Theo báo Korea Times, số liệu mới công bố của Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc cho thấy tuổi thọ trung bình tại Hàn Quốc đã đạt mức kỷ lục 83,7 tuổi, dựa trên Thống kê y tế OECD 2026.
Con số này cao hơn đáng kể so với mức trung bình 81,2 tuổi của OECD và chỉ đứng sau Thụy Sĩ – quốc gia dẫn đầu trong khối 38 thành viên với 84,2 tuổi.
Đồng thời, Hàn Quốc ghi nhận tỉ lệ tử vong có thể phòng tránh ở mức 139/100.000 dân, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 208,8 người của OECD. Đây là những trường hợp tử vong có thể ngăn ngừa nhờ can thiệp y tế kịp thời hoặc các biện pháp y tế công cộng.
Tuy nhiên, thành tích về tuổi thọ này lại được duy trì với một đội ngũ y tế cực kỳ ít ỏi, theo Korea Times. Nước này chỉ có 2,6 bác sĩ đang hành nghề trên 1.000 dân, bao gồm cả bác sĩ y học cổ truyền Hàn Quốc. Tỉ lệ này thấp hơn nhiều so với mức trung bình 4 bác sĩ của OECD.
Số lượng sinh viên tốt nghiệp ngành y của Hàn Quốc cũng thấp tương tự, khi mỗi năm chỉ có khoảng 7,3 người trên 100.000 dân – chưa bằng một nửa mức trung bình 15,3 người của OECD.
Để bù đắp khoảng thiếu hụt nhân lực trầm trọng này, Hàn Quốc phải phụ thuộc nhiều vào hệ thống cơ sở vật chất y tế quy mô lớn và khả năng tiếp nhận số lượng bệnh nhân cao.
Nước này có 12,5 giường bệnh trên 1.000 dân – gần gấp ba mức trung bình OECD – và 46,7 máy chụp CT trên mỗi triệu dân – thuộc nhóm cao nhất thế giới.
Hệ thống cơ sở hạ tầng dễ tiếp cận này đã hình thành văn hóa khám chữa bệnh thường xuyên. Người Hàn Quốc đến khám ngoại trú trung bình 17,9 lần mỗi năm – gần gấp ba lần mức trung bình 6,6 lần của OECD và là mức cao nhất được ghi nhận trên thế giới.
“Các số liệu thống kê y tế của OECD là bức tranh khách quan để đánh giá hệ thống y tế quốc gia”, ông Lee Yoon Shin, quan chức phụ trách hoạch định chính sách thuộc Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc, nói.
Ông cho rằng dù Hàn Quốc đạt kết quả hàng đầu về tuổi thọ và phòng ngừa bệnh tật, các số liệu cũng cho thấy nước này cần tiếp tục chú trọng việc phân bổ nguồn lực và quản lý nhân lực y tế.
Dù vậy, áp lực tài chính đối với hệ thống y tế cũng ngày càng tăng. Chi tiêu y tế của Hàn Quốc vẫn ở mức khiêm tốn 8,5% GDP, nhưng chi phí y tế bình quân đầu người đã tăng trung bình 8,5% mỗi năm trong thập niên qua – vượt xa mức tăng 6,1% của OECD.
Ngoài ra, Hàn Quốc cũng đối mặt với một vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe cộng đồng: tỉ lệ tự tử lên đến 24,8 người trên 100.000 dân, cao nhất OECD.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Thế Giới
Sau 30 năm 'đắp chiếu', tòa án trục xuất khủng bố của Mỹ nhận đơn đầu tiên

Theo Hãng tin AP ngày 19-7, Bộ Tư pháp Mỹ hôm 15-7 đã đệ đơn lên Tòa án trục xuất khủng bố nước ngoài (Alien Terrorist Removal Court - ATRC), đề nghị trục xuất một cá nhân không được công khai danh tính.
Đây là đơn đầu tiên mà tòa án này tiếp nhận kể từ khi được thành lập theo Đạo luật Chống khủng bố và thi hành án tử hình hiệu quả năm 1996.
Trong phản hồi được đăng trên website của tòa, Chánh án Joan Ericksen cho biết ATRC đã tổ chức phiên điều trần đầu tiên vào ngày 16-7.
Tuy nhiên bà Ericksen cho biết hội đồng xét xử còn băn khoăn về mối liên hệ giữa các hành vi của người bị đề nghị trục xuất với những điều khoản pháp luật mà chính phủ viện dẫn.
Theo bà, phần giải trình tại phiên điều trần cho thấy Bộ Tư pháp cần thêm thời gian để cân nhắc và hoàn thiện lập luận.
Chánh án đã yêu cầu chính phủ bổ sung thêm thông tin trước ngày 22-7.
Theo luật liên bang Mỹ, tổng chưởng lý hoặc thứ trưởng Tư pháp có thể nộp đơn mật lên ATRC để đề nghị trục xuất một người bị nghi là "người nước ngoài khủng bố".
Nếu đơn được chấp nhận, tòa sẽ mở phiên điều trần công khai, trong đó chính phủ phải chứng minh người này đáp ứng định nghĩa theo luật.
