Kể từ ngày nghỉ hưu ở tuổi 51, bà Lý (Phúc Kiến, Trung Quốc) luôn duy trì chế độ ăn uống lành mạnh. Bà không ăn dầu mỡ, đồ chiên rán, đồ nướng và chủ yếu ăn đồ hấp. Ai cũng nghĩ bà sẽ sống thọ không ngờ đầu năm nay, bà Lý liên tục bị nhiệt miệng, những vết loét xuất hiện dày đặc gây đau đớn đến mức không thể nuốt trôi cả cháo loãng.
Khi đến bệnh viện kiểm tra, bà Lý choáng váng khi bác sĩ thông báo bà đã mắc ung thư miệng giai đoạn cuối. Chỉ vỏn vẹn 3 tháng sau ngày nhận kết quả, người phụ nữ luôn tự hào có chế độ ăn lành mạnh ấy đã trút hơi thở cuối cùng.
Một người không uống rượu, hút thuốc, ăn uống thanh đạm như bà làm sao có thể bị ung thư? Về vấn đề này, bác sĩ điều trị chỉ ra sự thật: Thức ăn hấp rất tốt, nhưng chính 3 thói quen ăn uống sai lầm dưới đây đã biến món ăn dưỡng sinh thành “chất độc” gây ung thư miệng.
Thói quen ăn đồ hấp khi còn nóng
Quan niệm “ăn nóng mới tốt cho dạ dày” đã hại bà Lý. Mỗi khi món hấp vừa ra lò còn nghi ngút khói, bà đều ăn ngay lập tức.
Niêm mạc miệng con người chỉ chịu được nhiệt độ khoảng 50 độ C, trong khi đồ hấp vừa chín tới thường vượt quá 80 độ C. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã xếp thực phẩm nóng trên 65 độ C vào nhóm chất gây ung thư nhóm 2A. Việc bị bỏng nhiệt lặp đi lặp lại khiến niêm mạc rơi vào vòng luẩn quẩn “tổn thương – phục hồi”, lâu dần dẫn đến đột biến tế bào và hóa ác tính.
Thường xuyên ăn thực phẩm muối chua
Để món ăn thêm đậm vị, bà Lý thích dùng rau củ muối chua, cá muối hoặc thịt xông khói đặt lên đĩa để hấp cùng cơm. Bà tin rằng hơi nước nóng khi hấp sẽ loại bỏ bớt muối và chất độc hại.
Thực tế, việc hấp không thể phân hủy hoàn toàn chất nitrit và lượng muối cực cao trong đồ muối chua. Lượng muối cao liên tục mài mòn niêm mạc miệng, còn nitrit khi tiếp xúc với enzym trong khoang miệng sẽ chuyển hóa thành nitrosamine, một chất gây ung thư cực mạnh.
Đồ mốc mang rửa hoặc cắt phần mốc rồi hấp ăn
Gia đình bà Lý tích trữ rất nhiều rau củ sấy khô và ngũ cốc. Khi phát hiện chúng bị mốc nhẹ, bà không nỡ vứt đi mà chỉ rửa sạch, chần qua nước rồi đem hấp trực tiếp vì nghĩ nhiệt độ cao sẽ tiêu diệt được nấm mốc. Đây là sai lầm chết người. Độc tố aflatoxin sản sinh từ nấm mốc có khả năng chịu nhiệt cực kỳ đáng sợ, nhiệt độ 100 độ C khi hấp thông thường hoàn toàn “bất lực” trước nó. Khi ăn vào, aflatoxin sẽ trực tiếp tấn công, làm tổn thương nghiêm trọng các gen tế bào niêm mạc miệng.
Những dấu hiệu cảnh báo ung thư miệng
Trao đổi với Times of India, bác sĩ Amit Chakraborty, chuyên gia ung thư ngoại khoa tại Bệnh viện Dr L H Hiranandani (Ấn Độ), cho biết số ca ung thư khoang miệng đang có xu hướng gia tăng trong những năm gần đây. Tuy nhiên, nhận thức của cộng đồng về căn bệnh này vẫn còn hạn chế, khiến không ít trường hợp được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn muộn.
Theo chuyên gia, những dấu hiệu như chảy máu chân răng, loét miệng kéo dài, hôi miệng dai dẳng hay cảm giác đau khi nhai thường bị xem nhẹ. Nhiều người cho rằng đây chỉ là tình trạng viêm nhiễm thông thường và sẽ tự khỏi sau vài ngày. Trên thực tế, đây có thể là những tín hiệu cảnh báo sớm của ung thư khoang miệng.
