Một xu hướng tuyển dụng mới đang trỗi dậy ở xứ tỉ dân, các tập đoàn công nghệ và tài chính chủ động săn đón nhân tài ngay từ ghế nhà trường, sẵn sàng đặt năng lực thực chiến lên trên tấm bằng đại học truyền thống.
Theo nền tảng Sixth Tone ngày 3-4, Trần Quảng Vũ gia nhập nhóm nghiên cứu Kimi của Moonshot AI từ tháng 11-2025 với vai trò thực tập sinh học máy (Machine Learning).
Trong báo cáo kỹ thuật được công bố, Trần Quảng Vũ được xếp là một trong ba đồng tác giả chính, cùng với hai nhà nghiên cứu đã có kinh nghiệm trong lĩnh vực này.
Thị trường lao động Trung Quốc, đặc biệt ở các lĩnh vực công nghệ và tài chính vốn cực kỳ khắt khe về bằng cấp.
Các vị trí nghiên cứu hay đầu tư thường ưu tiên ứng viên có trình độ thạc sĩ, tiến sĩ từ các trường danh tiếng. Nhưng nay cấu trúc đào tạo và xu hướng tuyển dụng đã có dấu hiệu thay đổi khá nhanh.
Đầu tháng 3 vừa qua, Tập đoàn công nghệ Tencent công bố chương trình mùa hè cho học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông (từ 13 – 18 tuổi) tham gia các dự án tài chính công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI).
Phía Tencent cho biết sáng kiến này nhằm “phá vỡ ranh giới về tuổi tác và kinh nghiệm”, đồng thời giúp học sinh rèn giũa kỹ năng đổi mới khi giải quyết các vấn đề thực tế.
Chỉ vài ngày sau, Tập đoàn ô tô Geely cũng công bố chương trình thực tập dành cho học sinh năm cuối trung học phổ thông, người hướng dẫn cho các em sẽ là các lãnh đạo công nghệ trực thuộc tập đoàn.
Làn sóng này cũng lan sang cả lĩnh vực tài chính. Cuối tháng 3 vừa qua, Công ty quản lý đầu tư Zhiyu Zhishan tại Bắc Kinh công bố tuyển các vị trí đầu tư và chiến lược AI, với điều kiện ứng viên từ 16 tuổi trở lên và có trình độ trung học phổ thông.
Trong thông báo chiêu mộ, công ty này nhấn mạnh rằng năng lực quan trọng hơn học vấn trong thời đại AI.
Tờ National Business Daily cho rằng việc nới lỏng tiêu chuẩn về độ tuổi và bằng cấp không phải là hạ thấp tiêu chuẩn, mà là kéo thời điểm cạnh tranh của nhân lực lên sớm hơn, với mục tiêu vẫn là tìm người có năng lực. Điều này cũng đồng nghĩa áp lực không giảm, mà có xu hướng dịch chuyển từ bậc đại học xuống giáo dục phổ thông.
Dù pháp luật Trung Quốc cho phép người từ 16 tuổi tham gia lao động, nhưng dư luận Trung Quốc vẫn tranh luận về việc liệu thanh thiếu niên ở độ tuổi này có phù hợp với các môi trường cạnh tranh cao như công nghệ hay đầu tư hay không.
Thừa nhận với National Business Daily, ông Hà Lý, Giám đốc điều hành Công ty Zhiyu Zhishan, chia sẻ sau khi gây tranh cãi với thông báo tuyển nhân tài từ 16 tuổi, công ty đã nâng độ tuổi lên 18 do lo ngại về mức độ trưởng thành tâm lý của ứng viên.
Việc doanh nghiệp tiếp cận nhân tài từ bậc trung học không chỉ diễn ra tại Trung Quốc. Một số doanh nghiệp công nghệ tại Mỹ và châu Á cũng đã thử nghiệm cách tiếp cận này.
Năm 2025, Công ty công nghệ Palantir ở Mỹ triển khai chương trình tuyển dụng 22 học sinh vừa tốt nghiệp trung học vào vị trí thực tập có lương. Những ứng viên này có thành tích học tập nổi bật, được đánh giá tương đương nhóm sinh viên các trường thuộc Liên đoàn Ivy.
Theo mô hình này, những người thể hiện tốt trong thời gian thực tập sẽ có cơ hội chuyển sang vị trí chính thức, tạo ra một con đường nghề nghiệp thay thế cho lộ trình đại học truyền thống.
