Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm quốc gia và báo cáo từ một số cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, trong đó có Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, số trường hợp mắc Covid-19 đến khám và điều trị trong những tuần gần đây có xu hướng tăng.
Tuy nhiên, đến nay chưa ghi nhận sự gia tăng bất thường của các trường hợp nặng hoặc tử vong do Covid-19.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), đến cuối tháng 6 năm 2026, biến thể NB.1.8.1 (dòng phụ của Omicron) đang lưu hành chủ yếu trên phạm vi toàn cầu và tại khu vực Tây Thái Bình Dương. Hiện chưa có bằng chứng cho thấy biến chủng này làm bệnh nặng hơn hoặc làm giảm đáng kể hiệu quả của các biện pháp phòng, chống dịch đang được áp dụng.
Tại Việt Nam, đang là thời điểm nghỉ hè và mùa du lịch, nhu cầu đi lại, giao lưu, tham gia các hoạt động tập trung đông người tăng cao. Bên cạnh đó, thời tiết nóng ẩm khiến nhiều hoạt động được tổ chức trong không gian kín, sử dụng điều hòa và hạn chế thông khí. Đây là những điều kiện thuận lợi làm gia tăng nguy cơ lây truyền các bệnh qua đường hô hấp, trong đó có Covid-19 và cúm mùa.
Cúm mùa hiện vẫn lưu hành quanh năm tại nước ta và thường có xu hướng gia tăng trong thời điểm giao mùa Hè – Thu. Cả Covid-19 và cúm mùa đều lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp, đặc biệt tại nơi đông người, trên phương tiện giao thông công cộng, trường học, cơ sở y tế và các địa điểm du lịch.
Theo Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đánh giá hiện chưa có bằng chứng cho thấy virus SARS-CoV-2 hoặc virus cúm mùa có sự thay đổi bất thường về độc lực. Phần lớn các trường hợp mắc Covid-19 và cúm có triệu chứng nhẹ và hồi phục sau điều trị. Tuy nhiên, bệnh vẫn có thể diễn biến nặng ở những người có nguy cơ cao như:
Người cao tuổi, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người mắc bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính, đái tháo đường, bệnh thận hoặc các bệnh nền khác, người suy giảm miễn dịch, người đang điều trị ung thư hoặc sử dụng thuốc ức chế miễn dịch.
Những người thuộc nhóm nguy cơ trên cần đặc biệt chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh để hạn chế nguy cơ nhập viện và tử vong.
Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đang phối hợp với các địa phương, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và các viện chuyên ngành tiếp tục giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh, theo dõi số mắc, số ca nhập viện, các trường hợp nặng, tử vong cũng như sự lưu hành của các biến thể SARS-CoV-2 nhằm kịp thời đánh giá nguy cơ và triển khai các biện pháp đáp ứng phù hợp.
Để chủ động bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đề nghị người dân thực hiện tốt các biện pháp như đeo khẩu trang đúng cách khi đến cơ sở y tế, trên phương tiện giao thông công cộng, tại nơi đông người hoặc trong không gian kín, kém thông khí. Người có các triệu chứng viêm đường hô hấp cần đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác.
Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn; che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi bằng khăn giấy, khăn vải hoặc khuỷu tay áo; hạn chế đưa tay lên mắt, mũi, miệng.
Giữ nơi ở, nơi làm việc thông thoáng, tăng cường thông khí tự nhiên, đặc biệt khi tổ chức các hoạt động tập trung đông người.
Duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống đủ chất, vận động hợp lý, ngủ đủ giấc và kiểm soát tốt các bệnh nền.
Khi có các triệu chứng như sốt, ho, đau họng, sổ mũi hoặc mệt mỏi, cần hạn chế tiếp xúc với người khác, đồng thời chủ động liên hệ với cơ sở y tế nơi gần nhất để được tư vấn, khám, điều trị; không tự ý sử dụng thuốc khi chưa có chỉ định của cán bộ y tế.
Khi triệu chứng kéo dài hoặc có dấu hiệu nặng, đặc biệt đối với người thuộc nhóm nguy cơ cao, cần đến ngay cơ sở y tế để được khám, tư vấn và điều trị kịp thời.
Covid-19 và cúm mùa là các bệnh truyền nhiễm lưu hành, số trường hợp mắc có thể tăng theo chu kỳ và điều kiện thời tiết. Người dân không nên chủ quan nhưng cũng không hoang mang; chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh đơn giản, hiệu quả và đi khám khi có dấu hiệu bất thường sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.