Một trong những dấu hiệu đáng lưu ý nhất là các vết loét trong miệng không lành sau 2 tuần. Ngoài ra, người bệnh cũng cần chú ý đến sự xuất hiện của các mảng trắng hoặc đỏ bất thường trong khoang miệng, các khối sưng hoặc cục nổi ở lưỡi, má, nướu, tình trạng răng lung lay không rõ nguyên nhân, khó nói, khó nuốt hoặc cảm giác tê bì kéo dài trong miệng. Ngay cả hơi thở có mùi hôi kéo dài cũng có thể là lời cảnh báo rằng bên trong khoang miệng đang tồn tại một vấn đề nghiêm trọng hơn.
Bác sĩ Chakraborty cho biết không phải mọi vết loét miệng đều là ung thư. Các vết loét thông thường thường lành trong vòng vài ngày và ít gây đau đớn. Tuy nhiên, nếu vết loét tồn tại quá 2 tuần, ngày càng lớn, dễ chảy máu hoặc gây khó khăn trong ăn uống, giao tiếp, người bệnh nên đi khám sớm để được đánh giá chính xác.
Tin tích cực là ung thư khoang miệng có tiên lượng khá tốt nếu được phát hiện sớm. Theo bác sĩ Chakraborty, tỉ lệ sống của người bệnh ở giai đoạn đầu có thể đạt khoảng 80-90%.
Nhiều bệnh nhân sau điều trị vẫn có thể trở lại sinh hoạt và làm việc bình thường. Chính vì vậy, việc chú ý đến những thay đổi bất thường trong khoang miệng, khám răng miệng định kỳ và từ bỏ thuốc lá được xem là những bước quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cũng như nâng cao cơ hội điều trị thành công.
Ngày 8/4, hàng loạt các trang tin của Anh như The Sun, Telegraph, Express đưa tin về vụ việc liên quan tới con gái của vị giám đốc một tập đoàn xây dựng ở Anh gặp tai nạn khi du lịch ở Hà Giang cũ (nay thuộc tỉnh Tuyên Quang).
Được biết, tập đoàn được thành lập vào năm 1897, là một trong những công ty xây dựng lớn nhất tại Anh với tổng trị giá 2,4 tỷ bảng (hơn 84.800 tỷ đồng). Hiện nay, công ty được điều hành bởi gia đình W., những người cam kết phát triển bền vững và tăng trưởng dài hạn.
Cô gái có tên O.W., 19 tuổi (quốc tịch Anh), dự định sẽ theo học tại Đại học Durham vào mùa thu năm nay. Tranh thủ thời gian gap year (nghỉ trước khi vào đại học), cô gái tới Hà Giang du lịch và gặp nạn.
Sau đó, cô được đưa tới Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức (Hà Nội) cấp cứu. Vì vết thương nặng, nạn nhân không qua khỏi và tử vong vào ngày 2/4.
Bố mẹ của cô gái người Anh quyết định hiến tạng của con gái cho những bệnh nhân đang nguy kịch ở bệnh viện.
Chia sẻ về con gái của mình, bố nạn nhân cho biết cô là người xinh đẹp, sống độc lập, có tính cách hài hước và thông minh sắc sảo.
"Con bé rất thích chăm sóc ngoại hình và luôn sống hết mình", ông nói.
Trong khi đó, mẹ của cô gái cho biết, gia đình bà tìm thấy sự an ủi khi biết con gái mình vẫn "tiếp tục sống" thông qua việc hiến tạng cứu người.
"Chúng tôi biết con bé vẫn đang sống tiếp trong cơ thể người khác, nên có sự an ủi rất lớn", bà chia sẻ.
Theo chia sẻ, lá gan, hai quả thận và hai giác mạc của cô gái người Anh được cấy ghép cho các bệnh nhân tại bệnh viện. Đại diện bệnh viện đã ca ngợi đây là "quyết định đầy lòng nhân ái của gia đình".
"Trong nỗi đau mất mát to lớn, gia đình đã đưa ra một quyết định vô cùng nhân văn, vượt qua ranh giới quốc gia và chủng tộc. Đó là việc hiến tạng để trao cho người khác cơ hội sống. Một hành trình đã khép lại, nhưng cuộc sống của cô vẫn tiếp tục một cách lặng lẽ và bền bỉ trong những con người được trao cơ hội thứ hai", đại diện bệnh viện chia sẻ.
Được biết, sáng 8/4, tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã tổ chức lễ tri ân gia đình cô gái người Anh, khép lại câu chuyện buồn bằng thông điệp nhân văn sâu sắc về sự sống, nghĩa cử cao đẹp vượt qua mọi biên giới.
Câu chuyện truyền cảm hứng của cô gái hiến tạng cũng thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận Anh và cộng đồng mạng trên toàn thế giới. Bên dưới phần đăng tải của bài viết, hàng trăm bình luận gửi về, bày tỏ sự tiếc thương trước sự ra đi của cô gái, đồng thời khẳng định đây là hành động tuyệt vời của những bậc làm cha mẹ.