Cuối năm 2025, nhà đồng sáng lập Google, ông Sergey Brin, cũng cho biết công ty đang tuyển dụng nhiều nhân sự không có bằng cử nhân, đặc biệt là những người có khả năng tự học và giải quyết vấn đề tốt.
Theo tờ News On Japan, nhu cầu tuyển dụng học sinh trung học tại Nhật Bản đang gia tăng rõ rệt. Cứ mỗi học sinh tốt nghiệp trung học thì có khoảng 4,1 vị trí việc làm đang chờ sẵn, cao hơn đáng kể so với mức 1,75 của sinh viên đại học.
Trong bối cảnh thiếu hụt lao động, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản cho rằng tuyển học sinh giúp họ có thêm thời gian đào tạo nhân sự từ đầu, đồng thời xây dựng đội ngũ phù hợp với nhu cầu công ty.
Trang tin Sina Finance ngày 4-4 dẫn lời chuyên gia đổi mới nhân tài có hơn 30 năm làm việc tại Thung lũng Silicon, ông Lục Hướng Khiêm nhận định đây là “một xu hướng mang tính toàn cầu”.
Ông Lục cho rằng một phần nguyên nhân là do nhiều kỹ năng cơ bản, vốn trước đây được đào tạo trong đại học, đang dần được tự động hóa, khiến lợi thế của quá trình đào tạo bốn năm không còn rõ rệt như trước.
Một nhân sự trong ngành AI chia sẻ rằng trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh, năng lực sáng tạo và khả năng hình dung những ý tưởng mới trở nên quan trọng hơn các kỹ năng mang tính chuẩn hóa.
Những người trẻ thuộc thế hệ Alpha (người sinh sau năm 2010) lớn lên cùng công nghệ, họ có một sự nhạy cảm tự nhiên với AI mà những người đã qua đào tạo bài bản đôi khi không có được.
Theo ông Lục Hướng Khiêm, tác động đáng chú ý của AI không chỉ nằm ở việc thay đổi công việc, mà còn làm gia tăng tốc độ phát triển không đồng đều về cơ hội nghề nghiệp và giá trị kinh tế giữa các cá nhân.
Quyết định của Tổng thống Donald Trump sa thải toàn bộ 22 thành viên Hội đồng Khoa học quốc gia Mỹ (NSB) gây chấn động giới khoa học và chính trị tại Mỹ.
Đầu tuần này, Nhà Trắng đột ngột gửi email thông báo cho từng thành viên NSB, hội đồng giám sát Quỹ Khoa học quốc gia (NSF), họ đã bị "chấm dứt hợp đồng, có hiệu lực ngay lập tức".
Việc này diễn ra sau nỗ lực của chính quyền ông Trump nhằm cắt giảm mạnh ngân sách của NSF và làm dấy lên lo ngại trong cộng đồng khoa học rằng nó có thể làm suy yếu cơ chế kiểm soát độc lập vốn là nền tảng của hệ thống nghiên cứu Mỹ.
Theo giới phân tích, đây là một phần trong nỗ lực của chính quyền ông Trump nhằm tái định hình vai trò của khoa học trong hệ thống quyền lực liên bang.
NSB là cơ quan giám sát và định hướng cho NSF, tổ chức tài trợ nghiên cứu khoa học lớn nhất của Mỹ.
Các cơ quan như NSB gia được thiết kế để đảm bảo tính liên tục, đánh giá chuyên môn và tầm nhìn dài hạn trong các lĩnh vực giao thoa giữa nghiên cứu, đổi mới và chính sách quốc gia.
Vì vậy các thành viên NSB thường được bổ nhiệm theo nhiệm kỳ chồng lấn (thời hạn 6 năm) giữa các đời tổng thống nhằm bảo đảm tính ổn định và tránh bị chi phối bởi chính trị ngắn hạn.
Chính vì vậy việc sa thải toàn bộ hội đồng cùng lúc được các chuyên gia mô tả là "chưa từng có tiền lệ".
Theo Hãng tin Reuters, việc sa thải diễn ra đột ngột khiến nhiều chương trình và quyết định khoa học đang trong quá trình triển khai rơi vào trạng thái bất định.