Một cá nhân có thể bị xếp vào diện này nếu từng tham gia hoạt động khủng bố, công khai ủng hộ hoặc cổ xúy các hoạt động khủng bố, hoặc là thành viên của một tổ chức chính trị hay xã hội khuyến khích khủng bố.
Theo Trung tâm Tư pháp Liên bang Mỹ, ATRC chưa từng nhận bất kỳ đơn yêu cầu nào hay tổ chức phiên điều trần nào cho đến tuần trước. Tòa gồm năm thẩm phán do Chánh án Tòa án Tối cao Mỹ John Roberts chỉ định.
Động thái mới diễn ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch trục xuất người nhập cư.
Năm 2025, chính quyền đã viện dẫn Đạo luật Kẻ thù từ nước ngoài năm 1798 để trục xuất những người di cư Venezuela mà giới chức cáo buộc có liên hệ với một băng nhóm bị coi là tổ chức khủng bố.
Đạo luật này cho phép giam giữ và trục xuất các công dân của một quốc gia bị coi là kẻ thù.
Xuyên suốt chiều dài lịch sử nước Mỹ, chính quyền mới chỉ áp dụng văn bản này ba lần và tất cả đều liên quan đến những cuộc xung đột quân sự lớn.
Tại một phiên điều trần liên quan đến vụ việc này vào năm ngoái, Thẩm phán liên bang James Boasberg từng nhận định ATRC mới là cơ quan phù hợp để xem xét các yêu cầu trục xuất dựa trên lý do an ninh quốc gia, thay vì các tòa án liên bang thông thường. Ông cho biết Quốc hội đã lập ra tòa này để xử lý chính những trường hợp như vậy.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Thế Giới
Tin tức thế giới 18-4: Mỹ nói đạt thỏa thuận với Iran 1-2 ngày tới; Giá dầu giảm sâu, gần 10%

Tổng thống Trump cho biết ông kỳ vọng Mỹ và Iran sẽ sớm đạt được một thỏa thuận hòa bình, có thể ngay trong vài ngày tới, qua đó mở ra khả năng hạ nhiệt xung đột sau nhiều tuần căng thẳng.
Trả lời Hãng tin Bloomberg, ông Trump nói các cuộc đàm phán "nhiều khả năng" sẽ diễn ra ngay trong cuối tuần tại Pakistan, đồng thời khẳng định "hầu hết các điểm chính đã được hoàn tất" và tiến trình có thể diễn ra nhanh chóng.
Trong khi đó trong cuộc phỏng vấn với trang tin Axios, nhà lãnh đạo Mỹ tiếp tục bày tỏ kỳ vọng sớm đạt được thỏa thuận.
"Người Iran muốn gặp. Họ muốn đạt được thỏa thuận. Tôi nghĩ một cuộc gặp có thể sẽ diễn ra vào cuối tuần. Tôi cho rằng chúng ta sẽ có thỏa thuận trong một hoặc hai ngày tới", ông nói.
Theo các nguồn tin của Đài CNN, vòng đàm phán mới giữa Mỹ và Iran dự kiến diễn ra tại Islamabad, Pakistan ngày 20-4.
Bộ Ngoại giao Iran ngày 17-4 khẳng định nước này sẽ không chuyển giao kho uranium làm giàu "cho bất kỳ nơi nào", bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Trump về khả năng Tehran đồng ý bàn giao, Hãng thông tấn AFP đưa tin.
"Việc chuyển giao uranium làm giàu của Iran cho Mỹ chưa từng được nêu ra trong các cuộc đàm phán", người phát ngôn Esmaeil Baghaei cho biết, nhấn mạnh các cuộc thương lượng hiện tập trung vào chấm dứt chiến sự thay vì vấn đề hạt nhân. Tehran cũng đặt ưu tiên vào kế hoạch dỡ bỏ trừng phạt và yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Ngoài ra, ông Baghaei cũng chỉ trích tuyên bố của ông Trump về việc duy trì phong tỏa hải quân các cảng của Iran cho đến khi đạt thỏa thuận hòa bình, bất chấp việc Tehran đã mở lại eo biển Hormuz.
"Iran sẽ có phản ứng thích đáng. Đây là hành vi vi phạm lệnh ngừng bắn và Iran sẽ có biện pháp cần thiết", ông cảnh báo, lưu ý mọi quyết định liên quan đến eo biển Hormuz "được xác định trên thực địa, không phải trên Internet".
Tổng thống Trump cho biết Washington đã yêu cầu Israel chấm dứt các cuộc không kích tại Lebanon, nhấn mạnh các nỗ lực đàm phán giữa Mỹ và Iran không liên quan đến tình hình tại Beirut.
"Israel sẽ không tiếp tục ném bom Lebanon. Họ bị Mỹ cấm làm điều đó. Đủ rồi", ông Trump viết trên mạng xã hội.
Phía Israel chưa đưa ra phản hồi trực tiếp. Tuy nhiên Thủ tướng Benjamin Netanyahu trước đó cho biết quân đội nước này vẫn duy trì hiện diện tại miền nam Lebanon nhằm đối phó "mối đe dọa cận kề", bao gồm nguy cơ từ tên lửa và máy bay không người lái.
