọi bởi ánh sáng phản xạ từ Trái Đất. Các ngôi sao, thường quá mờ để quan sát khi chụp Mặt Trăng, cũng xuất hiện. Lý do là khi Mặt Trăng chìm trong bóng tối, việc chụp ảnh sao trở nên dễ dàng hơn.
Ảnh Mặt Trăng ngược sáng trong nhật thực do camera trên pin năng lượng Mặt Trời của tàu Orion chụp lại. Một phần con tàu hiện diện ở phía trước bên trái. Trong khi đó, Trái Đất phản xạ ánh sáng Mặt Trời đến rìa trái Mặt Trăng, khiến khu vực này sáng hơn một chút so với phần còn lại. Đốm sáng ngay dưới rìa phải Mặt Trăng là Sao Thổ, đốm sáng nằm xa hơn ở rìa phải bức ảnh là Sao Hỏa.
Ảnh Mặt Trăng ngược sáng trong nhật thực do camera trên pin năng lượng Mặt Trời của tàu Orion chụp lại. Một phần con tàu hiện diện ở phía trước bên trái. Trong khi đó, Trái Đất phản xạ ánh sáng Mặt Trời đến rìa trái Mặt Trăng, khiến khu vực này sáng hơn một chút so với phần còn lại. Đốm sáng ngay dưới rìa phải Mặt Trăng là Sao Thổ, đốm sáng nằm xa hơn ở rìa phải bức ảnh là Sao Hỏa.
Trong ảnh, (theo chiều kim đồng hồ) phi công Victor Glover, chỉ huy Reid Wiseman, chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen, chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch đeo kính quan sát nhật thực, giống loại mà NASA đã sản xuất cho nhật thực hình khuyên năm 2023 và nhật thực toàn phần năm 2024 để bảo vệ mắt khi quan sát. Đây là lần đầu tiên kính được sử dụng trong phạm vi không gian Mặt Trăng nhằm theo dõi hiện tượng một cách an toàn.
Sau khi quan sát nhật thực, phi hành đoàn Artemis II kết thúc chuyến bay lịch sử vòng qua Mặt Trăng, thu được nhiều quan sát giá trị, đồng thời xác lập kỷ lục bay xa Trái Đất nhất - cách 406.771 km.
Đến 13h23 ngày 7/4 (0h23 ngày 8/4 giờ Hà Nội), phi hành đoàn rời khỏi vùng không gian Mặt Trăng, lên đường trở về Trái Đất.
Trong ảnh, (theo chiều kim đồng hồ) phi công Victor Glover, chỉ huy Reid Wiseman, chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen, chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch đeo kính quan sát nhật thực, giống loại mà NASA đã sản xuất cho nhật thực hình khuyên năm 2023 và nhật thực toàn phần năm 2024 để bảo vệ mắt khi quan sát. Đây là lần đầu tiên kính được sử dụng trong phạm vi không gian Mặt Trăng nhằm theo dõi hiện tượng một cách an toàn.
Sau khi quan sát nhật thực, phi hành đoàn Artemis II kết thúc chuyến bay lịch sử vòng qua Mặt Trăng, thu được nhiều quan sát giá trị, đồng thời xác lập kỷ lục bay xa Trái Đất nhất - cách 406.771 km.
Đến 13h23 ngày 7/4 (0h23 ngày 8/4 giờ Hà Nội), phi hành đoàn rời khỏi vùng không gian Mặt Trăng, lên đường trở về Trái Đất.
Thu Thảo
Ảnh: NASA
Nguồn: https://vnexpress.net/toan-canh-chuyen-bay-qua-phia-sau-mat-trang-cua-artemis-ii-5059894.html