Từ tháng 6, thị trường xăng dầu Việt Nam bước sang giai đoạn mới khi xăng sinh học E10 được bán đại trà trên toàn quốc, thay thế các loại xăng khoáng RON95 trước đây. Trong khi đó, xăng E5 RON92 vẫn tiếp tục được duy trì song song tới hết năm 2030 theo lộ trình của Bộ Công Thương.
Cùng với việc triển khai xăng E10, nhiều người dùng xe máy và ôtô đời cũ cũng băn khoăn liệu phương tiện của mình có phù hợp với loại nhiên liệu mới hay không. Theo công bố từ nhiều hãng xe và các hiệp hội sản xuất ôtô, xe máy tại Việt Nam, phần lớn phương tiện đang lưu hành hiện nay đều tương thích với xăng E10 mà không cần thay đổi kỹ thuật. Tuy nhiên, một số mẫu xe đời cũ khoảng đầu năm 2000 trở về trước, sử dụng bộ chế hòa khí vẫn được Bộ Công thương khuyến nghị thận trọng hơn khi chuyển sang nhiên liệu chứa 10% ethanol.
Vì sao xe sử dụng chế hòa khí cần lưu ý?
Xe dùng bộ chế hòa khí, hay còn gọi là bình xăng con (carburetor) chủ yếu xuất hiện trên các mẫu xe máy đời cũ, sản xuất trước giai đoạn phổ cập phun xăng điện tử (FI). Từ khoảng năm 2007 trở lại đây, phần lớn xe máy mới tại Việt Nam đã dần chuyển sang hệ thống FI nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn khí thải và tiết kiệm nhiên liệu.
Trên xe dùng chế hòa khí, xăng được hút vào động cơ nhờ chênh lệch áp suất không khí và đi qua nhiều đường dẫn, lỗ phun cơ khí có kích thước nhỏ. Hệ thống này không có cảm biến hay bộ điều khiển điện tử để tự điều chỉnh lượng nhiên liệu khi điều kiện vận hành thay đổi.
Theo các nghiên cứu của Phòng thí nghiệm năng lượng tái tạo quốc gia Mỹ (NREL), ethanol trong nhiên liệu có thể làm bong các lớp cặn tồn tại lâu năm trong bình xăng và đường ống nhiên liệu. Ethanol có tính tẩy rửa mạnh hơn xăng khoáng truyền thống. Do đó, với các xe đời cũ đã sử dụng nhiều năm, đặc biệt là xe dùng chế hòa khí, bên trong bình xăng và đường nhiên liệu thường tồn tại cặn nhiên liệu, gỉ sét hoặc tạp chất tích tụ lâu ngày. Khi chuyển sang E10, lượng ethanol trong nhiên liệu có thể làm bong các lớp cặn này. Chúng sau đó theo dòng nhiên liệu đi tới lọc xăng, vòi phun hoặc các đường dẫn nhỏ trong chế hòa khí, gây hiện tượng nghẹt nhiên liệu, khó nổ máy hoặc vận hành không ổn định.
Ngoài ra, nhiều xe dùng chế hòa khí được sản xuất trong giai đoạn nhiên liệu sinh học chưa phổ biến. Theo nghiên cứu của Bộ năng lượng Mỹ (DOE) về tác động của nhiên liệu ethanol đối với phương tiện đời cũ, một số vật liệu cao su và polymer thế hệ cũ có thể bị trương nở, cứng giòn hoặc lão hóa nhanh hơn khi tiếp xúc kéo dài với nhiên liệu chứa ethanol. Điều này có thể dẫn tới hiện tượng rò rỉ nhiên liệu, giảm độ kín của hệ thống hoặc ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của bộ chế hòa khí. Nguy cơ này chủ yếu xuất hiện trên các phương tiện đã có tuổi đời cao hoặc chưa từng được nâng cấp các chi tiết trong hệ thống nhiên liệu.
Các xe đời cũ sử dụng chế hòa khí nên chú ý gì khi chuyển sang dùng xăng ethanol?
Trong trường hợp xe sử dụng bộ chế hòa khí và không có thông tin xác nhận tương thích E10 từ nhà sản xuất, người dùng nên tiếp tục sử dụng xăng E5 RON92 thay vì chuyển sang E10. Hiện tại, Yamaha Việt Nam cho biết các mẫu xe dùng chế hòa khí sản xuất từ năm 2017 trở về trước được khuyến nghị tiếp tục sử dụng E5 thay vì E10. Đồng thời, Bộ Công Thương cũng khuyến cáo những xe đời cũ cũng nên kiểm tra và bảo dưỡng trước khi dùng xăng ethanol để đảm bảo vận hành ổn định.