Lệnh ngừng bắn do Mỹ hậu thuẫn giữa Israel và Lebanon đã có hiệu lực từ 5h sáng 17-4 (giờ Việt Nam), nhằm chấm dứt giao tranh bùng phát từ đầu tháng 3 khi lực lượng Hezbollah tấn công miền bắc Israel để ủng hộ Iran. Theo phía Lebanon, chiến dịch đáp trả của Israel đã khiến khoảng 2.000 người thiệt mạng.
Theo Hãng tin Reuters ngày 18-4, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nhận định Nga đang chuẩn bị các bước đi nhằm kéo Belarus tham gia sâu hơn vào xung đột với Kiev. Thông tin được đưa ra sau báo cáo tình báo từ Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi.
"Theo thông tin tình báo, việc xây dựng đường sá hướng về phía Ukraine và thiết lập các vị trí pháo binh đang diễn ra tại khu vực biên giới Belarus. Chúng tôi tin rằng Nga đang tìm cách lôi kéo Belarus vào cuộc chiến một lần nữa", ông Zelensky chia sẻ trên Telegram, cảnh báo Minsk về "sự sẵn sàng bảo vệ lãnh thổ và độc lập" của mình.
Nhà lãnh đạo Ukraine cho rằng Nga đang tái bố trí lực lượng, có thể nhằm bù đắp thiếu hụt nhân sự, qua đó lý giải việc gia tăng hoạt động quân sự trên lãnh thổ Belarus.
Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko - đồng minh thân cận của nhà lãnh đạo Nga Vladimir Putin - đã cho phép Matxcơva sử dụng lãnh thổ Minsk trong cuộc tấn công Ukraine năm 2022, song cho biết không có ý định đưa quân tham chiến.
Dù vậy, Belarus đã triển khai vũ khí hạt nhân chiến thuật và tên lửa siêu vượt âm Oreshnik của Nga, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ mở rộng xung đột trong khu vực.
Thị trường tài chính toàn cầu đã tăng mạnh trở lại, khi nhà đầu tư đặt cược xung đột Iran đang hạ nhiệt và nguồn cung dầu sớm ổn định trở lại.
Chỉ số S&P 500 tăng 84,78 điểm (1,20%) lên 7.126,06 điểm, ghi nhận phiên lập đỉnh thứ ba liên tiếp. Trong khi đó Nasdaq Composite tăng 365,78 điểm (1,52%) lên 24.468,48 điểm, đánh dấu phiên tăng thứ 13 liên tiếp - chuỗi dài nhất kể từ năm 1992.
Đáng chú ý, giá dầu giảm sâu sau khi Iran tuyên bố eo biển Hormuz "mở cửa hoàn toàn" cho vận tải thương mại trong thời gian ngừng bắn. Dầu Brent giảm hơn 9%, xuống còn 90,38 USD/thùng, mức thấp nhất kể từ ngày 10-3. Dầu thô WTI giảm 11,5%, xuống còn 83,85 USD/thùng.
Phản ứng tích cực lan sang thị trường chứng khoán Mỹ. Chỉ số công nghiệp Dow Jones tăng 869 điểm (1,79%), xóa sạch mức giảm kể từ khi chiến sự với Iran bùng phát.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Thế Giới
Phát biểu lịch sử của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trước Quốc hội Sri Lanka

Ngày 8-5, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên đến Sri Lanka, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã phát biểu tại Quốc hội Sri Lanka. Sự kiện, theo chia sẻ của Chủ tịch Quốc hội Sri Lanka Jagath Wickramaratne, có ý nghĩa lịch sử, truyền cảm hứng không chỉ cho Quốc hội và các nghị sĩ Sri Lanka mà còn chứa đựng nhiều chia sẻ về kinh nghiệm quý cho đất nước này.
Tuổi Trẻ Online trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Quốc hội Sri Lanka.
Thưa Ngài Chủ tịch Quốc hội, Tiến sĩ Jagath Wickramaratne,
Thưa các vị nghị sĩ Quốc hội Sri Lanka,
Thưa toàn thể quý vị và các bạn,
Hôm nay, tôi rất vinh dự được phát biểu trước Quốc hội Sri Lanka, cơ quan lập pháp tối cao, nơi đại diện cho ý chí, nguyện vọng và lợi ích của Nhân dân Sri Lanka. Thay mặt Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam, tôi xin gửi tới Ngài Chủ tịch Quốc hội, các vị nghị sĩ và toàn thể Nhân dân Sri Lanka lời chào trân trọng, lời chúc sức khỏe và tình hữu nghị chân thành nhất.
Tôi trân trọng cảm ơn Quốc hội, Chính phủ và Nhân dân Sri Lanka đã dành cho Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sự đón tiếp trọng thị, nồng ấm và thắm tình hữu nghị.
