Một quan chức cấp cao của WHO công bố thông tin này tại họp báo hôm 23/6, đồng thời chỉ ra nguyên nhân dịch gia tăng đột biến là tốc độ lây lan nhanh chóng sang các khu vực đô thị, theo Reuters.
Đợt bùng phát chủng virus Bundibugyo tại DRC đến nay đã khiến hơn 1.000 người mắc bệnh Ebola và 267 ca tử vong. Các chuyên gia cho rằng dịch bệnh được phát hiện muộn, virus thực tế đã âm thầm lưu hành trong nhiều tháng trước khi chính thức được công bố vào ngày 15/5.
Hiện chưa tìm ra vaccine phòng ngừa hay phương pháp điều trị đặc hiệu cho biến thể Ebola Bundibugyo. Chủng virus này lây từ dơi ăn quả sang người, sau đó phát tán mạnh trong cộng đồng khi người dân tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch cơ thể qua da trầy xước hoặc chạm vào thi thể trong các nghi lễ mai táng. Thời gian ủ bệnh từ 2 đến 21 ngày, thường khởi phát đột ngột với triệu chứng sốt, uể oải, đau cơ trước khi nhanh chóng tiến triển thành nôn mửa, tiêu chảy, suy gan và suy thận.
Tại họp báo ở Geneva, Thụy Sĩ, ông Abdirahman Mahamud từ WHO giải thích một phần nguyên nhân khiến đợt dịch có quy mô lớn như vậy là do một số ca ban đầu được ghi nhận tại các trung tâm đô thị như Bunia và thị trấn khai thác mỏ Mongbwalu. Trong khi đó, phần lớn các đợt bùng phát trước đây thường được phát hiện đầu tiên ở vùng nông thôn và nhanh chóng bị dập tắt.
“Điều quan trọng là chúng ta phải mở rộng quy mô ứng phó, bởi đợt bùng phát này đang di chuyển nhanh hơn chúng ta”, Reuters dẫn lời ông Mahamud nói sau khi trở về từ chuyến thị sát tại Bunia vào tuần trước.
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý một số tín hiệu khả quan, khi số giường bệnh điều trị Ebola đã tăng nhanh lên hơn 500 trong hai tuần qua. Tình trạng người dân địa phương bất hợp tác, bài xích, thậm chí tấn công các nhân viên y tế tuyến đầu chống dịch đã bắt đầu giảm.
“Ngày càng có nhiều cộng đồng nhận thức được sự nguy hiểm của dịch Ebola, chủ động yêu cầu được cung cấp các thiết bị và vật tư y tế để tự bảo vệ mình”, ông Mahamud cho biết thêm.
Mối lo ngại hiện đổ dồn về các trại tị nạn đông đúc khi số nạn nhân tiếp tục tăng cao. Các ca Ebola hiện được báo cáo tại ít nhất 3 trại tị nạn tập trung đông người ở phía đông Congo. Trước đây, hai đợt bùng phát Ebola lớn nhất lịch sử gồm đợt dịch tại Tây Phi (Guinea, Sierra Leone và Liberia) giai đoạn 2014-2016 khiến 11.000 người tử vong và một đợt dịch ít nghiêm trọng hơn tại Congo vào năm 2018.
Cũng tại buổi họp báo, ông Abdoulaye Wone thuộc Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) cho biết ít nhất 25 ca bệnh đã được xác nhận tại các trại, trong đó có 14 trường hợp tử vong. “Trong điều kiện bình thường trước khi dịch bùng phát, các trại này đã rơi vào tình trạng quá tải và nhiều người vẫn rời trại ban ngày để đi làm hoặc tìm kiếm thức ăn”, ông cho hay.
Ông Justin Zanamuzi, Giám đốc tổ chức viện trợ Công giáo Caritas đang hỗ trợ tại trại Kigonze, cho biết đã có thêm 4 trẻ em tử vong tại đây kể từ ngày 22/6, hiện chưa có kết quả xét nghiệm chính thức. Theo số liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, đến nay có hơn 20 đợt bùng phát dịch Ebola từng được ghi nhận tại khu vực châu Phi cận Sahara.
Tại Việt Nam, Bộ Y tế đánh giá nguy cơ Ebola xâm nhập ở mức thấp do virus chỉ lây qua tiếp xúc trực tiếp, phát cảnh báo và chủ động chuẩn bị sẵn sàng các phương án ứng phó.
Gan giữ vai trò thải độc, chuyển hóa dinh dưỡng, dự trữ năng lượng, hỗ trợ tiêu hóa cho cơ thể. Khi gan hoạt động kém, các quá trình này bị rối loạn. Những biểu hiện bất thường đôi khi xuất hiện rõ hơn vào ban đêm.
