Dư luận mong chờ những vi phạm liên quan bữa ăn bán trú cần được xử lý nghiêm minh, đủ sức răn đe để trả lại bữa ăn an toàn cho trẻ.
Liên quan vụ việc phụ huynh phát hiện thịt heo bệnh trong bếp ăn bán trú Trường mầm non Hòa Bình, xã Văn Lăng (Thái Nguyên), theo quyết định ngày 8.4 của UBND xã Văn Lăng, bà Nguyễn Thị Minh Khoái, Hiệu trưởng trường này, bị tạm đình chỉ công tác trong 15 ngày để phục công tác điều tra, xác minh liên quan nguồn gốc số thịt heo dương tính với vi rút dịch tả heo châu Phi được phát hiện trong bếp ăn bán trú nhà trường.
UBND tỉnh Thái Nguyên cũng giao Công an tỉnh chủ trì, phối hợp với cơ quan chức năng liên quan khẩn trương điều tra, xác định rõ nguyên nhân và nguồn gốc số thực phẩm nhiễm khuẩn tại Trường mầm non Hòa Bình; làm rõ trách nhiệm của những cá nhân, tập thể liên quan, kiên quyết xử lý nghiêm nếu phát hiện hành vi vi phạm.
Sau xảy ra vụ việc, bà Minh Khoái gây xôn xao dư luận khi trả lời vòng vo về nguồn gốc xuất xứ của thực phẩm mà nhà trường nhập về để nấu ăn cho trẻ. Dù khẳng định thịt cá có giấy kiểm dịch nhưng khi được yêu cầu chứng minh thì bà hiệu trưởng này chỉ “cười trừ”.
Giữa lúc dư luận đang đầy bất an về thực phẩm bẩn vào trường học, từ ngày 6 – 10.4, TAND tỉnh Bắc Ninh cũng mở phiên tòa xét xử công khai sơ thẩm vụ án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại một số cơ quan quản lý giáo dục và các trường mầm non trên địa bàn, liên quan việc cung cấp thực phẩm phục vụ bữa ăn bán trú.
Theo hồ sơ vụ án, Công ty TNHH thương mại và dịch vụ Bảo An Huy có trụ sở tại P.Việt Hưng (Hà Nội), do Nguyễn Văn Huy làm giám đốc, ký hợp đồng cung cấp thực phẩm cho một số trường mầm non trên địa bàn tỉnh. Để được ký kết và duy trì hợp đồng, giám đốc công ty đã trực tiếp liên hệ với lãnh đạo các phòng GD-ĐT, đặt vấn đề “tạo điều kiện” và thực hiện việc đưa tiền theo hình thức trích lại phần trăm doanh thu hằng tháng, tỷ lệ từ 1 – 3%; thỏa thuận với các hiệu trưởng trường mầm non mức “hoa hồng” từ 5 – 15% giá trị thực phẩm cung cấp nhằm bảo đảm việc ký kết và kéo dài hợp đồng qua nhiều năm học…
Việc đưa tiền chủ yếu thông qua chuyển khoản ngân hàng, căn cứ trên doanh thu cung cấp thực phẩm hằng tháng. Đáng chú ý, với những trường có ý định chấm dứt hợp đồng do giá cao hơn thị trường, bị cáo Huy đã nhờ sự can thiệp từ lãnh đạo phòng GD-ĐT để gây sức ép, buộc các nhà trường tiếp tục duy trì hợp đồng.
Kết quả điều tra và thẩm vấn công khai tại phiên tòa xác định, trong khoảng thời gian từ năm 2013 – 2024, các bị cáo là phó chủ tịch UBND huyện, lãnh đạo phòng GD-ĐT và hiệu trưởng các trường mầm non đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn được giao, nhiều lần nhận tiền của bị cáo Huy nhằm tạo điều kiện cho Công ty Bảo An Huy ký kết hợp đồng cung cấp thực phẩm với giá cao hơn thị trường vào các trường do mình quản lý.
Để có nguồn chi hối lộ, bị cáo Huy đã nâng giá nhiều mặt hàng thực phẩm cao hơn giá ngoài thị trường từ 1 – 1,5 lần. Tổng số tiền bị cáo dùng đưa hối lộ được xác định là hơn 13,2 tỉ đồng.