Tôi chúc mừng những nỗ lực và kết quả quan trọng mà Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ và Nhân dân Sri Lanka đã đạt được trong củng cố ổn định, phục hồi và phát triển đất nước. Việt Nam tin tưởng rằng, với truyền thống văn minh lâu đời, vị trí chiến lược tại Ấn Độ Dương, bản lĩnh của Nhân dân và quyết tâm của các nhà lãnh đạo, Sri Lanka sẽ tiếp tục vững bước trên con đường xây dựng một quốc gia hòa bình, ổn định, thịnh vượng và hạnh phúc.
Thưa quý vị và các bạn,
Sri Lanka có vị trí rất đặc biệt trong ký ức lịch sử và tình cảm của Nhân dân Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng ba lần dừng chân tại Sri Lanka trong suốt những năm tháng hoạt động cách mạng. Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Colombo được khánh thành năm 2013 và trở thành biểu tượng xúc động của tình cảm mà Nhân dân Sri Lanka dành cho Việt Nam.
Đối với Nhân dân Việt Nam, đó không chỉ là những dấu chân của một lãnh tụ trên hành trình đi tìm độc lập cho dân tộc mình. Đó còn là sự gặp gỡ tự nhiên giữa các dân tộc yêu chuộng tự do, hòa bình, nhân văn và công lý.
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: "Nếu nước độc lập mà dân không được hưởng hạnh phúc tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì". Tư tưởng ấy có sự đồng điệu sâu sắc với khát vọng của Nhân dân Sri Lanka về một đất nước độc lập, hòa bình, ổn định và đem lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho mọi người dân.
Việt Nam và Sri Lanka tuy cách xa về địa lý, nhưng rất gần gũi về lịch sử, văn hóa và khát vọng phát triển. Hai dân tộc chúng ta đều có truyền thống lâu đời, giàu bản sắc, đề cao tinh thần nhân ái, khoan dung và hòa hợp. Phật giáo và các giá trị văn hóa phương Đông đã góp phần nuôi dưỡng trong mỗi dân tộc tình yêu hòa bình, lòng nhân ái và ý thức cộng đồng.
Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 21-7-1970, quan hệ Việt Nam - Sri Lanka đã trải qua hơn nửa thế kỷ vun đắp. Năm ngoái, hai nước kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao; Tổng thống Anura Kumara Dissanayake đã thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam và tham dự Đại lễ Vesak Liên hợp quốc tại TP.HCM.
Những sự kiện đó cho thấy quan hệ hai nước không chỉ được xây dựng bằng văn kiện ngoại giao, mà còn bằng sự hiểu biết, sự tin cậy và tình cảm chân thành giữa Nhân dân hai nước.
Hôm nay, tại Quốc hội Sri Lanka, tôi muốn chia sẻ với quý vị về hành trình phát triển của Việt Nam, đặc biệt là công cuộc Đổi mới gần 40 năm qua.
Gần 40 năm trước, khi bắt đầu công cuộc Đổi mới năm 1986, Việt Nam đứng trước muôn vàn khó khăn. Đất nước vừa trải qua nhiều thập kỷ chiến tranh, cơ sở hạ tầng bị tàn phá, nền kinh tế trì trệ, đời sống Nhân dân thiếu thốn, nguồn lực phát triển rất hạn hẹp. Trong bối cảnh đó, Việt Nam đã lựa chọn Đổi mới.
Đổi mới trước hết là đổi mới tư duy. Chúng tôi nhận thức rằng để phát triển đất nước, phải nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng thực tiễn, mạnh dạn thay đổi những cơ chế không còn phù hợp, khơi dậy sức sáng tạo của Nhân dân, phát huy vai trò của doanh nghiệp, mở cửa hội nhập với thế giới và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.
Từ một nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung, bao cấp, Việt Nam từng bước xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; phát huy các thành phần kinh tế; bảo đảm vai trò quản lý, định hướng và kiến tạo phát triển của Nhà nước; đồng thời tôn trọng quy luật thị trường, khuyến khích cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế.
Trong nông nghiệp, Việt Nam trao quyền nhiều hơn cho người nông dân, khơi thông năng lực sản xuất, bảo đảm an ninh lương thực, từng bước chuyển từ tình trạng thiếu ăn sang tự chủ lương thực và trở thành một trong những quốc gia có vai trò quan trọng trong xuất khẩu nông sản.
Trong công nghiệp và dịch vụ, Việt Nam mở cửa thu hút đầu tư, phát triển cơ sở hạ tầng, hình thành các khu công nghiệp, khu kinh tế, thúc đẩy thương mại và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực, toàn cầu.
Về đối ngoại, Việt Nam kiên trì đường lối độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển; đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế; là bạn, là đối tác tin cậy và là thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.
Từ thực tiễn ấy, Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng, thể hiện qua các con số thống kê về kinh tế, xã hội (từ chỗ thiếu lương thực và nằm trong nhóm 20 nước nghèo nhất thế giới, Việt Nam trở thành nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới, nằm trong số 32 nền kinh tế lớn nhất thế giới với quy mô GDP năm 2025 đạt mức 514 tỉ USD, GDP đầu người trên 5.000 USD/năm; là một trong 15 quốc gia có quy mô thương mại và thu hút đầu tư nước ngoài hàng đầu thế giới, tham gia trên 20 hiệp định thương mại tự do, kết nối với hơn 60 nền kinh tế quan trọng trên thế giới...).
