Khi nhiều sinh viên năm cuối còn tất bật hoàn thành đồ án tốt nghiệp và tìm việc, Hoàng Văn Phi, sinh viên ngành Kỹ thuật Máy tính, Trường Đại học Bách khoa TPHCM, đã nhận được thư mời làm kỹ sư kiểm định (Silicon Validation Engineer) từ Ampere Computing.
Đây là công ty chuyên thiết kế bộ vi xử lý, có uy tín lớn và đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển hạ tầng điện toán cho máy chủ và điện toán đám mây.
Trước khi trở thành nhân sự chính thức của công ty công nghệ Mỹ, Phi vốn là một chàng trai yêu thích phần cứng, đặc biệt là lĩnh vực hệ thống nhúng (embedded systems) và vi mạch.
Không chờ đến khi ra trường mới tìm kiếm cơ hội, ngay từ những năm đầu đại học, Phi chủ động tham gia các dự án thực tế và thực tập tại doanh nghiệp để tích lũy kinh nghiệm.
“Em luôn chủ động tìm kiếm cơ hội tham gia các công việc và dự án ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Những trải nghiệm đó không chỉ giúp em tích lũy kiến thức, kỹ năng mà còn giúp em định hình rõ hơn con đường nghề nghiệp mình muốn theo đuổi”, Phi chia sẻ.
Trong số những trải nghiệm đáng nhớ nhất của quãng đời sinh viên, Phi nhắc đến dự án tại Innovation FabLab của trường. Đây là dự án lớn đầu tiên mà nam sinh đảm nhận với vai trò thành viên chính, giúp chàng trai áp dụng kiến thức vào thực tế và tích lũy kinh nghiệm chuyên môn.
Những tưởng một sinh viên chưa ra trường sẽ khó được nhận vào các công ty công nghệ lớn, nhưng tinh thần học hỏi, kinh nghiệm tham gia các dự án công nghệ đã giúp Phi có được tấm vé thực tập đầu tiên tại Bosch Global Software Technologies Vietnam với vị trí Embedded Testing Intern (thực tập sinh kiểm thử phần mềm nhúng).
Bosch Global Software Technologies Vietnam (BGSW Vietnam) là công ty phần mềm thuộc Tập đoàn đa quốc gia Robert Bosch GmbH (Đức).
BGST Vietnam là một trong các trung tâm đổi mới công nghệ toàn cầu của Bosch, tập trung phát triển các giải pháp phần mềm cho ngành ô tô, đặc biệt các hệ thống điện – điện tử/connected car, đồng thời triển khai các công nghệ nền tảng như AI và IoT.
Theo Phi, đây là dấu mốc quan trọng giúp bản thân làm quen với môi trường doanh nghiệp, rèn luyện tác phong làm việc và học hỏi từ các kỹ sư giàu kinh nghiệm.
“Điều em trân trọng nhất là ngay cả khi đã kết thúc kỳ thực tập, các anh chị vẫn thường xuyên hỏi thăm, động viên và cho em những lời khuyên về định hướng nghề nghiệp. Với em, đó không chỉ là nơi làm việc mà còn là nơi đặt những viên gạch đầu tiên cho hành trình phát triển bản thân”, Phi chia sẻ.
Kể về thời điểm ứng tuyển vào Ampere Computing, Phi cho hay em đã trải qua nhiều vòng tuyển chọn gắt gao từ sàng lọc hồ sơ, phỏng vấn chuyên môn đến trao đổi với quản lý nhóm, cạnh tranh với hàng trăm thí sinh tiềm năng.
Suốt nhiều vòng phỏng vấn, điều khiến nam sinh nhớ nhất chính là câu hỏi của nhà tuyển dụng: “’Chúng tôi không chỉ tuyển một người để hoàn thành công việc trước mắt mà đang tìm một người có thể đồng hành lâu dài cùng đội ngũ. Em nghĩ điều gì ở bản thân khiến em phù hợp với điều đó?”.
“Em trả lời rằng mình không biết tất cả mọi thứ nhưng luôn chủ động học hỏi, có trách nhiệm với công việc và sẵn sàng gắn bó nếu được trao cơ hội”, Phi kể.
Theo Phi, cuộc phỏng vấn giúp em nhận ra doanh nghiệp không chỉ tìm kiếm chuyên môn mà còn đánh giá tinh thần học hỏi, sự phù hợp với đội ngũ và khả năng phát triển lâu dài.