Bình xăng là hạng mục cần được kiểm tra đầu tiên. Nếu bên trong xuất hiện gỉ sét hoặc cặn nhiên liệu tích tụ trong thời gian dài, nên vệ sinh trước khi chuyển sang E10. Bộ chế hòa khí cũng nên được vệ sinh nếu xe đã lâu chưa bảo dưỡng. Người dùng cũng nên kiểm tra lọc xăng và thay mới nếu bộ phận này đã cũ. Trong giai đoạn đầu sử dụng nhiên liệu chứa ethanol, lọc nhiên liệu có thể giữ lại lượng cặn được làm bong ra từ bình xăng và đường ống. Ngoài ra, các ống dẫn nhiên liệu, gioăng cao su, phớt làm kín hoặc các chi tiết bằng cao su trong hệ thống nhiên liệu cần được kiểm tra kỹ.
Sau khi chuyển sang xăng ethanol, chủ xe nên theo dõi tình trạng vận hành trong vài lần đổ nhiên liệu đầu tiên. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như khó khởi động, máy chạy không ổn định, hụt ga, chết máy hoặc có mùi xăng bất thường, nên đưa xe đi kiểm tra để xác định nguyên nhân và xử lý kịp thời.
Tình huống giao thông: Dừng chờ đèn đỏ, chiếc xe màu trắng phía trước bất ngờ lùi mạnh, va chạm vào xe đang dừng phía sau. Cửa xe trước bật mở, một người phụ nữ đi xuống và hỏi người đàn ông lái xe phía sau: "Anh lái kiểu gì đấy" mà không biết rằng chính mình là người lùi va chạm vào xe phía sau.
Người phụ nữ cho xe đi tiến lên mà cửa sau bên lái vẫn trong tình trạng mở khá nguy hiểm. Hai người dừng xe để thỏa thuận đền bù thiệt hại khá lâu khiến đoạn đường đã đông xe lại thêm ùn tắc.
Kỹ năng lái xe:
Nữ tài xế không nhận biết được tình huống và cảm quan không gian không tốt. Xe của người này đã chuyển hẳn sang số lùi (đèn lùi sáng), không phải trôi dốc khi ở N hay D.
Theo các chuyên gia của Car Awards, nhiều tài xế có thói quen về N hoặc P khi dừng đèn đỏ rồi buông chân phanh. Nhưng trên cần số, số R lại ở giữa hai số này, nên không ít trường hợp vào nhầm R khi dừng. Sau đó tài xế thả chân phanh, làm việc riêng, không quan sát bên ngoài nên không nhận ra xe đang lùi.
Vì vậy, khi dừng đèn đỏ, dù ở D, N hay P, tài xế luôn phải tập trung giữ chân phanh, hạn chế làm việc riêng, theo dõi đèn và luồng giao thông xung quanh.
Đồng thời, các tài xế khi dừng đèn đỏ luôn giữ khoảng cách an toàn với xe phía trước. Khoảng cách này giúp lái xe có đủ thời gian phản xạ (bấm còi, đánh lái né) nếu xe trước bất ngờ bị trôi hoặc lùi.
Khi sự cố xảy ra cần bình tĩnh, trước khi mở cửa xuống xe "đôi co", hãy nhìn lại bảng đồng hồ xem mình đang ở số nào. Nếu có camera hành trình, hãy kiểm tra nhanh để biết chính xác ai đúng ai sai. Trước khi bước xuống xe, phải về số P, kéo phanh tay, tắt máy. Xe không di chuyển khi còn cánh cửa khác đang mở.
Trong cuộc phỏng vấn với Edmunds, ông Emanuele Carando, Giám đốc Tiếp thị toàn cầu của Ferrari, cho biết: "Là một giám đốc tiếp thị, tôi rất hài lòng. Ferrari là một thương hiệu được yêu thích, thuộc về tất cả mọi người và ai cũng có quyền đưa ra nhận xét".
Ông Carando cho rằng mỗi khi xuất hiện một sản phẩm hoàn toàn mới, việc công chúng tỏ ra hoài nghi hoặc lo ngại là điều bình thường.
Ra mắt cách đây khoảng một tháng, Ferrari Luce - mẫu xe thuần điện đầu tiên của thương hiệu siêu xe Italy - nhanh chóng tạo ra nhiều ý kiến trái chiều.
Không chỉ khách hàng tiềm năng, ngay cả Luca di Montezemolo, cựu Chủ tịch Ferrari, cũng bày tỏ quan điểm khá gay gắt về mẫu xe này.
Trong cuộc phỏng vấn với Askanews sau lễ ra mắt, vị cựu lãnh đạo 78 tuổi chia sẻ: "Nếu tôi nói ra suy nghĩ thật sự của mình, điều đó có thể làm tổn hại đến thương hiệu Ferrari. Chúng ta có thể đang phá hủy một huyền thoại và tôi rất tiếc về điều đó. Tôi hy vọng ít nhất họ sẽ bỏ biểu tượng 'ngựa chồm' khỏi chiếc xe này".
Ông Carando thừa nhận quy mô của làn sóng phản đối vượt ngoài dự đoán ban đầu của Ferrari.
"Chúng tôi đã dự đoán sẽ có những phản ứng mạnh mẽ với Luce, nhưng không ngờ mức độ lại lớn đến vậy", ông nói.
Theo ông Carando, Ferrari hoàn toàn có thể phát triển một phiên bản chạy điện của Purosangue thay vì tạo ra Luce. Tuy nhiên, hãng tin rằng đó không phải lựa chọn phù hợp.