"Mong cô gái thiên thần có thể yên nghỉ. Con trai nhỏ của tôi cũng đang được duy trì sự sống nhờ một quả thận được hiến tặng, nên chúng tôi hiểu và trân trọng khoảnh khắc này hơn bao giờ hết. Xin bày tỏ lòng tiếc thương vô hạn tới sự mất mát lớn lao của gia đình", tài khoản mạng xã hội có tên Johnny Payne bày tỏ.
"Sự ra đi đột ngột của cô gái trẻ là mất mát rất đau xót. Giữa nỗi đau này, quyết định hiến tạng của gia đình lại thắp lên ánh sáng hy vọng với nhiều gia đình khác. Cô đã sống một cuộc đời ngắn ngủi nhưng rất ý nghĩa, nhân văn.
Xin được cúi đầu tưởng nhớ và gửi lời chia buồn chân thành tới gia đình", tài khoản có tên Robert Davidson chia sẻ trên mạng xã hội X.
Yang Lei, 40 tuổi, làm hướng dẫn viên du lịch tại thành phố Tam Á, tỉnh Hải Nam. Ngày 6/3, anh tham gia "tour hoang dã" ngắm cảnh ở biên giới Thái Lan - Myanmar. Anh tin khu vực biên giới Thái Lan - Myanmar an toàn do thông tin về các chiến dịch truy quét tội phạm của chính quyền.
Tuy nhiên, người dẫn đường địa phương đưa đoàn lách qua trạm kiểm soát và đụng độ một nhóm môi giới buôn người. 11 thành viên trong đoàn bị bắt sang khu vực hẻo lánh ở biên giới Myanmar và bị bán với giá 20.000 USDT (một loại tiền điện tử neo giá theo USD) mỗi người.
Yang bị đưa đến một trại lừa đảo ở thị trấn Payathonzu, gần đèo Ba Chùa (Three Pagodas Pass). Anh cho biết khu trại này giam giữ hơn 300 người, được bao quanh bởi tường cao 6 m, rào thép gai và lính tuần tra có vũ trang. Quản lý tại đây sử dụng đòn roi để kiểm soát người lao động.
Từng nhập ngũ năm 2002 và được huấn luyện trong lực lượng bộ binh, Yang tìm cách thích nghi. Tối đầu tiên, anh đánh người dẫn đường lừa đảo để gây ấn tượng với quản lý. Việc này giúp Yang được sạc điện thoại và gọi về nhà. Thời gian này, anh ghi nhớ sơ đồ, quy luật tuần tra để tìm lỗ hổng an ninh.
Đêm 17/3, lợi dụng lính gác lơ là, Yang đi ra sau ký túc xá. Vận dụng kỹ năng từ đường vượt chướng ngại vật trong quân đội, anh gom bao cát và ván gỗ làm điểm tựa để nhảy qua bức tường. "Tôi móc tay vào mép tường, dùng sức đu người sang bên kia", Yang kể.
Tổ chức lừa đảo phát hiện sự việc và thả chó nghiệp vụ lên núi truy tìm. Yang chạy vào rừng nguyên sinh, trát phân bò lên người để che giấu mùi cơ thể. Anh dùng kỹ năng sinh tồn tìm nguồn nước, băng qua các bụi gai và hướng về phía đường biên giới cách đó 3 km.
Đến 1h sáng, Yang chạm trán lính gác vũ trang gần ranh giới. Anh ẩn nấp đến 3h sáng, dùng dây thừng khống chế lính gác rồi vượt biên. Trên đường đi, anh liên lạc với đồng đội cũ và cảnh sát qua tin nhắn để nhờ trợ giúp.
Rạng sáng 19/3, Yang sang tới lãnh thổ Thái Lan. Anh ẩn nấp vào ban ngày và di chuyển vào ban đêm. Khi điện thoại còn 17% pin, anh gặp một người dân địa phương và liên hệ với Đại sứ quán Trung Quốc. Nửa tháng sau, Yang được cấp lại hộ chiếu và về nước.
Kể lại câu chuyện trên mạng xã hội hồi cuối tháng 4, Yang cho biết khu trại anh từng ở giam giữ hơn 300 người. Xung quanh đó có khoảng hơn chục khu tương tự. Anh chứng kiến nhiều thanh niên kẹt lại 5 năm, bị bóc lột sức lao động tàn nhẫn. "Đến giờ tôi. vẫn mơ thấy mình chạy trong núi, tỉnh dậy mồ hôi ướt đẫm", Yang kể.