Hiện làm việc trong môi trường quy tụ nhiều kỹ sư đến từ nhiều quốc gia, Phi chia sẻ rằng áp lực lớn nhất là liên tục cập nhật công nghệ mới và thích nghi với quy trình làm việc chuyên nghiệp. Tuy nhiên, nam kỹ sư xem đó là động lực để trưởng thành.
“Một kỹ sư giỏi không chỉ cần chuyên môn mà còn phải biết quản lý công việc, chủ động học hỏi, giữ cam kết với đồng đội và chịu trách nhiệm với những gì mình làm”, Phi nói.
Đam mê công nghệ và bí quyết học từ những trải nghiệm thực tế
Nhìn lại chặng đường đã qua, Phi cho rằng bản thân không có bí quyết đặc biệt để đạt được cơ hội nghề nghiệp sớm.
“Mọi cơ hội đến với em đều là kết quả của quá trình tích lũy từ những điều rất nhỏ”, Phi chia sẻ.
Theo nam sinh, thay vì chờ đến năm cuối mới tìm việc, bản thân bắt đầu chuẩn bị từ rất sớm thông qua các dự án, kỳ thực tập và nhiều môi trường làm việc khác nhau. Chính quá trình tích lũy này tạo nên nền tảng để tự tin ứng tuyển khi cơ hội xuất hiện.
“Em nghĩ việc có cơ hội gia nhập một công ty công nghệ khi còn khá trẻ không phải vì mình đi nhanh hơn người khác, mà vì em đã bắt đầu chuẩn bị từ sớm. Khi cơ hội đến, em đã có sẵn một nền tảng nhất định từ những dự án, những lần thực tập và những trải nghiệm trước đó”, Phi nói.
Trong suốt thời gian học tại Trường Đại học Bách khoa TPHCM, Phi cũng phải đối mặt với áp lực từ khối lượng kiến thức lớn, đặc biệt ở các giai đoạn làm đồ án và thi cuối kỳ. Tuy nhiên, thay vì cố gắng cân bằng tuyệt đối mọi việc, nam sinh lựa chọn xác định ưu tiên theo từng thời điểm.
“Khi việc học nhiều hơn, em tập trung hoàn thành tốt các môn học và đồ án. Ngược lại, khi khối lượng học tập nhẹ hơn, em sẽ dành nhiều thời gian cho các dự án hoặc công việc để tích lũy kinh nghiệm thực tế”, Phi cho biết.
Về phương pháp học, Phi không đặt nặng việc ghi nhớ lý thuyết mà ưu tiên hiểu bản chất thông qua thực hành.
“Em cố gắng tập trung nghe giảng trên lớp để nắm được nền tảng, sau đó tự tìm hiểu thêm và áp dụng kiến thức vào các dự án thực tế. Với em, việc trực tiếp làm và giải quyết các bài toán thực tế là cách giúp mình hiểu sâu và ghi nhớ lâu hơn”, Phi nói.
Theo Phi, việc được các giảng viên tạo điều kiện tiếp cận doanh nghiệp từ sớm cũng là lợi thế lớn đối với sinh viên kỹ thuật. Chỉ cần vẫn đảm bảo việc học, nhiều thầy cô sẵn sàng ủng hộ sinh viên tham gia thực tập hoặc đi làm để tích lũy kinh nghiệm.
Hiện tại, mục tiêu của Phi là tiếp tục hoàn thiện chuyên môn, tích lũy kinh nghiệm và phát triển bản thân trong lĩnh vực bán dẫn.
“Em tin rằng trong lĩnh vực công nghệ, việc học không dừng lại sau khi tốt nghiệp mà là một hành trình kéo dài suốt sự nghiệp. Em hy vọng mình sẽ luôn giữ được tinh thần cầu tiến và sẵn sàng đón nhận những thử thách mới”, Phi chia sẻ.
Chiều 8.7, Bộ GD-ĐT công bố các quyết định về việc xác định ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào (điểm sàn) các ngành sức khỏe, sư phạm, luật.
Theo đó, thí sinh nếu không đạt tối thiểu 20 điểm sẽ không đủ điều kiện nộp hồ sơ xét tuyển các ngành luật và hầu hết các ngành sư phạm.