Ngứa dai dẳng
Bệnh gan đôi khi có thể biểu hiện qua tình trạng ngứa da, đặc biệt vào ban đêm. Một trong những nguyên nhân có thể liên quan đến sự tích tụ muối mật trong máu. Khi chức năng gan suy giảm, quá trình đào thải muối mật có thể bị ảnh hưởng, dẫn đến tích tụ trong cơ thể và gây cảm giác ngứa. Tình trạng này có thể kéo dài và không cải thiện nhiều khi dùng kem dưỡng da thông thường hoặc các biện pháp điều trị dị ứng.
Khác với ngứa thông thường, thường xuất hiện rồi giảm dần, ngứa liên quan đến bệnh gan có thể kéo dài và lan rộng. Triệu chứng này thường gặp hơn ở một số người mắc bệnh gan mạn tính như xơ gan.
Chuột rút ở chân và cứng cơ
Rối loạn giấc ngủ
Khi gan suy yếu, khả năng thải độc giảm khiến các chất như amoniac tích tụ trong máu, ảnh hưởng trực tiếp đến não, gây bồn chồn, khó ngủ. Gan tham gia điều hòa nhịp sinh học, nên khi chức năng của cơ quan này bị rối loạn, chu kỳ ngủ - thức bị đảo lộn, dẫn đến mất ngủ ban đêm, buồn ngủ ban ngày.
Sự mất cân bằng hormone, đặc biệt là melatonin - hormone gây buồn ngủ, khiến người bệnh khó đi vào giấc ngủ sâu. Các triệu chứng thường gặp như ngứa da, chuột rút, đầy bụng cũng làm giấc ngủ bị gián đoạn.
Huyết áp thường thay đổi theo nhịp sinh học và có xu hướng tăng vào buổi sáng khi cơ thể chuyển từ trạng thái nghỉ ngơi sang hoạt động. Các chuyên gia cho rằng một số thói quen đơn giản sau khi thức dậy có thể góp phần kiểm soát huyết áp và bảo vệ sức khỏe tim mạch lâu dài.
Duy trì giờ thức dậy ổn định
Theo Eatingwell, duy trì lịch trình ngủ đều đặn là một trong những thói quen có lợi cho người muốn kiểm soát huyết áp. Người trưởng thành nên ngủ 7-9 giờ mỗi đêm và cố gắng thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày. Thói quen này giúp duy trì nhịp sinh học tự nhiên, đồng thời hỗ trợ chất lượng giấc ngủ - yếu tố có liên quan mật thiết đến sức khỏe tim mạch.
Các bài tập hít thở sâu có thể kích hoạt hệ thần kinh phó giao cảm - hệ thống giúp cơ thể thư giãn và phục hồi sau căng thẳng. Nhờ đó, nhịp tim và huyết áp có thể giảm xuống tạm thời.
Người bệnh tăng huyết áp có thể dành vài phút mỗi sáng để thực hiện các bài tập hít thở chậm, thiền hoặc chánh niệm. Những hoạt động này không chỉ giúp giảm căng thẳng mà còn tạo tâm thế tích cực hơn cho cả ngày.
Hạn chế xem điện thoại ngay sau khi thức dậy
Nhiều người có thói quen đọc tin tức, lướt mạng xã hội hoặc trả lời tin nhắn ngay sau khi thức dậy. Theo Everyday Health, việc tiếp nhận quá nhiều thông tin ngay từ đầu ngày có thể làm tăng căng thẳng tinh thần, đặc biệt khi nội dung liên quan đến công việc, tin tức tiêu cực hoặc các cuộc tranh luận trên mạng xã hội.
Căng thẳng kéo dài có thể khiến cơ thể giải phóng nhiều hormone stress hơn, từ đó ảnh hưởng đến huyết áp. Thay vì xem điện thoại ngay, mọi người có thể dành vài phút vươn vai, mở cửa đón ánh sáng tự nhiên hoặc chuẩn bị bữa sáng để bắt đầu ngày mới thư thái hơn.
Ăn sáng đầy đủ và ưu tiên thực phẩm giàu kali
Ăn sáng với những thực phẩm giàu chất xơ và protein có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe tim mạch. Chất xơ hỗ trợ kiểm soát cholesterol, trong khi protein giúp ổn định đường huyết, tăng cảm giác no.
Kali đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng natri và hỗ trợ giãn mạch máu. Chuối, kiwi, quả bơ, sữa chua Hy Lạp, dưa lưới và nhiều loại rau quả khác là những thực phẩm giàu kali có thể bổ sung vào bữa sáng.