Từ những vụ việc cụ thể này, dư luận không khỏi lo ngại đó không phải là trường hợp cá biệt và mong muốn cơ quan chức năng, đặc biệt công an các tỉnh, thành cần đưa ra ánh sáng nhiều vụ việc tương tự và xử lý nghiêm để đánh động và đủ sức răn đe.
Về phía các trường, nhiều ý kiến chia sẻ tổ chức bữa ăn bán trú trong tâm trạng “vừa làm vừa run” do thiếu chuyên môn về thực phẩm, y tế trong khi việc truy xuất nguồn gốc khó khăn, và nếu xảy ra mất an toàn thì hiệu trưởng lại là người chịu trách nhiệm cao nhất. Hiệu trưởng một trường tiểu học ở Hà Nội cho biết, rất cần bộ lọc từ cơ quan quản lý, nơi có thể xác nhận đơn vị nào thực sự an toàn, thay vì để trường tự lần mò giữa hàng loạt giấy tờ hợp lệ.
Hiệu trưởng một trường THCS ở xã ngoại thành Hà Nội cũng cho rằng, lo nhất là trường học không có bếp ăn tự nấu, phải đặt suất ăn cho các công ty thì nguy cơ mất an toàn thực phẩm càng cao bởi nhà trường không thể kiểm tra, kiểm soát độ tươi thịt, cá đầu vào theo ngày.
Do đó, theo hiệu trưởng này, cần quy định rõ vai trò của từng cá nhân, đơn vị trong từng khâu, đồng thời xử phạt thật nặng hành vi cố tình gây hại cho sức khỏe con người. Làm sao để thầy cô giáo ở trường chuyên tâm dạy học, không phải lo lắng về thịt, cá nhiễm bệnh.
Ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó chủ tịch UBND P.Thanh Liệt (Hà Nội), địa bàn có 1 trường nhập thịt heo của Công ty Cường Phát trong 4 ngày, cũng cho biết sự việc đang được cơ quan công an tiếp tục xác minh. Tuy nhiên, theo ông Tuấn Anh, bản chất sai phạm từ khâu kiểm định tại lò mổ và nhà trường là nạn nhân vì họ chỉ có thể kiểm tra hồ sơ nguồn gốc và quan sát bằng cảm quan (màu sắc, mùi vị) và lưu mẫu để kiểm tra khi cần thiết chứ không có chuyên môn kiểm nghiệm. Hiện ở khâu giao nhận thực phẩm, chưa có thiết bị kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật cũng như chất lượng thịt, cá.
Ông Tuấn Anh cho rằng hành lang pháp lý và quy định xử lý vi phạm liên quan bữa ăn bán trú hiện nay đã đủ sức răn đe, nhưng có thể vì lợi nhuận nên đơn vị cung ứng thực phẩm vẫn cố tình vi phạm.
Mỗi sáng sớm, bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, Hiệu trưởng Trường tiểu học Hiệp Tân, P.Phú Thạnh (TP.HCM), thường đón học sinh (HS) ở cổng số 2, vừa để thuận tiện cho việc quan sát khâu tiếp phẩm, xem thực phẩm được nhà cung cấp giao tới nhà bếp có đạt tiêu chuẩn, đúng như cam kết trong hợp đồng hay không. “Rau củ nào bị dập, thịt, cá có mùi và màu khác lạ, tổ kiểm tra tiếp phẩm của trường đều xử lý, lập biên bản, yêu cầu đổi ngay lô hàng mới. Và nhà cung cấp phải cam kết giải quyết ngay”, bà Nguyệt cho hay.
Ông Đỗ Đình Đảo, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ, P.Xóm Chiếu, TP.HCM, chia sẻ: “Áp lực về an toàn thực phẩm là nỗi lo thường trực, mang tính sống còn. Chỉ một sơ suất nhỏ trong khâu chế biến, bảo quản hay lựa chọn nguyên liệu cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe hàng trăm, hoặc cả ngàn HS”.
Giải pháp của Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ thời gian qua là kiểm soát chặt chẽ chất lượng đầu vào thực phẩm. Bước đầu là lựa chọn nhà cung cấp uy tín, có đầy đủ hồ sơ pháp lý, chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm và có khả năng truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Hợp đồng cung ứng phải quy định cụ thể về tiêu chuẩn chất lượng, trách nhiệm và chế tài xử lý vi phạm. Song song với đó là quy trình kiểm tra nguyên liệu đầu vào hằng ngày; lưu mẫu thực phẩm, có tổ giám sát nội bộ, có sự tham gia của đại diện ban giám hiệu, giáo viên, đại diện cha mẹ HS các lớp. Trường học này cũng có biểu mẫu trực tuyến cho HS đánh giá về bữa ăn.