Cụ thể, điểm sàn nhận hồ sơ với tất cả chương trình đào tạo đại học thuộc lĩnh vực pháp luật (ngành luật) là 20; với các chương trình đào tạo giáo viên (ngành sư phạm) nói chung cũng là 20.
Riêng các ngành sư phạm năng khiếu như sư phạm âm nhạc, sư phạm mỹ thuật, giáo dục thể chất, điểm sàn là 19 đối với tổ hợp xét tuyển 3 môn văn hóa. Điểm sàn trình độ cao đẳng (ngành sư phạm mầm non) điểm sàn là 17 đối với tổ hợp xét tuyển 3 môn văn hóa.
Các mức điểm sàn kể trên áp dụng cho thí sinh ở khu vực 3, tính theo thang điểm 30 của tổ hợp 3 bài thi/môn thi, không nhân hệ số, không tính điểm cộng ưu tiên và không phân biệt chương trình học 2006 hay 2018.
Đối với các tổ hợp xét tuyển khác (như tổ hợp có môn năng khiếu), các cơ sở giáo dục đại học sẽ chủ động thực hiện theo đúng quy định của quy chế tuyển sinh hiện hành và các văn bản hướng dẫn liên quan.
So với năm ngoái, điểm sàn ngành sư phạm đồng loạt tăng từ 0,5 đến 1 điểm ở tất cả các trình độ đào tạo. Cụ thể, trình độ đại học các ngành chung và các ngành năng khiếu đều tăng thêm 1 điểm (từ 19 điểm năm ngoái lên 20 điểm năm nay với các ngành chung, từ 18 lên 19 điểm với các các ngành năng khiếu); trình độ cao đẳng tăng 0,5 điểm (từ 16,5 điểm lên 17).
Việc điều chỉnh tăng điểm sàn sau nhiều năm giữ mức ổn định cho thấy sự thay đổi lớn về phổ điểm thi năm nay.
Ngày 18.5, Trường THPT Nguyễn Tất Thành (P. Bình Phú, TP.HCM) phối hợp cùng Đảng bộ P.Bình Phú tổ chức lễ kỷ niệm 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5.1890-19.5.2026), 115 năm ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (5.6.1911-5-6-2026). Đồng thời biểu dương các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2026.
Được biết, Trường THPT Nguyễn Tất Thành là trường phổ thông duy nhất của TP.HCM vinh dự mang tên của Bác.
Trong không khí trang nghiêm của buổi lễ, chương trình văn nghệ với chủ đề "Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước" do học sinh Trường THPT Nguyễn Tất Thành thực hiện đã tái hiện chân thực cuộc đời của Người. Đó là hình ảnh từ thuở thiếu thời, cuộc trò chuyện với cha trước khi chia ly, thời gian dạy học ở Trường Dục Thanh, cho đến khoảnh khắc bước chân lên tàu Amiral Latouche Tréville tại Bến cảng Nhà Rồng và hành trình hoạt động cách mạng tại nơi đất khách.
Đảm nhận vai diễn mang tính lịch sử, Phạm Thiên Phú, học sinh lớp 10 chia sẻ tại buổi lễ: ''Em hồi hộp và áp lực. Khi diễn cảnh chia ly với cha, em phải thể hiện nỗi buồn và sự day dứt. Nhưng ngay sau đó, lúc bước xuống tàu ra đi tìm đường cứu nước, em lại phải thể hiện được khát vọng và quyết tâm rất lớn. Điều khó nhất là phải hiểu được tâm lý của Bác ở độ tuổi như tụi em lúc bấy giờ''.
Với Thiên Phú, đây không chỉ là một tiết mục văn nghệ mà còn là trải nghiệm giúp em hiểu sâu hơn về lịch sử dân tộc. "Qua vai diễn này, em hiểu hơn về hành trình gian khổ của Bác và càng biết ơn những người có công với đất nước. Điều em học được lớn nhất từ Bác là tinh thần quyết tâm, làm việc gì cũng phải quyết tâm đến cùng", Phú chia sẻ.
Theo cô Mỹ Á, giáo viên bộ môn múa kiêm biên đạo chương trình, khó khăn lớn nhất không nằm ở dàn dựng sân khấu mà là làm sao để học sinh thực sự cảm được lịch sử.
