Tôi và vợ cưới nhau được 5 năm, cùng làm công nhân trong khu công nghiệp, lương không cao, tăng ca liên tục mà cuối tháng vẫn không dư được bao nhiêu. Thấy cuộc sống cứ đều đều như vậy, hai vợ chồng bàn nhau nghỉ việc, gom chút vốn rồi lên thành phố học làm đồ ăn vặt để về quê mở quán.
Hai đứa khăn gói đi học đủ thứ: nộm sứa, nộm chân gà, cóc lắc, xoài lắc… Về quê, chúng tôi thuê một căn nhà cấp bốn ở mặt đường để bán. Thời gian đầu khá vất vả, sáng sớm đi chợ, trưa sơ chế, chiều tối mở bán tới khuya. Nhưng dần dần quán đông khách, có khách quen, có người đặt mang về, thu nhập ổn hơn đi làm công nhân.
Làm được khoảng một năm thì mọi thứ bắt đầu thay đổi. Người ta thấy chúng tôi bán được nên mở ra khắp nơi. Một đoạn đường vài trăm mét có đến mấy quán đồ ăn sẵn giống nhau. Khách thưa dần, doanh thu giảm mạnh. Sau nhiều tháng cầm cự, vợ tôi quyết định quay lại làm công nhân để có lương cố định, còn tôi ở nhà tiếp tục buôn bán kiếm đồng ra đồng vào.
Hôm vừa rồi, vợ bất ngờ hỏi tôi về sổ đỏ, bảo lấy cho cô ấy xem, vì từ hồi làm xong sổ tới giờ, cô ấy chưa xem kỹ. Nói chung lý do cô ấy đưa ra nghe cũng hợp lý. Sổ đỏ tôi đang gửi nhờ mẹ giữ hộ từ lâu vì nhà bà có két sắt, cách nhà tôi không xa. Nghe vợ hỏi, tôi thấy lạ vì từ trước đến nay cô ấy chưa từng quan tâm chuyện giấy tờ trong nhà.
Linh tính có chuyện không ổn, tôi bắt đầu để ý vợ. Nhưng chưa kịp để tôi phát hiện chuyện gì thì đã có người tìm tới cửa đòi nợ. Hóa ra vợ tôi chơi tài xỉu online từ lúc đi làm công nhân trở lại. Ban đầu chỉ vài trăm nghìn, rồi vài triệu, sau đó vay chỗ này đắp chỗ kia. Nợ từ đồng nghiệp ở công ty, vay công ty tài chính, vay cả họ hàng bên nội, bên ngoại. Tổng số tiền phải gần một tỷ đồng. Lúc ấy tôi mới hiểu vợ hỏi sổ đỏ làm gì. Có lẽ cô ấy muốn mang đi cầm cố để trả nợ.
Tôi ngồi chết lặng, không nghĩ tới người vợ chỉn chu, biết lo toan cho gia đình lại dính vào đỏ đen, nợ nần như vậy. Cô ấy đang đòi tôi bán nhà trả nợ nếu không sẽ ly hôn. Hỏi ra mới biết bên ngoại từng trả nợ cho vợ tôi một lần vài trăm triệu, giờ ông bà cũng chịu. Bên nhà tôi, bố mẹ già yếu và không mấy khá giả. Tôi mệt mỏi vô cùng và chưa biết nên giải quyết thế nào.
Tôi gần 40 tuổi, chuẩn bị cùng vợ mở một tiệm nail khá lớn. Nếu ổn định, số lượng nhân viên có thể lên tới vài chục người. Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất lúc này không phải vốn hay khách mà là ai nên làm general manager (giám đốc điều hành)? Vị trí này chỉ có một người được quyền quyết định sau cùng. Vợ tôi là người rất nhanh nhẹn, EQ cao và giao tiếp cực kỳ giỏi. Cô ấy có khả năng tạo mối quan hệ rất mạnh. Thật lòng mà nói, gần như tất cả những mối quan hệ làm ăn từ trước tới nay đều do vợ ngoại giao, kết nối và đem cơ hội về cho hai vợ chồng.
Những người lớn trong công việc thường quý và dễ hợp tác với cô ấy hơn tôi. Có những deal quan trọng với đối tác hoặc người có vị trí lớn, tôi thấy vợ xử lý rất khéo. Ngoài ra, vợ còn rất giỏi social media. Từ hình ảnh, quảng bá, xây dựng không khí cho tiệm cho tới việc tạo sự chú ý trên mạng xã hội, tôi gần như không làm được bằng. Điểm duy nhất tôi thấy mình mạnh hơn là tiếng Anh. Tôi qua Mỹ từ năm 10 tuổi nên khả năng giao tiếp tiếng Anh tốt hơn vợ khá nhiều, đặc biệt trong những tình huống cần giải thích rõ ràng hoặc xử lý vấn đề trực tiếp với khách Mỹ.