Về dài hạn, các nhà khoa học lo ngại những động thái này sẽ làm sụp đổ sự đầu tư vào nghiên cứu cơ bản và phát triển nhân tài, thay thế bằng sự tập trung vào những lĩnh vực mà chính quyền quan tâm như năng lượng hạt nhân, máy lượng tử, trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu lớn...
Ông Willie May, một trong những thành viên hội đồng bị sa thải và là phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu và phát triển kinh tế tại Đại học Morgan, cho biết ông "vô cùng thất vọng" nhưng không ngạc nhiên.
"Tôi đã theo dõi việc phá bỏ có hệ thống cơ sở hạ tầng tư vấn khoa học của chính phủ này với sự lo ngại ngày càng tăng, và NSB chỉ đơn giản là nạn nhân mới nhất", ông nhận định.
Chính quyền ông Trump cũng đang tìm cách cắt một nửa ngân sách của NSF cho năm 2026.
"Tôi nghĩ đây là một dấu hiệu nữa cho thấy những thay đổi sâu rộng mà chính quyền đang lên kế hoạch cho NSF", nhà nghiên cứu Yolanda Gil nói với tờ Los Angeles Times.
Theo Đài NPR, chính quyền ông Trump thời gian qua làm suy yếu hoặc gạt bỏ vai trò của các cơ quan tư vấn khoa học trong toàn chính phủ, bao gồm việc giải tán các hội đồng tư vấn tại Cơ quan Bảo vệ môi trường và Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh.
Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ nhân sinh Robert F. Kennedy Jr., một người hoài nghi vắc xin, đã loại bỏ các thành viên của Ủy ban cố vấn về thực hành tiêm chủng.
"Những hành động tương tự của chính quyền trên khắp các lĩnh vực của chính phủ liên bang và đặc biệt là liên quan đến nghiên cứu khoa học, dường như chỉ là vấn đề thời gian", ông Keivan Stassun, một thành viên của NSB đang làm việc tại Đại học Vanderbilt, cảnh báo.
Nhà Trắng giải thích việc sa thải hội đồng NSB phù hợp với phán quyết của Tòa án tối cao năm 2021, trong đó "đặt ra các câu hỏi hiến pháp về việc liệu những người được bổ nhiệm không được Thượng viện phê chuẩn có thể thực hiện các quyền hạn mà Quốc hội đã trao cho Hội đồng Khoa học quốc gia hay không".
Tuy nhiên ông Roger Beachy, một thành viên NSB cũng bị sa thải, cho rằng việc này có thể mở đường cho giám đốc mới của NSB Jim O'Neill, nhà đầu tư công nghệ sinh học và không có chuyên môn khoa học, đưa người của mình vào.
Nó cũng tương tự như khi Bộ trưởng Y tế Kenedy đưa những người cùng quan điểm vào ủy ban cố vấn vắc xin. Điều này dẫn đến lo ngại rằng, theo ông Beachy, NSB có thể trở thành một hội đồng mang tính đảng phái, thiên vị và "nhận mệnh lệnh từ chính quyền thay vì hoạt động độc lập".
Nữ nghị sĩ Đảng Dân chủ California Zoe Lofgren, thành viên cấp cao của Ủy ban Khoa học, Không gian và Công nghệ Hạ viện, cơ quan giám sát NSF, gọi động thái này là một "cuộc tấn công vào khoa học".
"Trước đây các khoản tài trợ (của NSF) dựa trên thành tích. Giờ đây, chúng dường như có ảnh hưởng chính trị nhiều hơn", bà nói.
Chiếc máy bay cánh quạt một động cơ Embraer 721C chở 5 người cất cánh từ sân bay Pampulha lúc 12h16 và gặp nạn vài phút sau đó tại khu Silveira, thành phố Belo Horizonte. Lực lượng khẩn cấp nhận được tin báo lúc 12h25.
Video ghi lại vụ tai nạn cho thấy phi cơ bay tầm thấp qua khu dân cư, dường như cố tránh những tòa nhà cao tầng trước khi va chạm vào một chung cư 4 tầng.
Máy bay lao trúng khu vực cầu thang giữa tầng 3 và tầng 4, không đâm trực tiếp vào các căn hộ. Không có cư dân nào trong tòa nhà bị thương.
Phi công 34 tuổi và hai hành khách thiệt mạng, trong đó có Fernando Moreira Souto, 36 tuổi, con trai thị trưởng thành phố. Hai người còn lại trên máy bay sống sót.