Điều khiến nữ giáo viên xúc động nhất là sự thay đổi của học sinh sau chương trình. Từ một học sinh không thích môn lịch sử, nhưng sau khi nhận vai diễn, Thiên Phú và các bạn chủ động tìm hiểu thêm tài liệu và dần tìm thấy niềm yêu thích với môn học này".
Bên cạnh không gian nghệ thuật, phần giao lưu giữa các thế hệ thầy và trò dưới mái trường mang tên Bác cũng mang lại nhiều ý nghĩa.
Ông Nguyễn Quang Đạt, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Tất Thành, chia sẻ: Chuỗi hoạt động kỷ niệm nhằm tuyên truyền sâu rộng đến cán bộ, đảng viên, giáo viên và học sinh về cuộc đời, sự nghiệp cách mạng vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Giúp mỗi người hiểu sâu sắc hơn về những cống hiến to lớn của Người đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, dân tộc Việt Nam cũng như phong trào cộng sản và công nhân quốc tế.
Đặc biệt, chương trình nhấn mạnh ý chí, khát vọng và quyết tâm cháy bỏng của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong hành trình ra đi tìm đường cứu nước, cứu dân – dấu mốc lịch sử có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với vận mệnh dân tộc.
Thông qua các hoạt động kỷ niệm, nhà trường mong muốn lan tỏa mạnh mẽ hơn nữa giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; từ đó góp phần bồi đắp lòng yêu nước, tinh thần tự lực, tự cường, ý chí vươn lên cùng khát vọng xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc cho đội ngũ cán bộ, giáo viên và học sinh.
Theo thầy Đạt, đây cũng là dịp quan trọng để tiếp tục xây dựng văn hóa nhà trường, khẳng định niềm vinh dự, tự hào và trách nhiệm của mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh khi được học tập, công tác dưới mái trường mang tên thời thanh niên của Bác.
"Các hoạt động kỷ niệm không chỉ dừng ở giáo dục truyền thống mà còn tạo thêm động lực để toàn trường tiếp tục đẩy mạnh phong trào 'Dạy tốt - Học tốt', hiện thực hóa lời dạy của Bác trong môi trường giáo dục hiện đại, đồng thời gắn với việc nâng cao chất lượng mô hình 'Trường học hạnh phúc' và hoàn thành các mục tiêu giáo dục của năm học", thầy Nguyễn Quang Đạt nhấn mạnh.
Dịp này, Đảng ủy P.Bình Phú đã tuyên dương, khen thưởng 14 tập thể và 38 cá nhân có thành tích xuất sắc trong học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2026.
Chính vì chú trọng chọn trường để đậu mà không quan tâm đến chọn ngành, chọn nghề dẫn tới không ít bạn khi trở thành sinh viên có thái độ học thờ ơ, chán nản, không có động lực học dẫn đến phải bỏ học giữa chừng để chuyển đổi sang trường khác, ngành khác. Nhiều trường hợp khác không phấn đấu nỗ lực trong quá trình học, học đối phó; kết quả khi tốt nghiệp ra trường có năng lực chuyên môn thấp, kỹ năng yếu, thái độ thờ ơ, làm trái ngành nghề, không phù hợp với năng lực, tính cách và sở thích của bản thân. Điều này gây ra hậu quả vô cùng lãng phí các nguồn lực cho gia đình, xã hội và bản thân. Vậy định hướng thế nào là đúng?
Ngành học là lĩnh vực đào tạo rộng, ví dụ: ngành kinh tế, quản trị kinh doanh, kinh doanh quốc tế, tài chính - ngân hàng, kế toán, luật, logistics, công nghệ thông tin, công nghệ vật liệu...
Chuyên ngành là hướng đi sâu hơn trong ngành, ví dụ: học ngành kinh tế có thể theo chuyên ngành kinh tế học, kinh tế đối ngoại. Học ngành luật có thể theo chuyên ngành luật kinh tế, luật thương mại quốc tế. Hay công nghệ thông tin có thể theo chuyên ngành trí tuệ nhân tạo (AI), khoa học dữ liệu, an toàn thông tin, công nghệ phần mềm. Học ngành điện tử viễn thông có thể đi theo vi mạch, hệ thống nhúng, IoT, truyền thông số. Học ngành công nghệ vật liệu có thể đi theo vật liệu polymer, vật liệu bán dẫn, vật liệu y sinh, vật liệu xanh, vật liệu nano.