Trường tiểu học Nguyễn Văn Trân, xã Hưng Long, TP.HCM có bếp ăn tại trường, điều này cũng có thuận lợi trong khâu kiểm soát chặt chẽ nguồn thực phẩm đầu vào. “Thực phẩm nhập vào đều được kiểm tra cảm quan, hóa đơn, nguồn gốc; kiên quyết từ chối nhập hàng nếu không đạt yêu cầu. Chúng tôi có kế hoạch phân công giám sát bữa ăn mỗi ngày. Trong thành phần có ban giám hiệu, nhân viên y tế, giáo viên phụ trách bán trú. Đại diện cha mẹ HS được tham gia giám sát định kỳ và đột xuất”, bà Võ Thị Hồng Thu, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết.
Bà Nguyễn Thị Hồng Quế, Hiệu trưởng Trường mầm non Họa Mi 2, P.Chợ Lớn (TP.HCM), nơi mỗi ngày có 500 trẻ theo học, ăn bán trú, cho biết từ 5 giờ, bộ phận tiếp phẩm đã phải có mặt ở trường, giám sát, kiểm tra thực phẩm tươi, rau củ quả, thịt, cá có đảm bảo tiêu chuẩn, đúng cam kết trong hồ sơ pháp lý của nhà trường không. Hiệu trưởng không chỉ giám sát trực tiếp, mà còn có thể giám sát toàn bộ khu vực nhà bếp qua camera, từ các thiết bị di động.
Chiều 29.5, UBND TP.Hà Nội phối hợp với Liên đoàn Lao động TP.Hà Nội tổ chức hội nghị gặp gỡ, đối thoại giữa Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng và công nhân lao động năm 2026.
Tại hội nghị, chị Nguyễn Thu Thủy (nhân viên Công ty cổ phần môi trường đô thị Gia Lâm) cho biết, hiện nay, hệ thống trường THPT công lập trên địa bàn xã Gia Lâm tuyển sinh rất ít.
Trong khi đó, nhu cầu học sinh được học trường công lập trong bối cảnh dân số trên địa bàn rất đông đúc đang tạo nên áp lực rất lớn với phụ huynh và học sinh đến độ tuổi thi chuyển cấp vào trường THPT.
Do đó, chị Thủy đề nghị UBND thành phố có kế hoạch tăng số lượng trường, lớp để con em của công nhân lao động được tham gia học trường công lập đông đảo hơn, đảm bảo chất lượng và vẫn đáp ứng được chi phí cho cuộc sống.
Bởi lẽ, nếu con em học trường dân lập, trường tư thục thì chi phí sẽ rất tốn kém, không phù hợp với thu nhập của người lao động.
Trả lời kiến nghị của chị Thủy, Giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho biết, xã Gia Lâm đang có 28 trường học, gồm các khối mầm non, tiểu học, THSC, THPT, trong đó khối THPT công lập có 2 trường là Dương Xá và Cao Bá Quát.
Cạnh đó, xã Gia Lâm có quy mô dân số khoảng 9 vạn dân. Theo quy chuẩn quốc gia hiện nay, quy mô dân số từ 3 - 5 vạn dân thì bố trí 1 trường THPT công lập. Như vậy, xã đã đáp ứng đúng tiêu chuẩn về tỷ lệ trường.
Ông Nguyễn Văn Hiền cho biết, trong năm nay, xã Gia Lâm sẽ có 1.485 học sinh hoàn thành chương trình THCS. Sở GD-ĐT Hà Nội đã giao chỉ tiêu cho 2 trường THPT công lập là 1.485 chỗ/1.498 học sinh. Con số này thể hiện có 99% học sinh có thể vào học tại 2 trường THPT công lập ở xã Gia Lâm. Bên cạnh đó, còn có trung tâm giáo dục thường xuyên ở xã Gia Lâm cũng có thể tuyển học sinh.
Trước băn khoăn của công nhân lao động, lãnh đạo Sở GD-ĐT Hà Nội cho biết sẽ luôn phối hợp với UBND xã Gia Lâm tìm quỹ đất để có thể bố trí, phát triển thêm các trường công lập, đáp ứng việc dân số sẽ tăng lên trong thời gian tới.