Tuy nhiên chúng tôi cũng nhận thức sâu sắc rằng Việt Nam vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức: Năng suất lao động cần tiếp tục nâng cao; chất lượng tăng trưởng phải được cải thiện; biến đổi khí hậu, già hóa dân số, cạnh tranh chiến lược, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng và những biến động của thương mại toàn cầu đặt ra nhiều yêu cầu mới. Những kết quả đã đạt được không làm chúng tôi tự mãn; trái lại, càng phát triển, Việt Nam càng hiểu rằng phát triển là hành trình liên tục đổi mới, tự điều chỉnh, tự hoàn thiện và vươn lên.
Từ hành trình đó, Việt Nam rút ra một số kinh nghiệm mà chúng tôi cho rằng có thể có giá trị tham khảo đối với các quốc gia đang phát triển.
Thứ nhất, kiên định độc lập, tự chủ, đồng thời chủ động và tích cực hội nhập quốc tế; thu hút đầu tư quốc tế, phát triển thương mại phải đi đôi với nâng cao năng lực nội sinh.
Độc lập, tự chủ là nền tảng để mỗi quốc gia bảo vệ lợi ích chính đáng của mình và lựa chọn con đường phát triển phù hợp với điều kiện của mình. Nhưng tự chủ không có nghĩa là khép kín. Tự chủ là có đủ bản lĩnh, năng lực và niềm tin để hợp tác với tất cả các đối tác trên cơ sở bình đẳng, tôn trọng và cùng có lợi.
Việt Nam luôn coi nội lực là quyết định, nhưng ngoại lực là quan trọng. Nội lực là con người, thể chế, văn hoá, truyền thống, khát vọng và sức sáng tạo của Nhân dân. Ngoại lực là tri thức, thị trường, công nghệ, đầu tư, kinh nghiệm quản trị và hợp tác quốc tế. Sức mạnh của phát triển nằm ở khả năng kết hợp hài hòa giữa hai nguồn lực đó.
Hội nhập quốc tế mở ra cánh cửa rất lớn, nhưng năng lực nội sinh vẫn mang tính quyết định. Thu hút đầu tư nước ngoài là cần thiết, nhưng không đủ. Phát triển bền vững đòi hỏi phải nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước, chất lượng nguồn nhân lực, công nghiệp hỗ trợ, năng lực quản trị, đổi mới sáng tạo và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Việt Nam đang nỗ lực chuyển từ tăng trưởng dựa nhiều vào vốn, lao động và tài nguyên sang tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và chất lượng nguồn nhân lực.
Thứ hai, phát huy vai trò của pháp luật, Quốc hội và quản trị quốc gia trong kiến tạo phát triển; đổi mới phải bắt đầu từ đổi mới tư duy và hoàn thiện thể chế.
Phát triển bền vững cần một nền tảng pháp lý ổn định, minh bạch, công bằng và có khả năng thích ứng với thay đổi. Nếu Chính phủ mở đường bằng chính sách, thì Quốc hội bảo đảm con đường ấy được soi sáng bởi pháp luật, trách nhiệm giải trình và ý chí của Nhân dân.
Ở Việt Nam, Quốc hội có vai trò rất quan trọng trong thể chế hóa đường lối phát triển, ban hành pháp luật, quyết định các vấn đề lớn của đất nước, giám sát hoạt động của Nhà nước và phản ánh nguyện vọng của Nhân dân. Hôm nay phát biểu trước Quốc hội Sri Lanka, tôi càng thấy rõ hơn vai trò của các cơ quan lập pháp trong việc tạo dựng niềm tin, thúc đẩy cải cách và bảo đảm phát triển bao trùm.
Một chính sách đúng có thể tạo ra chuyển biến trong một lĩnh vực. Nhưng một tư duy phát triển đúng có thể mở ra con đường cho cả quốc gia. Đổi mới ở Việt Nam không chỉ là thay đổi một số chính sách kinh tế, mà là thay đổi cách nhìn về phát triển, về vai trò của Nhà nước, thị trường, người dân và doanh nghiệp.
Chúng tôi vừa làm vừa tổng kết, vừa thí điểm vừa nhân rộng, không nóng vội, không cực đoan, nhưng kiên trì đổi mới. Bài học của Việt Nam là phải xuất phát từ thực tiễn đất nước mình, tôn trọng quy luật khách quan, đồng thời biết học hỏi kinh nghiệm quốc tế một cách chọn lọc, phù hợp với điều kiện cụ thể của Việt Nam.
Thứ ba, lấy người dân làm trung tâm, mục tiêu và động lực của phát triển.
Phát triển không chỉ là tăng trưởng GDP. Phát triển phải được đo bằng cuộc sống tốt hơn của người dân, bằng cơ hội học tập của trẻ em, bằng việc làm ổn định của người lao động, bằng sự an toàn của cộng đồng và bằng niềm tin của Nhân dân.