Nghề là lĩnh vực công việc sau khi ra trường. Vị trí việc làm là chức danh cụ thể trong cơ quan, doanh nghiệp. Ví dụ, học ngành kinh doanh quốc tế thì nghề có thể là xuất nhập khẩu, logistics, mua hàng quốc tế, phát triển thị trường, thanh toán quốc tế, quản lý chuỗi cung ứng, quan hệ khách hàng quốc tế. Vị trí cụ thể có thể là Import-Export Executive, Logistics Coordinator, Purchasing Officer, Business Development Executive. Ngành này cần ngoại ngữ, hiểu văn hóa kinh doanh, chứng từ, hợp đồng, thương mại và khả năng làm việc với đối tác.
Học marketing không có nghĩa chỉ làm "quảng cáo" mà có thể làm nghiên cứu thị trường, quản trị thương hiệu, digital marketing, trade marketing, chăm sóc khách hàng, truyền thông nội bộ…
Tóm lại, có thể hình dung ngành học là con đường lớn; chuyên ngành là làn đường; nghề là hướng đi; vị trí công việc là điểm đến cụ thể. Nếu không phân biệt rõ, học sinh rất dễ chọn ngành theo cảm tính.
Thứ nhất, năng lực học tập. Chẳng hạn học tài chính cần toán và phân tích; luật cần đọc hiểu và viết; marketing cần sáng tạo kèm dữ liệu; kinh doanh quốc tế cần ngoại ngữ; AI cần toán - tin; bán dẫn cần toán - lý, điện tử, vật liệu mới cần lý - hóa…
Thứ hai, sở thích thật. Chẳng hạn thích mua sắm không có nghĩa hợp marketing; thích tiền không có nghĩa hợp tài chính; thích tranh luận không có nghĩa hợp luật; thích dùng công nghệ không có nghĩa học ngành kỹ thuật nào cũng được.
Thứ ba, tính cách nghề nghiệp. Chẳng hạn người cẩn thận hợp kế toán, kiểm toán, luật, quản trị rủi ro; người năng động hợp kinh doanh, marketing, nhân sự, đối ngoại; người thích hệ thống hợp logistics, vận hành, quản lý chuỗi cung ứng; người thích máy móc, số liệu kỹ thuật hợp tự động hóa, nhiệt, vật liệu, bán dẫn.
Thứ tư, sức bền học tập. Ngành càng có triển vọng càng đòi hỏi học thật.
Thứ năm, cơ hội tương lai. Nên ưu tiên ngành gắn cơ hội nghề nghiệp cao.
Việc chọn ngành học trong trường cũng quan trọng không kém so với chọn trường. Để đánh giá trường và ngành học trong trường cần xem lịch sử của trường, chương trình đào tạo, đội ngũ giảng viên, chuẩn đầu ra, kiểm định, cơ hội thực tập, học phí, vị trí địa lý và phản hồi của cựu sinh viên...
Sau khi chọn ngành, chuyên ngành muốn học, bước tiếp theo thí sinh (TS) chọn trường để xét tuyển. TS nên nộp hồ sơ xét tuyển vào ít nhất 3 nhóm và dùng hết 15 nguyện vọng (NV).
Nhóm mơ ước, các trường có điểm thi năm trước các ngành mà bạn muốn học cao hơn hoặc bằng với điểm thi của bạn. Bạn nên sử dụng khoảng 6 NV đầu.
Nhóm hiện thực, các trường có điểm thi năm trước các ngành mà bạn muốn học bằng hoặc thấp hơn với điểm thi của bạn từ 1 - 3 điểm. Bạn nên sử dụng từ NV 7 - 11.
Nhóm an toàn, các trường có điểm thi năm trước các ngành mà bạn muốn học bằng hoặc thấp hơn với điểm thi của bạn từ 3 - 5 điểm. Bạn nên sử dụng từ NV 12 - 15.
Các NV được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên các trường bạn mong muốn.
Tóm lại, chọn ngành đại học không phải là cuộc thi chọn cái tên nghe sang nhất. Cơ hội chỉ thành nghề nghiệp khi người học hiểu đúng ngành, chọn đúng chuyên ngành, rèn đúng năng lực và học thật.
Đừng chọn ngành chỉ vì nó đang "sáng đèn" trên truyền thông; hãy chọn con đường mình đủ năng lực để bước vào, đủ hứng thú để đi tiếp và đủ bản lĩnh để đi xa và đón các thách thức mới.