Báo cáo của Văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc (OHCHR) xác nhận có ít nhất 120.000 ở Myanmar và 100.000 ở Campuchia đang bị ép buộc làm việc trong các trung tâm lừa đảo trực tuyến.
Cựu quân nhân cảnh báo du khách không tham gia các chương trình du lịch tự phát tại các vùng biên giới, đồng thời tuân thủ biên giới quốc gia để đảm bảo an toàn.
Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) ngày 7/5 đã cố công văn gửi Sở Y tế tỉnh Quảng Trị, Sơn La về việc điều tra, xử lý vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm trên địa bàn tỉnh.
Công văn nêu rõ, Cục An toàn thực phẩm nhận được thông tin ngày 5/5/2026 trên địa bàn một số xã miền núi bao gồm Hướng Phùng, Lìa, Tân Lập, Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị có ghi nhận 9 người nghi ngờ ngộ độc thực phẩm sau khi ăn ve sầu với các triệu chứng như đau bụng, sốt, tiêu chảy, nôn, nổi mẩn đỏ,… và được đưa đến Bệnh viện Đa khoa khu vực Hướng Hóa để điều trị.
Ngày 6/5/2026 trên địa bàn bản Nà Hiên, xã Phiêng Pằn, tỉnh Sơn La ghi nhận 6 trường hợp nghi ngộ độc thực phẩm do ăn nấm rừng có trường hợp tử vong, các trường hợp còn lại đang được điều trị tích cực tại bệnh viện.
Trước tình hình trên, Cục An toàn thực phẩm đề nghị Sở Y tế tỉnh Quảng Trị, Sở Y tế tỉnh Sơn La chỉ đạo cơ sở khám, chữa bệnh có bệnh nhân đang điều trị tập trung nguồn lực tích cực điều trị cho bệnh nhân ngộ độc thực phẩm không để ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng.
Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương xác minh, điều tra vụ việc; xác định nguyên nhân chính gây ngộ độc; theo dõi, giám sát tình hình để kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp tương tự có thể phát sinh.
Cùng với đó, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục về kiến thức, kỹ năng bảo đảm an toàn thực phẩm và phòng chống ngộ độc thực phẩm cho cộng đồng trong quá trình chế biến, tiêu thụ các loài động vật, thực vật lạ, có nguy cơ gây ngộ độc như nấm rừng, cây, củ, quả rừng, côn trùng...
Đối với đồng bào dân tộc thiểu số tại các xã miền núi, nội dung truyền thông phải được xây dựng và truyền tải bằng tiếng dân tộc dưới các hình thức phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương.
Khi xuất hiện các triệu chứng như tê môi, tê lưỡi, tê tay chân, nôn, đau bụng, khó thở… cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.
Thực hiện nghiêm các nội dung chỉ đạo tại Chỉ thị số 38 ngày 11/10/2024 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường phòng ngừa ngộ độc thực phẩm; Công văn số 848 của Bộ Y tế về việc bảo đảm an toàn thực phẩm trong kinh doanh thức ăn đường phố.
Trước đó, thông tin trên báo chí, bác sĩ Nguyễn Việt Đức - Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị, cho biết từ ngày 1/4 đến 3/5, bệnh viện tiếp nhận 9 bệnh nhân bị ngộ độc ve sầu. Trong đó, bệnh nhân nhỏ tuổi nhất 17 tuổi, lớn tuổi nhất 86 tuổi.
Bác sĩ Đức cho biết, Bệnh viện Đa khoa khu vực Hướng Hóa và trạm y tế các xã trên địa bàn đã thường xuyên cảnh báo, nhắc nhở người dân không nên ăn ve sầu. Thế nhưng, ở vùng núi Hướng Hoá, ăn ve sầu như một thói quen của người dân. Vì vậy, số ca ngộ độc ve sầu chưa giảm, mỗi năm có trên 10 ca nhập viện, cao điểm vào mùa hè.
Theo bác sĩ Đức, người dân không nên ăn ve sầu vì có thể dẫn tới ngộ độc thực phẩm.
Nguyên nhân khiến người dân bị ngộ độc khi ăn ve sầu và nhộng ve sầu là do ve sầu chui dưới lòng đất nên dễ mang nhiều mầm bệnh nguy hiểm. Khi gặp nhiệt độ, độ ẩm và môi trường sinh trưởng thích hợp, các bào tử nấm lây nhiễm và ấu trùng sẽ sinh sôi nảy nở dữ dội, biến cơ thể của côn trùng và ấu trùng thành ổ chứa đầy sợi nấm độc.
Ấu trùng bị các bào tử nấm độc này giết chết nhưng vẫn giữ nguyên hình dáng bên ngoài nên nhiều người không nhận ra. Ngoài ra, protein trong ve sầu có thể gây sốc phản vệ, dị ứng nghiêm trọng.