Với quan điểm "dân là gốc", Việt Nam luôn gắn tăng trưởng kinh tế với giảm nghèo, an sinh xã hội, giáo dục, y tế, phát triển nông thôn và nâng cao chất lượng sống. Người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng, mà còn là chủ thể sáng tạo, người tham gia và người làm chủ tiến trình phát triển.
Một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh trong một giai đoạn, nhưng một quốc gia chỉ phát triển bền vững khi người dân cảm thấy họ là người thụ hưởng, người tham gia và người làm chủ của tiến trình phát triển ấy.
Thứ tư, coi nông nghiệp, nông dân, nông thôn là nền tảng quan trọng của ổn định và phát triển.
Đối với nhiều quốc gia đang phát triển, nông nghiệp không chỉ là một ngành kinh tế. Nông nghiệp còn gắn với an ninh lương thực, sinh kế của hàng triệu người dân, ổn định xã hội, văn hóa cộng đồng và khả năng chống chịu trước khủng hoảng.
Việt Nam bắt đầu nhiều bước đổi mới từ nông nghiệp và nông thôn. Từ kinh nghiệm của mình, chúng tôi nhận thấy rằng bảo đảm sinh kế của nông dân, phát triển hạ tầng nông thôn, hiện đại hóa sản xuất nông nghiệp, chế biến sâu, giảm thất thoát sau thu hoạch, xây dựng thương hiệu và thích ứng với biến đổi khí hậu là những trụ cột rất quan trọng của phát triển bền vững.
Thế giới đang thay đổi rất nhanh. Khoa học - công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng, biến đổi khí hậu, dịch chuyển chuỗi cung ứng và cạnh tranh chiến lược đang tạo ra cả cơ hội lẫn thách thức cho mọi quốc gia.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đã xác định mục tiêu đến năm 2030 Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
Để thực hiện mục tiêu đó, Việt Nam đang thúc đẩy mạnh mẽ cải cách thể chế, phát triển nguồn nhân lực, xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại; phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô; chăm lo tốt hơn đời sống Nhân dân; xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
Chúng tôi hiểu rõ khát vọng lớn phải được chứng minh bằng hành động cụ thể, cụ thể là cải cách mạnh mẽ hơn, quản trị hiệu quả hơn, phát huy dân chủ rộng rãi hơn, đoàn kết toàn dân tộc sâu sắc hơn và hợp tác quốc tế thực chất hơn.
Những vấn đề đó không chỉ là yêu cầu riêng của Việt Nam. Đó cũng là câu hỏi chung của nhiều quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam và Sri Lanka: làm thế nào để phát triển nhanh hơn nhưng bền vững hơn; hiện đại hơn nhưng bao trùm hơn; hội nhập sâu hơn nhưng vẫn giữ vững độc lập, tự chủ và bản sắc dân tộc.
Mỗi quốc gia có lịch sử, văn hóa, điều kiện, nguồn lực và lựa chọn phát triển riêng. Điều chúng tôi mong muốn chia sẻ là hành trình mà chúng tôi đã đi qua, có cả những thành công và chưa thành công, với tinh thần cầu thị và sẵn sàng cùng học hỏi.
Về quan hệ song phương, chúng tôi mong muốn cùng Sri Lanka mở ra giai đoạn hợp tác mới, sâu sắc hơn, thực chất hơn và hiệu quả hơn.
Tôi vui mừng thông báo với Quốc hội và Nhân dân Sri Lanka rằng trên nền tảng tin cậy chính trị, tình hữu nghị truyền thống và nhu cầu hợp tác ngày càng sâu rộng, Việt Nam và Sri Lanka đã nhất trí nâng cấp quan hệ hai nước lên Đối tác toàn diện. Đây là dấu mốc quan trọng, mở ra không gian hợp tác mới, toàn diện hơn, thực chất hơn và hiệu quả hơn giữa hai nước.
Với khuôn khổ quan hệ mới này, chúng ta có điều kiện thuận lợi hơn để làm sâu sắc hợp tác chính trị, quốc phòng - an ninh, kinh tế, thương mại, đầu tư, nông nghiệp, giáo dục, văn hoá, du lịch, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và phối hợp đa phương.
Trên tinh thần đó, tôi xin đề xuất một số hướng hợp tác lớn.
Thứ nhất, tăng cường tin cậy chính trị và hợp tác nghị viện.
Hai nước cần tiếp tục duy trì trao đổi đoàn cấp cao và các cấp; tăng cường hợp tác giữa các cơ quan của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội và địa phương hai nước; phát huy vai trò các cơ chế tham vấn, đối thoại, ủy ban hỗn hợp và các kênh hợp tác song phương.
Đặc biệt, Quốc hội hai nước có thể tăng cường trao đổi kinh nghiệm về lập pháp, giám sát, cải cách hành chính, chuyển đổi số trong hoạt động nghị viện, xây dựng pháp luật phục vụ phát triển bền vững, bảo vệ nhóm yếu thế, thúc đẩy bình đẳng giới và tạo cơ hội cho thanh niên. Việt Nam mong muốn hai Quốc hội thúc đẩy hoạt động của các nhóm nghị sĩ hữu nghị, làm cầu nối để quan hệ hai nước ngày càng gần gũi, thực chất.