Chia sẻ thêm tại hội nghị, tư lệnh ngành GD-ĐT Hà Nội cho hay, theo quy định, học sinh sau khi hoàn thành THCS thì có thể phân luồng học THPT nếu có đủ năng lực tiếp học các môn học chuyên sâu, hoặc học trung tâm giáo dục thường xuyên, học nghề.
Vì vậy, ông Nguyễn Văn Hiền mong người lao động với tư cách là các bậc phụ huynh thấu hiểu rằng, môi trường học tập tốt nhất của con mình là môi trường phù hợp với năng lực.
"Cháu được vào học trường học phù hợp với năng lực thì sẽ trở nên tự tin hơn rất nhiều, còn trong môi trường áp lực thì các cháu sẽ trở thành tự ti", ông Hiền phân tích.
Trước lo lắng của công nhân lao động về việc trường công lập tuyển sinh ít, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng đã giao Sở GD-ĐT Hà Nội và chính quyền địa phương nhanh chóng tìm ra phương án để tạo thêm số lượng lớp ở trường công lập, từ đó đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh trên địa bàn.
Chủ tịch UBND TP.Hà Nội gợi ý có thể sử dụng ngay "quỹ đất dư thừa, trụ sở dư thừa" của xã Gia Lâm để hình thành cơ sở 2 của trường THPT công lập. Sau đó, các cơ quan liên quan chỉ cần tuyển dụng thêm giáo viên và bổ sung lớp học tại các cơ sở này.
Ninh Phạm Thành Trung, 28 tuổi, sinh ra ở Bình Dương cũ (nay là TP HCM), hiện là nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Hàn Quốc (KAIST).
Tại đây, anh tập trung nghiên cứu vật liệu nhựa, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn, hạn chế tối đa sử dụng hóa chất độc hại trong quá trình nghiên cứu.
Ý tưởng tạo ra màng phủ nông nghiệp bắt đầu từ những lần Trung đi bộ dưới hàng cây phủ kín lá vàng vào mùa thu ở Hàn Quốc. Anh nhận thấy lượng lá rụng rất lớn, nhưng phần lớn được thu gom để xử lý như rác thải thông thường.
"Tôi tự hỏi tại sao mình không thử biến nguồn vật liệu dồi dào này thành một sản phẩm hữu ích cho môi trường", Trung chia sẻ.
Từ suy nghĩ đó, Thành Trung bắt đầu thu gom lá cây để nghiên cứu khả năng chế tạo nhựa sinh học. Loại lá anh sử dụng chủ yếu là Platanus occidentalis - một trong những loài cây được trồng phổ biến tại Hàn Quốc. Lá được rửa sạch, nghiền thành bột rồi xử lý để phân lập sợi cellulose, cũng như loại bỏ các tạp chất.
Ban đầu, anh định hướng tạo ra loại nhựa trắng dùng trong đóng gói. Tuy nhiên, quy trình này đòi hỏi hóa chất tẩy màu, đi ngược định hướng phát triển vật liệu thân thiện môi trường mà nhóm theo đuổi.
Trung sau đó sử dụng một loại "dung môi xanh" có khả năng phân hủy sinh học. Dù không thể loại bỏ hoàn toàn màu nâu tự nhiên của lá khô, Trung nhận ra hướng nghiên cứu mới về màng phủ nông nghiệp.
Tại Hàn Quốc, màng phủ nhựa được sử dụng rất phổ biến trong nông nghiệp nhằm giữ độ ẩm cho đất, hạn chế cỏ dại và giảm lượng nước tưới. Tuy nhiên, chúng có gốc từ dầu mỏ, khó tái chế. Sau mỗi mùa vụ, lượng lớn màng phủ bị bỏ chất đống ngay tại nông trường. Chúng có thể phân hủy thành các hạt vi nhựa tồn đọng trong đất, gây ra rủi ro cho môi trường về lâu dài.
Từ thực trạng này, nghiên cứu sinh người Việt điều chỉnh vật liệu theo hướng ứng dụng trong nông nghiệp. Sau bước bổ sung phụ gia an toàn nhằm tăng độ dẻo, nhóm nghiên cứu đã chế tạo thành công loại màng phủ có thể tự phân hủy sau 3-6 tháng, có thể chống tia UV và hỗ trợ nâng cao hiệu suất canh tác.