"Luce có khoang cabin rộng rãi, phần đầu xe ngắn và vị trí người lái được đưa gần trục bánh trước hơn. Cấu trúc này mang lại độ chính xác đáng kinh ngạc khi vào cua", vị Giám đốc Tiếp thị toàn cầu Ferrari lý giải.
Trong khi Purosangue - mẫu SUV đầu tiên của Ferrari - cũng từng gây tranh cãi khi ra mắt, phản ứng của thị trường không mạnh như với Luce.
Theo Autoblog, Ferrari đã lường trước việc mẫu xe thuần điện đầu tiên sẽ vấp phải nhiều ý kiến trái chiều. Tuy nhiên, hãng vẫn kiên định với triết lý thiết kế đã lựa chọn, bởi tin rằng cấu trúc này mang lại cảm giác lái đặc trưng và sẽ dần được khách hàng đón nhận trong tương lai.
Autoblog cũng dẫn một số nguồn tin cho rằng khách hàng muốn có cơ hội sở hữu những mẫu Ferrari sản xuất giới hạn trong tương lai, chẳng hạn phiên bản 12Cilindri Manuale, có thể sẽ phải mua Luce trước.
Tuy nhiên, ông Alessandro Vaccari, Trưởng bộ phận Quan hệ công chúng của Ferrari, bác bỏ thông tin này.
"Chúng tôi không bao giờ áp dụng chiến lược bán kèm như vậy. Dĩ nhiên, Ferrari luôn xem xét toàn bộ quá trình gắn bó của khách hàng với thương hiệu để xác định mức độ ưu tiên đối với từng người", ông khẳng định.
Xe điện Trung Quốc đang thu hút sự chú ý ngày càng lớn trên toàn cầu. Tốc độ ra mắt sản phẩm mới của ngành công nghiệp ô tô nước này thực sự đáng kinh ngạc.
Không chỉ gây ấn tượng về sản lượng, các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc còn liên tục tung ra thị trường nội địa hàng trăm mẫu xe hoàn toàn mới và các phiên bản nâng cấp của những mẫu xe hiện có.
Cụ thể, theo hãng tin Bloomberg, đã có khoảng 650 mẫu xe mới hoặc phiên bản nâng cấp được ra mắt tại Trung Quốc trong 6 tháng đầu năm, tính trung bình là 4 xe mỗi ngày.
Phó chủ tịch điều hành BYD, ông He Zhiqi, đã gọi con số này là "hoàn toàn điên rồ" trên mạng xã hội, theo Bloomberg. Ông cho rằng mức độ cạnh tranh tại thị trường ô tô Trung Quốc "không chỉ khốc liệt, mà còn tàn khốc".
Con số 650 mẫu xe nói trên bao gồm cả các bản facelift, nâng cấp giữa vòng đời và những mẫu xe hoàn toàn mới. Theo dữ liệu của Trung tâm Công nghệ và Nghiên cứu Ô tô Trung Quốc (CATARC), kể từ đầu năm đến nay, trung bình mỗi tháng có khoảng 30 mẫu xe hoàn toàn mới được giới thiệu. Đây là những mẫu xe chưa từng xuất hiện trong cơ sở dữ liệu đăng ký phương tiện của Trung Quốc.
Để so sánh, chỉ có 29 mẫu xe mới hoặc phiên bản nâng cấp được ra mắt trên toàn thị trường Mỹ trong năm 2024. Theo dự báo của Bank of America Securities, trong giai đoạn 4 năm tới, sẽ chỉ có khoảng 159 mẫu xe mới được giới thiệu tại thị trường Mỹ. Con số này thấp hơn rất nhiều so với 650 mẫu xe mà Trung Quốc tung ra chỉ trong vòng 6 tháng đầu năm nay.
Một trong những nguyên nhân chính của sự bùng nổ này là chu kỳ phát triển xe mới được rút ngắn đáng kể. Các nhà sản xuất ô tô đang cạnh tranh quyết liệt để giành thị phần trong bối cảnh doanh số có dấu hiệu chững lại, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn và cuộc chiến giá bán vẫn đang tiếp diễn. Do đó, họ đua nhau liên tục tung ra xe mới để thu hút sự chú ý của khách hàng.
Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) cũng góp phần thúc đẩy xu hướng này. Từ thiết kế xe đến các tính năng thông minh trong khoang lái, AI giúp các mẫu xe mới trở nên hấp dẫn hơn với người tiêu dùng.
Ngoài ra, các hãng xe cũng đầu tư mạnh vào những công nghệ như hệ thống hỗ trợ lái tiên tiến (ADAS), pin có mật độ năng lượng cao hơn và công nghệ sạc nhanh để tăng khả năng cạnh tranh.
Ông He Zhiqi cho biết, BYD hoan nghênh sự cạnh tranh vì đây là động lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo. BYD từng công khai đặt mục tiêu trở thành nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới trong vòng 5 năm tới. BYD cũng vừa giành lại vị trí dẫn đầu thế giới về doanh số xe điện từ Tesla.