Thứ hai, tạo chuyển biến mạnh mẽ hơn trong hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư.
Hợp tác kinh tế giữa Việt Nam và Sri Lanka còn nhiều dư địa. Hai nước có thị trường, sản phẩm, vị trí địa lý và năng lực bổ trợ cho nhau. Việt Nam có thể là cầu nối để Sri Lanka tăng cường hợp tác với ASEAN và Đông Nam Á; Sri Lanka có thể là cầu nối quan trọng để Việt Nam mở rộng hợp tác với Nam Á và khu vực Ấn Độ Dương.
Hai bên đã thống nhất mục tiêu đưa kim ngạch thương mại song phương lên 1 tỉ USD trong tương lai gần; đồng thời khuyến khích các biện pháp thiết thực như tạo thuận lợi thương mại, tăng kết nối doanh nghiệp, trao đổi đoàn xúc tiến, triển lãm, hội thảo, kết nối cung - cầu và xem xét các khuôn khổ pháp lý thuận lợi hơn cho đầu tư, thương mại.
Mục tiêu 1 tỉ USD không chỉ là một con số. Đó là biểu tượng cho niềm tin mới, động lực mới và không gian hợp tác mới giữa cộng đồng doanh nghiệp hai nước. Tôi đề nghị các cơ quan hữu quan hai nước phối hợp chặt chẽ, cụ thể hóa các thỏa thuận đã đạt được thành chương trình, dự án và kết quả thiết thực cho người dân, doanh nghiệp hai nước.
Các lĩnh vực có thể ưu tiên gồm nông nghiệp, chế biến thực phẩm, sản xuất, năng lượng tái tạo, linh kiện điện tử và ô tô, dược phẩm, bệnh viện, viễn thông, logistics, hạ tầng, du lịch, dịch vụ và công nghệ thông tin. Đây là những lĩnh vực mà Sri Lanka đã bày tỏ quan tâm thu hút đầu tư và hợp tác với Việt Nam.
Thứ ba, đẩy mạnh hợp tác nông nghiệp, an ninh lương thực và phát triển nông thôn.
Nông nghiệp là lĩnh vực rất gần gũi với cả hai quốc gia. Việt Nam sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm với Sri Lanka như tinh thần Tuyên bố chung năm 2025. Tôi tin rằng hợp tác nông nghiệp giữa hai nước không chỉ tạo thêm giá trị kinh tế, mà còn góp phần bảo đảm an ninh lương thực, sinh kế cho người dân nông thôn, thích ứng biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển bao trùm.
Thứ tư, phát triển các động lực hợp tác mới: kinh tế biển, logistics, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tăng trưởng xanh.
Sri Lanka có vị trí chiến lược tại Ấn Độ Dương, là điểm kết nối quan trọng của các tuyến hàng hải quốc tế. Việt Nam là quốc gia ven biển ở Đông Nam Á, đang thúc đẩy chiến lược phát triển kinh tế biển bền vững. Hai nước có thể hợp tác trong logistics, cảng biển, vận tải, thương mại hàng hải, bảo vệ môi trường biển, ứng phó thiên tai và phát triển kinh tế biển xanh.
Hai bên cũng có thể đẩy mạnh hợp tác trong chuyển đổi số, thương mại điện tử, trí tuệ nhân tạo, chính phủ số, dịch vụ công số, giáo dục số, y tế số, năng lượng tái tạo và tài chính xanh. Hai nước đã cam kết hợp tác trong khai thác các công nghệ mới, trong đó có trí tuệ nhân tạo, thương mại điện tử và chuyển đổi số, phục vụ phát triển bền vững và nâng cao chất lượng dịch vụ công. Đây là những lĩnh vực không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý. Trí tuệ, công nghệ, sáng tạo và dữ liệu có thể trở thành những cây cầu mới nối liền Việt Nam và Sri Lanka.
Thứ năm, tăng cường giáo dục, văn hoá, du lịch và giao lưu Nhân dân.
Quan hệ giữa hai quốc gia chỉ thật sự bền chặt khi được nuôi dưỡng không chỉ bằng thỏa thuận và văn kiện, mà bằng sự hiểu biết, giao lưu và tình cảm của người dân hai nước.
Việt Nam và Sri Lanka có nhiều điều kiện để phát triển du lịch văn hóa, du lịch Phật giáo, du lịch di sản, du lịch biển và du lịch sinh thái. Hai bên đã nhất trí tầm quan trọng của kết nối hàng không và khuyến khích các hãng hàng không sớm mở đường bay trực tiếp; đồng thời thúc đẩy các biện pháp tạo thuận lợi cho du lịch, kinh doanh và giao lưu Nhân dân.
