‘Lớp có 9 học sinh giỏi nhưng điểm thi vào lớp 10 thua con tôi’

Vài năm trở lại đây, khi chứng kiến giá bất động sản tăng chóng mặt, tôi nhận ra ở Việt Nam đang tồn tại một nghịch lý: nhà càng cũ, giá đôi khi lại càng cao. Điều này không còn đơn thuần là câu chuyện thị trường, mà dần trở thành một vấn đề xã hội đáng suy nghĩ.

Quan sát kỹ hơn, tôi hiểu rằng thứ tăng giá không hẳn là căn nhà, mà là mảnh đất bên dưới nó. Nhà có thể xuống cấp, nhưng đất thì không "đẻ thêm". Trong khi đó, dân số ngày càng đông, dòng người đổ về đô thị lớn ngày một nhiều, khiến quỹ đất ở vị trí thuận lợi trở nên khan hiếm. Cung không theo kịp cầu, giá đất vì thế tăng lên, kéo theo giá trị tổng thể của bất động sản, bất chấp tình trạng cũ kỹ của căn nhà.

Một yếu tố khác mà tôi thấy rất rõ là tâm lý "mua đất để giữ tiền". Mỗi khi lạm phát hoặc kinh tế có biến động, nhiều người xung quanh tôi lại ưu tiên mua đất, mua nhà như một cách trú ẩn tài sản. Không ít người mua không phải để ở, mà chỉ để đó chờ tăng giá vì "có mất gì đâu". Điều này vô hình trung khiến giá bị đẩy lên cao hơn nữa.

Ngoài ra, thị trường cũng đang thiếu những "van điều tiết" đủ mạnh. Việc sở hữu nhiều nhà đất hiện nay không chịu chi phí đáng kể, nên người có tiền sẵn sàng gom nhiều bất động sản rồi để trống, chờ thời. Khi không có áp lực phải bán hay khai thác, nguồn cung thực tế bị co lại, càng làm giá leo thang.

Điều khiến tôi lo lắng hơn cả là những hệ lụy phía sau. Với người trẻ như tôi và nhiều bạn bè đồng trang lứa, chuyện mua nhà ngày càng xa vời. Dù đi làm, tiết kiệm nhiều năm, tốc độ tăng thu nhập vẫn không thể theo kịp tốc độ tăng giá đất. Giấc mơ an cư vì thế trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

>> Bài toán mua hai mảnh đất dưỡng già nhưng bị đánh thuế như dân đầu cơ

Không chỉ vậy, dòng tiền trong xã hội đang có dấu hiệu lệch hướng. Thay vì đầu tư vào sản xuất, kinh doanh để tạo ra giá trị thực, nhiều người lại "chôn" vốn vào đất. Điều này có thể làm chậm lại sự phát triển bền vững của nền kinh tế. Khoảng cách giàu nghèo cũng từ đó mà nới rộng. Những người sở hữu nhiều đất đai ngày càng giàu lên nhờ giá tăng, trong khi người không có tài sản thì càng khó tiếp cận cơ hội sở hữu nhà ở.

Từ góc nhìn cá nhân, tôi cho rằng để giải quyết nghịch lý này, cần những thay đổi mạnh mẽ từ chính sách. Trước hết, việc đánh thuế cao đối với bất động sản thứ hai trở đi là cần thiết, để hạn chế tình trạng tích trữ và buộc những người nắm giữ nhiều tài sản phải đưa chúng vào sử dụng hoặc lưu thông.

Bên cạnh đó, thông tin quy hoạch cần được công khai, minh bạch hơn để tránh những cơn "sốt đất" do tin đồn. Khi người dân có thông tin rõ ràng, thị trường sẽ bớt đi những biến động ảo.

Tôi cũng tin rằng nhà ở xã hội cần đóng vai trò lớn hơn, không chỉ là giải pháp hỗ trợ mà còn là cách để điều tiết mặt bằng giá chung. Ngoài ra, tín dụng cũng nên được ưu tiên cho những người mua nhà để ở thực, thay vì phục vụ các hoạt động đầu cơ ngắn hạn.

Suy cho cùng, việc nhà cũ vẫn tăng giá phản ánh một thị trường đang bị méo mó bởi tâm lý tích trữ và thiếu công cụ kiểm soát. Theo tôi, chỉ khi chúng ta nhìn nhận nhà ở đúng với giá trị cốt lõi của nó - là nơi để ở, chứ không phải một món hàng để lướt sóng - thì nghịch lý này mới có cơ hội được giải quyết.

Tin Gốc: Vnexpress

Một câu chuyện khá bi hài gần đây: Một quán lẩu gà dược liệu ở Phật Sơn (Trung Quốc) bất ngờ trở thành điểm nóng khi lượng khách tăng vọt lên khoảng 3.000 người mỗi ngày. Chủ quán ông Mo, 62 tuổi vốn là một thầy thuốc Đông y, mở quán nhỏ tại quận Thuận Đức với lượng khách ban đầu chỉ vài chục người quen.