GS. Myung Jaewook, người hướng dẫn nghiên cứu, đánh giá cao tính ứng dụng bất ngờ mà lá cây khô mang lại.
"Nghiên cứu cho thấy vật liệu bền vững không nhất thiết phải được tạo ra bằng những quy trình phức tạp hay sử dụng hóa chất độc hại, nhưng vẫn có thể đạt hiệu suất cao", ông nói.
Theo GS, cách tiếp cận này có thể góp phần giảm ô nhiễm nhựa trong nông nghiệp, đồng thời tạo ra giá trị từ nguồn rác thải hữu cơ chưa được tận dụng.
Sau hai năm phát triển, công trình được công bố trên tạp chí khoa học Green Chemistry của Hội Hóa học Hoàng gia Anh. Tạp chí này thuộc nhóm Q1 (25% tốt nhất) với chỉ số ảnh hưởng là 9.2. Trong nhóm 5 người, Trung là tác giả chính.
Nghiên cứu này cũng được nhiều kênh truyền thông lớn của Hàn Quốc như KBS, MBC... đưa tin vào đầu tháng 5. Trung cho hay nhóm tiếp tục thử nghiệm để hướng tới sản xuất quy mô lớn.
Những năm THPT, Thành Trung theo đuổi khối B (Toán, Hóa, Sinh). Mối nhân duyên với lĩnh vực môi trường của anh bắt đầu từ những buổi tình nguyện dọn rác dọc các bờ sông, bãi biển và khu dân cư.
Đến năm 2016, Trung quyết định theo học ngành Công nghệ kỹ thuật môi trường tại trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TP HCM nhằm nghiên cứu vật liệu xử lý nước thải từ phế phẩm tự nhiên. Anh tốt nghiệp thủ khoa đầu ra của ngành với luận văn đạt 9,5/10 điểm về khả năng hấp phụ dư lượng thuốc kháng sinh trong nước từ bã đậu phụ.
Sau tốt nghiệp, Trung muốn thử sức với hướng nghiên cứu mới liên quan vật liệu nhựa sinh học. Nộp hồ sơ ứng tuyển chương trình thạc sĩ tại Bỉ, Đài Loan, Hàn Quốc, Thành Trung đều trúng học bổng toàn phần, song chọn KAIST bởi đánh giá môi trường có tính quốc tế cao, được đầu tư lớn cho cơ sở vật chất và nghiên cứu. Đây là cơ sở đào tạo kỹ thuật hàng đầu Hàn Quốc, top 53 thế giới theo tổ chức xếp hạng đại học QS năm 2026.
Ban đầu, chàng trai người Việt gặp áp lực bởi khối lượng công việc lớn và đòi hỏi khắt khe.
"Chỉ cần một lỗi nhỏ thôi cũng buộc tôi làm lại từ đầu", Trung kể. Động lực giúp anh vượt qua là suy nghĩ về tiềm năng của kết quả. Thành Trung thường giới hạn thời gian 6 tháng đầu để chứng minh rằng mình đi đúng hướng, nếu không phù hợp sẽ đổi đề tài.
"Phải thử thì mới biết", Trung nói.
GS. Myung Jaewook ấn tượng ở Thành Trung về sự kiên trì, tinh thần học hỏi và không ngừng cải thiện chất lượng công việc. Ông đánh giá Trung có tiềm năng trở thành nhà nghiên cứu chuyên nghiệp trong tương lai.
Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ vào tháng 8/2025, Thành Trung tiếp tục làm nghiên cứu sinh tại KAIST. Anh dự định sau này làm việc trong lĩnh vực R&D (nghiên cứu và phát triển) về vật liệu nhựa bền vững hoặc trở về Việt Nam giảng dạy đại học.
"Tôi mong muốn tạo ra một sản phẩm thân thiện với môi trường, không chỉ 'xanh' ở kết quả, mà phải 'xanh' trong toàn bộ khâu nghiên cứu", Trung nói.
Trao đổi với PV Báo Thanh Niên, thầy Lý Tuấn Thiện, giáo viên ngữ văn Trường THPT Trưng Vương, phường Sài Gòn, TP.HCM, nhận định đề thi văn tốt nghiệp THPT 2026 đảm bảo cấu trúc, đảm bảo học sinh bậc THPT đã được học, ôn tập trong các thời gian ở trường, lớp.