Hai nước cũng cần tăng cường trao đổi sinh viên, học giả, nhà nghiên cứu, nghệ sĩ, doanh nghiệp trẻ; mở rộng học bổng; thúc đẩy hợp tác giữa các trường đại học, viện nghiên cứu; tổ chức các tuần lễ văn hóa Việt Nam tại Sri Lanka và Sri Lanka tại Việt Nam. Việt Nam trân trọng việc Sri Lanka sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm về khảo cổ học, bảo tồn di sản văn hóa; đồng thời Việt Nam cũng mong muốn tăng cường hợp tác trong nghiên cứu Phật giáo, văn hóa và lịch sử giữa hai nước.
Tôi cũng mong Quốc hội, Chính phủ và Nhân dân Sri Lanka tiếp tục quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi để cộng đồng người Việt Nam tại Sri Lanka ổn định cuộc sống, hội nhập tốt với xã hội sở tại và đóng góp tích cực cho quan hệ hữu nghị giữa hai dân tộc.
Thứ sáu, phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn khu vực và quốc tế.
Trong một thế giới đầy biến động, các quốc gia đang phát triển cần tăng cường đoàn kết, hợp tác và tiếng nói chung. Việt Nam và Sri Lanka cùng coi trọng chủ nghĩa đa phương, luật pháp quốc tế, vai trò của Liên hợp quốc, Phong trào Không liên kết và các cơ chế hợp tác khu vực.
Hai nước cần tiếp tục phối hợp trong các vấn đề cùng quan tâm như hòa bình, ổn định, an ninh và an toàn hàng hải; chống tội phạm xuyên quốc gia, khủng bố, tội phạm mạng, nhập cư bất hợp pháp; tham gia gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc; ứng phó biến đổi khí hậu; thúc đẩy tài chính khí hậu cho các quốc gia đang phát triển; và thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững. Tuyên bố chung năm 2025 cũng khẳng định tầm quan trọng của hòa bình, ổn định, an ninh, tự do hàng hải và tôn trọng luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982.
Việt Nam hoan nghênh định hướng của Sri Lanka tăng cường hợp tác với Đông Nam Á và ASEAN. Việt Nam sẵn sàng làm cầu nối để Sri Lanka mở rộng hợp tác với ASEAN; đồng thời mong muốn Sri Lanka tiếp tục là cầu nối để Việt Nam tăng cường quan hệ với Nam Á và khu vực Ấn Độ Dương.
Các quốc gia vừa và nhỏ không tìm kiếm sức mạnh bằng đối đầu. Chúng ta tìm kiếm sức mạnh bằng đoàn kết, bằng luật pháp quốc tế, bằng năng lực tự cường, bằng chất lượng quản trị, bằng niềm tin của Nhân dân và bằng sự tin cậy giữa các dân tộc.
Việt Nam hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình, bởi chúng tôi đã trải qua chiến tranh. Việt Nam hiểu giá trị của độc lập, bởi chúng tôi đã phải đấu tranh lâu dài để giành và giữ độc lập. Việt Nam hiểu giá trị của phát triển, bởi chúng tôi đã đi lên từ nghèo khó. Và Việt Nam hiểu giá trị của bạn bè, bởi trong những năm tháng khó khăn nhất, chúng tôi đã nhận được sự ủng hộ, đoàn kết và tình cảm quý báu của Nhân dân tiến bộ trên thế giới, trong đó có Nhân dân Sri Lanka.
Ngày nay, Việt Nam mong muốn biến tình hữu nghị truyền thống thành nguồn lực phát triển thực sự; biến sự tin cậy chính trị thành hợp tác kinh tế cụ thể; biến giao lưu văn hóa thành sự hiểu biết sâu sắc; biến khát vọng chung thành những dự án, chương trình và lợi ích thiết thực cho Nhân dân hai nước.
Tôi tin tưởng rằng với nền tảng hơn nửa thế kỷ quan hệ ngoại giao, với sự tương đồng về lịch sử, văn hóa và khát vọng phát triển, với quyết tâm của lãnh đạo và sự ủng hộ của Nhân dân hai nước, quan hệ Việt Nam - Sri Lanka sẽ bước vào một giai đoạn phát triển mới, sâu sắc hơn, thực chất hơn và hiệu quả hơn.
Thưa Ngài Chủ tịch Quốc hội,
Thưa các vị nghị sĩ,
Từ Hà Nội đến Colombo, từ Biển Đông đến Ấn Độ Dương, chúng ta có chung một niềm tin: hòa bình là nền tảng, Nhân dân là trung tâm, phát triển là mục tiêu và hữu nghị là cây cầu bền vững nhất nối liền hai dân tộc.
Chúc Quốc hội Sri Lanka tiếp tục là biểu tượng của ý chí, trí tuệ và khát vọng của Nhân dân Sri Lanka.
Chúc Nhà nước, Chính phủ và Nhân dân Sri Lanka hòa bình, ổn định, phát triển bền vững và thịnh vượng.
Chúc quan hệ hữu nghị và hợp tác Việt Nam - Sri Lanka không ngừng phát triển, vì lợi ích của Nhân dân hai nước, vì hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực và thế giới.
Trân trọng cảm ơn.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