Ngày 6-4, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, lãnh đạo Công an xã Cổ Đạm (Hà Tĩnh) cho biết đơn vị tiếp nhận một túi xách có chứa số tiền hơn 56 triệu đồng do hai người dân nhặt được trên đường và trao trả cho người đánh rơi.
Trước đó, khoảng 11h ngày 5-4, bà Mai Thị Năm (50 tuổi) chở theo mẹ chồng là cụ Dương Thị Chắt (79 tuổi, cùng ngụ tại thôn Vân Thanh Bắc, xã Cổ Đạm) khi đang đi trên tuyến đường gần Trường THPT Nghi Xuân (xã Cổ Đạm) bất ngờ nhặt được một chiếc túi xách.
Kiểm tra bên trong túi thì phát hiện có chứa 56,3 triệu đồng cùng một số giấy tờ liên quan.
Ngay sau đó, cụ Chắt và bà Năm đã chủ động mang toàn bộ tài sản đến trình báo và giao nộp cho Công an xã Cổ Đạm để xác minh, tìm chủ sở hữu.
Qua rà soát, Công an xã Cổ Đạm xác định số tài sản trên là của chị Nguyễn Thị Thu (46 tuổi, ngụ tại xã Cổ Đạm).
Cùng ngày, đơn vị đã tổ chức trao trả đầy đủ số tiền và tài sản cho người bị mất.
Nhận lại tài sản, chị Thu bày tỏ sự xúc động, gửi lời cảm ơn đến bà Năm, cụ Chắt và lực lượng Công an xã Cổ Đạm đã kịp thời hỗ trợ, giúp đỡ.
Trong con hẻm nhỏ ở khu ổ chuột nam Delhi (Ấn Độ), Afshana Khatoon, 35 tuổi, nhóm đống củi nhỏ để nấu ăn. Cô vừa mất 6 giờ đi bộ nhặt cành khô dưới cái nắng 40 độ C. Vài tuần trước, bà mẹ bốn con này vẫn đun bếp gas.
Ấn Độ hiện nhập khẩu 60% nhu cầu khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG), phần lớn đi qua eo biển Hormuz. Xung đột tại Trung Đông làm gián đoạn nguồn cung, đẩy giá gas trên thị trường tự do tăng mạnh. Tiêu thụ LPG của Ấn Độ đã giảm 2,2 triệu tấn trong tháng 4.
Bình gas 5 kg nhà Khatoon hiện bỏ trống. Giá nạp LPG đã tăng gấp bốn lần. Chồng cô kiếm được 400-500 rupee (110.000-140.000 đồng) mỗi ngày, không đủ trả 1.000 rupee tiền gas cho một tuần. "Tôi không thể ăn uống đủ bữa và phải làm việc nhiều hơn. Cả ngày tôi chỉ nhặt củi và nấu nướng", Khatoon nói.
Dù chính phủ khẳng định nguồn cung không thiếu, Thủ tướng Narendra Modi tuần này đã kêu gọi người dân hạn chế sử dụng nhiên liệu. Theo Bộ trưởng Quốc phòng, dự trữ khí đốt của Ấn Độ chỉ còn đủ dùng trong 45 ngày.
Khói từ bếp củi bốc lên khiến Khatoon cay mắt, rát họng nhưng cô buộc phải chịu đựng để nấu xong bữa ăn. Việc người dân quay lại dùng nhiên liệu sinh khối đang dấy lên báo động về chất lượng không khí tại các thành phố của Ấn Độ. Nhiên liệu rắn như củi và than củi phát tán các chất ô nhiễm nguy hiểm gây ra các bệnh hô hấp mãn tính, ung thư phổi, đột quỵ và bệnh tim.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ô nhiễm không khí trong và ngoài nhà liên quan đến 6,7 triệu ca tử vong sớm mỗi năm. Phụ nữ và trẻ em là nhóm dễ tổn thương nhất.
Thủ đô Delhi vốn nằm trong nhóm các thành phố ô nhiễm nhất thế giới. Nhiều năm qua, chính quyền nỗ lực thúc đẩy sử dụng nhiên liệu sạch như LPG và khí nén thiên nhiên (CNG) để giảm phát thải. Tuy nhiên, các nhà hoạt động môi trường lo ngại những tiến bộ này đang bị đảo ngược. Trước tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng, chính quyền Delhi đã tạm thời nới lỏng các hạn chế đối với việc sử dụng than và củi.
Tại Philippines, tình cảnh tương tự đang diễn ra khi 90% lượng LPG phụ thuộc vào nhập khẩu. Ở khu Aroma (Manila), Josephine Songalia, 25 tuổi, ngồi quạt bếp than.