Mọi chuyện thay đổi khi một người có ảnh hưởng trên mạng ghé ăn và chia sẻ trải nghiệm. Chỉ trong thời gian ngắn, quán tăng từ khoảng 10 bàn lên đến 200 bàn mỗi ngày, quá tải đến mức chính chủ quán rơi vào tình trạng kiệt sức.

Đáng chú ý, thay vì tăng giá để giảm áp lực, ông lại chọn cách công khai công thức nấu ăn với hy vọng khách sẽ bớt đổ về hoặc nói món ăn dở để đuổi bớt khách.

Câu chuyện đặt ra một câu hỏi thú vị, trong kinh doanh, khi nhu cầu tăng đột biến, nên tận dụng cơ hội để tối đa lợi nhuận hay giữ nguyên giá trị ban đầu và chấp nhận áp lực?

Tin Gốc: Vnexpress

Tôi vẫn nhớ cảm giác hụt hẫng khi cầm bảng điểm của con vào cuối năm lớp 9. Bài thi môn Địa lý cuối học kỳ II của con chỉ đạt 0,75 điểm. Kết quả ấy kéo điểm trung bình cả năm xuống dưới mức để được xếp loại học sinh Giỏi. Cuối cùng, năm đó, con tôi chỉ nhận danh hiệu học sinh Tiên tiến.

Nghe thì có vẻ không quá nghiêm trọng, nhưng trong bối cảnh lúc đó, tôi không khỏi chạnh lòng. Lớp con có khoảng 50 học sinh thì hơn 40 em đạt danh hiệu học sinh Giỏi. Nhìn bạn bè của con đều có thành tích nổi bật, còn con mình lại bị một bài kiểm tra kéo tụt kết quả cả năm, tôi cũng không tránh khỏi cảm giác thất vọng.

May mắn là tôi đã không biến sự thất vọng ấy thành những lời trách mắng hay áp lực đè nặng lên con. Tôi hiểu rằng một bài kiểm tra không thể đại diện cho cả quá trình, càng không thể quyết định tương lai của một đứa trẻ. Con tôi cũng buồn vì kết quả đó, nên điều con cần nhất lúc ấy không phải là thêm những lời chỉ trích từ cha mẹ.

Năm đó, con tôi thi vào lớp 10 và đậu vào một trường THPT công lập khá tốt ở khu vực Gò Vấp, TP HCM. Tuy nhiên, sau nhiều cân nhắc, gia đình tôi quyết định cho con theo học tại một trường dân lập. Nhiều người quen tỏ ra ngạc nhiên với lựa chọn này. Với họ, đậu trường công lập là điều đáng mừng, còn chuyển sang trường dân lập dường như là một bước lùi.

Nhưng điều chúng tôi quan tâm không chỉ là danh tiếng của ngôi trường mà là môi trường học tập phù hợp với con. Chúng tôi muốn con được học trong một môi trường mà con cảm thấy thoải mái, được khuyến khích phát triển năng lực của bản thân thay vì liên tục bị so sánh với người khác.

>> Nếu Steve Jobs phải chọn tổ hợp môn vào lớp 10 ở Việt Nam

Thời gian đã cho tôi câu trả lời. Những năm học THPT, con dần tìm được động lực học tập và phát huy được thế mạnh của mình. Từ một học sinh rất bình thường ở trong nước, con đã trở thành sinh viên của một trường đại học hàng đầu tại Bỉ, theo học ngành Kỹ thuật Công nghệ.

Mỗi lần nhìn lại chặng đường ấy, tôi càng tin rằng thành tích ở bậc THCS hay những điểm số nhất thời không phải là thước đo cuối cùng cho tương lai của một đứa trẻ. Vấn đề là cách người lớn biến những kết quả ấy thành áp lực kéo dài cho con cái.

Không ít phụ huynh vô tình xem thành tích học tập của con như niềm tự hào của chính mình. Khi đó, điểm số không còn thuộc về con mà trở thành kỳ vọng của cha mẹ. Áp lực ấy khiến nhiều đứa trẻ học trong sợ hãi, học để tránh bị trách mắng thay vì học để khám phá và trưởng thành. Và khi nỗi sợ xuất hiện, niềm yêu thích học tập cũng dần mất đi.

Tôi nói rằng cha mẹ nên bỏ mặc việc học của con. Nhưng thay vì chỉ nhìn vào điểm số, hãy nhìn vào sự tiến bộ, nỗ lực và những năng lực riêng của mỗi đứa trẻ. Vai trò của cha mẹ không phải là người cầm roi thúc ép, mà là người đồng hành, động viên và giúp con đứng dậy sau những lần vấp ngã. Giống như con tôi, một bài kiểm tra 0,75 điểm không phải là dấu chấm hết mà chỉ là một dấu phẩy trên hành trình trưởng thành mà thôi.

Tin Gốc: Vnexpress