Tôi là người kỹ tính, ít nói hơn và thiên về suy nghĩ thực tế. Tôi làm việc kỹ, nhìn vấn đề khá sâu nhưng lại dễ nổi nóng và cáu gắt khi áp lực nhiều. Tôi cũng không giỏi social media, không giỏi giao tiếp và càng không giỏi tạo quan hệ như vợ. Nói thật, nếu để đi gặp đối tác hay xây dựng hình ảnh cho tiệm, tôi nghĩ vợ làm tốt hơn rất nhiều. Điều khiến tôi phân vân là giám đốc điều hành của một tiệm đông nhân viên không chỉ cần giao tiếp tốt, người đó còn phải giữ kỷ luật, chịu áp lực doanh thu, giải quyết mâu thuẫn, xử lý chuyện nghỉ ngang, chia turn, khách phàn nàn và rất nhiều vấn đề mỗi ngày.
Tôi thấy mình phù hợp phần "quản" hơn vì kỹ tính và kiểm soát công việc tốt hơn. Tôi cũng biết tính nóng của mình đôi khi làm không khí dễ căng thẳng. Trong khi đó, vợ lại có khả năng khiến người khác thích làm việc cùng. Nhân viên thường dễ mở lòng với cô ấy hơn. Điều khó nhất là cả hai vợ chồng đều cảm thấy mình phù hợp theo một cách khác nhau, thật lòng mà nói, có vẻ không ai muốn nhường ai hoàn toàn.
Có lẽ vợ tin cô ấy mạnh về đối ngoại, kết nối và phát triển hình ảnh nên đứng vị trí chính. Còn tôi lại nghĩ nếu thiếu sự kiểm soát và nguyên tắc thì tiệm đông người rất dễ rối. Nhiều lúc tôi tự hỏi: một giám đốc điều hành giỏi nên là người giữ hệ thống thật chặt hay có khả năng kéo mọi người đi cùng mình? Nếu là mọi người, ai phù hợp hơn trong trường hợp này?
Con tôi 33 tháng nhưng nói được rất ít, chỉ từ đôi, đơn, một ít từ ba và sai vặt được. Con trả lời được các câu hỏi như ai, con gì hay cái gì; biết kêu đau và chỉ vào chỗ đau khi có vết thương; chủ động lấy ghế ngồi xe máy khi tôi rủ đi chơi; tìm sự giúp đỡ khi bị bố đánh nếu làm sai việc gì đó như tìm đến mẹ hoặc bà. Nhưng từ nói thì không chủ động và đặc biệt không chủ động bật âm khi được dạy mà chỉ lắc đầu hoặc lảng tránh sau đó đi ra chỗ khác.
Tôi có cho con đi khám ở viện Nhi Trung ương. Bác sĩ bảo con tôi tương tác tốt, có quay lại khi gọi tên, có giao tiếp mắt và chỉ được đồ vật test khi hỏi như chỉ đúng cái áo, con gấu... khi bác sĩ hỏi. Đi khám, bệnh viện kết luận con tôi chậm các mốc phát triển, không tự kỷ cũng không tăng động. Lúc tôi đưa con đi khám, bác sĩ hỏi ngay là có phải trẻ đòi gì cũng đưa và đáp ứng ngay không, tôi bảo có. Rồi hỏi ở nhà chơi với con được bao lâu, tôi trả lời không chơi được nhiều vì đi làm đến tối mới về.
Khi tôi cho đi test ở các cô giáo can thiệp, họ đều nói con tôi tăng động. Còn ở lớp mầm non, cô bảo không nói từ nào bao giờ và không chơi với ai. Nhưng ở nhà con tôi vẫn nói, chỉ là từ đó không thường xuyên như nay yêu cầu gì thì nói, còn mai từ đó không lặp lại nữa, hoặc đòi gì yêu cầu thì mới nói. Nhiều khi tôi thấy buồn quá và tự hỏi vì sao con mình lại là một trẻ đặc biệt.