Theo thầy Lý Tuấn Thiện, đề phân hóa rất cao, các câu phân hóa trải đều từ phần đọc hiểu (4 điểm) tới phần viết (6 điểm). Trong đó, ở phần đọc hiểu, từ câu số 3 trở đi cũng đã có sự phân hóa rõ, thí sinh phải dành nhiều thời gian suy nghĩ để có được câu trả lời đúng.
Hai trang đề thi văn tốt nghiệp THPT 2026. Trong đó, câu 2 điểm 'Nước Mĩ có Steve Jobs, Mark Zuckerberg, Elon Musk,... với những phát minh công nghệ góp phần làm thay đổi thế giới. Từ gợi dẫn trên, với tư cách người trẻ, anh/chị hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trả lời câu hỏi: 'Làm thế nào để có những 'Steve Jobs Việt Nam'?, đang gây tranh luận
ẢNH: THÚY HẰNG
Ở phần viết cũng vậy, theo thầy Lý Tuấn Thiện, cách đặt ra vấn đề ở câu viết đoạn văn nghị luận khoảng 200 chữ là một cách ra đề đầy đổi mới, sáng tạo. Tại câu hỏi này, có một thuật ngữ mà thí sinh phải chú ý nhất, đó là "Steve Jobs Việt Nam". Yêu cầu này cũng sẽ không dễ viết, thí sinh phải dành nhiều thời gian để suy nghĩ và trả lời.
Theo thầy Thiện, thí sinh cần định nghĩa được thuật ngữ "Steve Jobs Việt Nam" là gì, sau đó viết được những giải pháp mấu chốt, cụ thể để có những con người giúp đất nước phát triển về khoa học kỹ thuật, công nghệ. Đặc biệt, trong dòng chảy phát triển khoa học, công nghệ tới đâu, mỗi con người cũng không quên gìn giữ văn hóa, bản sắc Việt Nam.
Một điểm mà thầy Lý Tuấn Thiện rất tâm đắc ở đề thi văn tốt nghiệp THPT 2026, đó là ngữ liệu phần đọc hiểu trung lập, gắn được với những dữ kiện đã từng xảy ra trong lịch sử.
Đề thi như hiện tại đang mở ra cho thế hệ sau thấy rõ ràng rằng, học văn không chỉ dừng lại ở câu chuyện cảm xúc. Học văn gần gũi với cuộc đời hơn. Mỗi thí sinh trong thời đại mới cần phải trau dồi kiến thức liên môn, có kiến thức nền về lịch sử, khoa học kỹ thuật, công nghệ...
Đáng chú ý, thầy Lý Tuấn Thiện cho rằng nhìn ban đầu có vẻ thấy bài thơ Những chiếc lá của Nguyễn Đình Thi không liên quan gì đến phần I đọc hiểu văn bản, nhưng nếu phân tích sâu, có thể sẽ thấy liên quan. Trong bài thơ Những chiếc lá, có thể thấy cách đứa trẻ nhận ra giá trị của những chiếc lá, sử dụng chiếc lá trong những hoàn cảnh khác nhau, ở mỗi hoàn cảnh, chiếc lá lại tạo ra những giá trị khác nhau. Và ở phần đọc hiểu, chúng ta thấy với một sự kiện - như sự xuất hiện của máy in, ở mỗi quốc gia, với mỗi góc nhìn, cách làm, lại có thể tạo ra những giá trị khác nhau, hoặc giúp vùng đất đó phát triển thịnh vượng nếu biết khai thác hết lợi thế, hoặc bỏ lỡ chuyến tàu cách mạng khoa học kỹ thuật...
Theo thầy Thiện, để đạt được điểm giỏi của đề thi văn tốt nghiệp THPT năm nay, thí sinh phải đầu tư rất nhiều, học hỏi rất nhiều, cập nhật kiến thức, thông tin rất nhiều. Song, chính vì điều này, cho chúng ta thấy rằng mỗi đề thi văn mang lại giá trị giáo dục cho chính người học chứ không đơn thuần chỉ là đề thi để thí sinh hoàn thành rồi lấy điểm. Đọc xong một đề thi văn, làm xong một đề thi văn, mỗi chúng ta đều nhận ra những bài học rất lớn về cách nhìn nhận cuộc sống đa chiều, đa dạng.