Giá một bình gas nhỏ tại khu vực này đã tăng gấp ba, lên mức 600 peso (260.000 đồng). Việc nấu bằng than củi chỉ tốn 10 peso (hơn 4.000 đồng). "Tôi lo khói làm hại phổi, nhưng phải làm vậy để các con có cái ăn", người mẹ ba con nói.
Giá thực phẩm tăng cao cũng khiến gia đình Songalia nhiều bữa phải nhịn đói. "Sáng ra các con kêu đói, tôi bảo chúng uống cà phê vì không có đồ ăn", cô kể.
Tiêu thụ LPG tại Philippines đã giảm 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Chính quyền nước này vừa đình chỉ thuế tiêu thụ đặc biệt với LPG và dầu hỏa trong ba tháng nhằm hỗ trợ người dân.
Giáo sư Mylene G. Cayetano, Đại học Philippines, cho biết việc người dân tự sản xuất than củi giá rẻ quanh các vùng ven biển đang hủy hoại môi trường và gia tăng tro bụi trong không khí.
Trở lại nam Delhi, khi các bếp củi bắt đầu lên khói vào lúc hoàng hôn, bà Shanti, 75 tuổi, bắt đầu khó thở. Bà mắc bệnh phổi mạn tính nhưng vẫn phải nấu ăn bằng củi suốt hai tháng qua.
"Bác sĩ yêu cầu tôi tránh xa khói bụi, nhưng tôi không có sự lựa chọn khác", bà nói.
Đêm cuối tháng 1, một quán bánh mì nướng kiểu Pháp gần ga tàu ở thị trấn Memuro, Hokkaido, vẫn sáng đèn dù qua 21h. Bên trong, một người mẹ cùng con nhỏ mặc đồ ngủ đang nghỉ ngơi.
Cơ sở này mở cửa miễn phí từ 21h Chủ nhật đến 6h sáng thứ 2. Mô hình hoạt động từ tháng 10/2025, hướng đến những phụ nữ có con nhỏ khóc đêm.
Chủ quán Madoka Nozawa, 28 tuổi, gọi không gian này là Oyako no Koya (Ngôi nhà của bố mẹ và con). Dự án có sự tham gia của các nữ tình nguyện viên, hỗ trợ trông trẻ và trò chuyện cùng các bà mẹ. Quán bố trí thảm trải sàn, khu vực riêng để cho con bú và thay tã.
Ý tưởng xuất phát từ trải nghiệm cá nhân của Nozawa khi cô phải thức trắng nhiều đêm chăm con một mình. Chồng đi làm vào sáng hôm sau nên không thể hỗ trợ. "Tôi muốn nơi đây trở thành không gian an toàn, giúp các bà mẹ biết họ không đơn độc trên hành trình nuôi con", Nozawa nói.
Mô hình này lấy cảm hứng từ bộ truyện tranh mạng phát hành năm 2017 của một nữ họa sĩ. Năm 2023, tác phẩm phát triển thành loạt truyện Yonakigoya (Ngôi nhà khóc đêm), mô tả không gian lưu trú cho các bà mẹ.
Tại tỉnh Tokushima và Niigata, một nhóm hỗ trợ cũng vận hành hai quán cà phê định kỳ mỗi tháng với nhân viên chuyên trách trông trẻ. Tuy nhiên, các không gian này gặp khó khăn do chi phí vận hành ban đêm cao, phụ thuộc vào tài trợ và tình nguyện viên.
Giáo sư Kaori Ichikawa tại Đại học Khoa học Thông tin Tokyo nhận định các sáng kiến này cần thêm nguồn lực để duy trì lâu dài. Bà cho biết hệ thống an sinh hiện không bao phủ khung giờ đêm, cuối tuần và ngày lễ, đòi hỏi sự phối hợp công - tư để nhân rộng mô hình.
Theo Trung tâm Quốc gia về Sức khỏe và Phát triển Trẻ em Nhật Bản, tỷ lệ phụ nữ mắc trầm cảm sau sinh đang ở mức cao, dao động 7-10%, có thời điểm lên đến 16,8%. Nhật Bản có thuật ngữ One-Ope Ikuji, chỉ tình trạng người mẹ phải tự gánh toàn bộ việc chăm con.
Dữ liệu của Văn phòng Nội các Nhật Bản cho thấy nam giới nước này thuộc nhóm ít chia sẻ việc nhà và chăm con nhất trong khối OECD. Việc thiếu hụt nguồn lực hỗ trợ khiến các mô hình xã hội tự nguyện trở thành chỗ dựa cho người dân.