Uống nước
Sau nhiều giờ ngủ, cơ thể thường mất một lượng nước nhất định qua hô hấp và quá trình trao đổi chất. Theo Health, uống nước sau khi thức dậy giúp bù lượng dịch cơ thể đã mất trong quá trình ngủ và góp phần duy trì các chức năng sinh lý bình thường.
Dù uống nước không trực tiếp làm giảm huyết áp, song duy trì đủ nước là một phần của lối sống lành mạnh có lợi cho sức khỏe tim mạch. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên nước lọc thay vì các loại đồ uống nhiều đường vào buổi sáng.
Vận động và đón ánh nắng buổi sáng
Theo Everyday Health, dành thời gian ngoài trời vào đầu ngày có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tim mạch. Ánh sáng mặt trời buổi sáng giúp điều hòa đồng hồ sinh học của cơ thể, trong khi không gian thiên nhiên có thể giảm căng thẳng và cải thiện tâm trạng.
Các bác sĩ tim mạch trên trang Eatingwell cũng chỉ ra, dành 20-30 phút vận động vào buổi sáng, chẳng hạn đi bộ nhanh, đạp xe hoặc tập thể dục nhẹ, cũng có thể giúp cải thiện tuần hoàn máu và hỗ trợ kiểm soát huyết áp. Các chuyên gia cũng lưu ý sự đều đặn quan trọng hơn cường độ tập luyện. Vì vậy, mọi người nên lựa chọn hình thức vận động phù hợp với thể trạng để duy trì lâu dài.
Không phải trứng cứ cho vào tủ lạnh là đủ an toàn. Thực tế, vị trí đặt trứng, nhiệt độ bảo quản hay cách cất giữ đều ảnh hưởng trực tiếp đến độ tươi và an toàn của trứng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Mọi người cần tránh các sai lầm sau khi bảo quản trứng.
Nhiều người đình có thói quen đặt trứng ở khay phía cánh cửa vì tiện khi muốn lấy ra dùng. Tuy nhiên, đây lại là vị trí có nhiệt độ thay đổi nhiều nhất trong tủ lạnh.
Mỗi lần mở cửa, hơi nóng từ bên ngoài sẽ tràn vào khiến khu vực này ấm lên nhanh hơn các ngăn bên trong. Khi nhiệt độ thay đổi liên tục, trứng dễ giảm độ tươi và vi khuẩn cũng có điều kiện phát triển thuận lợi hơn. Do đó, cách tốt là nên đặt trứng ở các ngăn bên trong tủ lạnh để giữ nhiệt độ ổn định hơn.
Ngoài ra, đóng mở cửa thường xuyên cũng khiến trứng dễ va chạm và xuất hiện các vết nứt nhỏ khó nhìn thấy bằng mắt thường. Những vết nứt này có thể tạo đường cho vi khuẩn xâm nhập vào bên trong trứng.
Khi mua trứng ở siêu thị hay cửa hàng tạp hóa, trứng thường được đặt trong hộp giấy. Đôi khi, chuyển trứng sang hộp nhựa hoặc khay đựng riêng sẽ làm tủ lạnh trông gọn gàng hơn. Tuy nhiên, hộp giấy ban đầu thực ra có vai trò bảo vệ trứng khá quan trọng.
Hộp giấy giúp hạn chế mất nước và giảm tình trạng trứng hấp thụ mùi từ các thực phẩm khác trong tủ lạnh. Vỏ trứng có cấu trúc xốp với nhiều lỗ nhỏ li ti nên có thể hấp thụ mùi từ hành, tỏi, sầu riêng hoặc các món ăn nặng mùi. Điều này có thể làm ảnh hưởng mùi vị của trứng khi chế biến.
Ngoài ra, hộp gốc còn có thông tin về ngày đóng gói và hạn sử dụng. Nếu bỏ hộp đi, nhiều người khó nhớ thời gian bảo quản.
Không ít người nghĩ rằng chỉ cần tủ lạnh vẫn có lạnh là đủ. Tuy nhiên, nhiệt độ bảo quản mới là yếu tố quan trọng quyết định độ an toàn của thực phẩm. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) khuyến cáo trứng nên được bảo quản ở nhiệt độ từ 4°C trở xuống để hạn chế sự phát triển của vi khuẩn như Salmonella
Nếu nhiệt độ cao hơn 4°C, vi khuẩn có thể phát triển nhanh hơn dù trứng vẫn trông bình thường. Một số dấu hiệu cho thấy tủ lạnh có thể không đủ lạnh là đồ ăn nhanh hỏng hơn bình thường, tủ lạnh bị nhồi quá đầy khiến khí lạnh lưu thông kém hoặc cửa tủ bị mở quá thường xuyên. Để xác định nhiệt độ chính xác của tủ lạnh, thay vì chỉ cảm nhận bằng tay thì hãy dùng nhiệt kế, theo Healthline.