Máy bay gặp nạn là mẫu Embraer 721C sản xuất năm 1979. Phi công đã báo với đài kiểm soát không lưu sân bay Pampulha rằng máy bay gặp trục trặc khi cất cánh, trước khi đâm vào tòa nhà.
Các cơ quan điều tra tai nạn hàng không của Brazil và cảnh sát dân sự bang Minas Gerais đang điều tra nguyên nhân tai nạn.
Quốc hội Nhật Bản ngày 17/7 thông qua đợt sửa đổi đầu tiên đối với Luật Hoàng gia kể từ năm 1947, nhằm ngăn đà suy giảm quy mô của triều đại cha truyền con nối đã duy trì hơn 2.600 năm ở nước này.
Theo Hiến pháp Nhật Bản, Nhật hoàng là biểu tượng quốc gia và không nắm giữ quyền lực chính trị. Mọi vấn đề nội bộ từ người kế vị đến tư cách thành viên hoàng tộc đều chịu sự điều chỉnh của Luật Hoàng gia.
Sau Thế chiến II, Luật Hoàng gia ban hành năm 1947 khiến 51 thành viên thuộc 11 chi tộc phụ phải từ bỏ tước vị để trở thành dân thường. Quy định này đã khiến quy mô hoàng tộc Nhật Bản giảm mạnh từ 67 người năm 1947 xuống còn 16 thành viên ở thời điểm hiện tại.
Luật mới đưa ra hai giải pháp mang tính bước ngoặt nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng thiếu người thực hiện các nghĩa vụ hoàng gia.
Một là cho phép thành viên nữ trong hoàng tộc giữ lại tước vị sau khi kết hôn với thường dân. Quy định mới này đảo ngược luật cũ từng buộc công chúa Mako phải rời hoàng gia và từ bỏ mọi tước vị khi kết hôn với người bạn học thường dân vào năm 2021. Tuy nhiên, theo luật mới, chồng và con của công chúa vẫn không được công nhận là thành viên hoàng tộc.
Hai là cho phép nam giới từ 11 nhánh cũ bị phế bỏ sau Thế chiến II tái gia nhập hoàng gia thông qua việc nhận con nuôi.
Tuy nhiên, luật mới vẫn giữ nguyên quy định cũ là cấm phụ nữ lên ngôi. Do đó, Công chúa Aiko, người con duy nhất của Nhật hoàng Naruhito, vẫn không đủ tư cách để kế thừa ngai vàng từ cha.
Danh sách những người đủ điều kiện thừa kế ngai vàng Nhật Bản hiện nay có ba người là Thái tử Fumihito, 60 tuổi, em trai Nhật hoàng; Hoàng tử Hisahito, 19 tuổi, con trai Thái tử Fumihito; Hoàng thân Hitachi, 90 tuổi, bác ruột Nhật hoàng.
Nhiều nhà quan sát cảnh báo nếu Hoàng tử Hisahito không có con trai trong tương lai, dòng dõi kế vị dòng nam của hoàng gia Nhật Bản sẽ đối mặt với nguy cơ chấm dứt hoàn toàn.
Luật mới cho thấy sự chia rẽ sâu sắc giữa ý chí của giới lập pháp và nguyện vọng của đa số công chúng Nhật Bản.
Thủ tướng Sanae Takaichi cùng các nhà lãnh đạo bảo thủ luôn kiên quyết bảo vệ quy tắc kế vị chỉ dành cho nam giới. Họ lập luận rằng việc giữ vững truyền thống truyền ngôi qua dòng nam suốt 126 thế hệ liên tục là cội nguồn tối cao tạo nên tính chính thống và uy quyền của Nhật hoàng.
Ngược lại, người dân Nhật Bản thể hiện sự ủng hộ áp đảo đối với việc đất nước có nữ hoàng. Theo cuộc khảo sát hồi tháng 6 của báo Mainichi Shimbun, hơn 70% người tham gia ủng hộ phụ nữ làm vua. Một cuộc thăm dò khác của hãng tin Kyodo News thậm chí ghi nhận tỷ lệ ủng hộ lên tới 83%.
Giới chuyên gia nhận định đợt sửa đổi Luật Hoàng gia lần này mang tính lịch sử, nhưng mới chỉ là giải pháp tình thế nhằm "kéo dài thời gian", chưa thể giải quyết triệt để bài toán sống còn về tương lai lâu dài của ngai vàng Nhật Bản.