Đọc bài viết: "Con trai tuyên bố các chị không có quyền gì với đất bố mẹ đang ở", tôi thấy bóng dáng của mình trong đó. Tôi rất đồng cảm vì sinh ra trong một gia đình nghèo khó và nhiều mâu thuẫn. Tuổi thơ tôi gắn liền với những trận cãi vã của bố mẹ. Khi say rượu, bố thường bạo hành mẹ, nhiều lần tôi can ngăn và bị thương. Có lúc quá bế tắc, tôi từng có suy nghĩ dại dột nhưng không đủ can đảm.
Là con út, tôi chứng kiến gần như mọi chuyện trong gia đình. Từ nhỏ tôi luôn mong thoát khỏi ngôi nhà đầy tiếng cãi vã ấy. Sau này tôi có cơ hội ra nước ngoài làm việc. Những ngày đầu rất khó khăn, tôi phải vay mượn để học tập và tìm cơ hội. Sau nhiều năm cố gắng, tôi trả hết nợ và tích góp được một khoản nhỏ. Dù cuộc sống khá hơn, tôi vẫn không biết mình thực sự đam mê hay giỏi điều gì. Tôi chỉ làm những công việc có thể kiếm tiền: lập trình, kiểm thử phần mềm, trao đổi khách hàng hay quản lý nhóm. Từng trải qua nghèo khó nên tôi luôn lo sợ một ngày quay lại cuộc sống cũ. Sống xa quê, tôi nhiều lần một mình đối mặt với bệnh tật nơi đất khách. Áp lực công việc, nỗi lo tương lai và sự cô đơn khiến tôi thường xuyên mệt mỏi, mất phương hướng.
Mọi chuyện thay đổi vào dịp Tết khi tôi về thăm nhà. Trong lúc gia đình xảy ra mâu thuẫn giữa bố mẹ, anh trai và chị dâu, mẹ vô tình nói mảnh đất bố mẹ mua nhiều năm trước thực chất được mua bằng tiền tôi gửi về khi còn là sinh viên. Khi đó tôi đưa tiền để trả nợ nhưng sau lại dùng để mua đất. Điều khiến tôi bất ngờ hơn là nhiều năm trước, bố mẹ từng vài lần định sang tên mảnh đất cho anh trai. Lúc đầu tôi không nghĩ nhiều. Đến khi quay lại nước ngoài, tôi càng suy nghĩ càng đau lòng. Tôi nhớ lại chuyện thi đại học: đỗ nguyện vọng hai nhưng bố mẹ giấu kết quả vì muốn tôi theo ngành có người quen. Tôi mất một năm vì quyết định đó. Điều khiến tôi buồn không phải giá trị mảnh đất mà là cảm giác không được bố mẹ tin tưởng và tôn trọng.
Những quyết định liên quan đến cuộc đời và tài sản của tôi lại do người khác tự ý quyết định. Nếu bố mẹ dùng số tiền đó để dưỡng già, tôi không có ý kiến. Đằng này việc biết tài sản ấy hình thành từ tiền mình gửi về, rồi bố mẹ từng có ý định cho anh trai, khiến tôi tổn thương sâu sắc. Tôi vẫn day dứt về chuyện mắt của mẹ. Khi bệnh còn có thể chữa, tôi và các chị đã khuyên mẹ đi khám nhưng mẹ không nghe. Đến khi tôi đưa mẹ đi viện thì đã quá muộn, hiện mẹ chỉ còn nhìn rõ một mắt. Các chị gái khuyên tôi nhẫn nhịn vì bố mẹ đã lớn tuổi, coi như nhường mảnh đất cho con cháu anh trai sau này, nhưng nên nói rõ nguồn gốc của nó. Từ nhỏ, tôi đã có cảm giác mình phải nhường nhịn nhiều hơn. Ngay cả khi đi nước ngoài, tôi vẫn cố gắng làm mọi thứ có thể cho gia đình vì nghĩ đó là trách nhiệm. Mỗi khi bố mẹ đau ốm, tôi đều thu xếp về đưa đi viện và chăm sóc.
Gần đây mẹ thường gọi điện nhưng tôi rất rối bời, không biết nói gì, chỉ nghe và trả lời vài câu rồi thôi. Tôi không biết nên tiếp tục im lặng, nói ra suy nghĩ thật lòng hay giữ khoảng cách như hiện nay. Tôi luôn có cảm giác bất an, sợ bị từ chối hoặc làm người khác buồn. Có lẽ vì từ nhỏ đã quen để ý cảm xúc người khác nên tôi thường suy nghĩ nhiều về cách họ nhìn nhận mình. Có lẽ điều khiến tôi buồn nhất là nhận ra rằng nơi gọi là gia đình, nơi để trở về sau mệt mỏi, lại chưa bao giờ là nơi bình yên đối với tôi.
