Nga đã đề xuất một lệnh ngừng bắn tạm thời tại thành phố tiền tuyến Kostiantynivka, nơi Moscow vừa tuyên bố giành được tại miền Đông Ukraine, nhằm tạo điều kiện cho việc bàn giao thi thể các quân nhân Ukraine tử trận.
Điện Kremlin cho rằng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nên đến Moscow để đàm phán với Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc giải quyết xung đột, thay vì gặp nhau tại Kostiantynivka.
Theo Bộ Quốc phòng Nga, Moscow đề xuất đình chỉ các hoạt động quân sự tại Kostiantynivka từ 12h trưa đến 18h (theo giờ Moscow) ngày 6/7 để thực hiện các hoạt động nhân đạo nhằm bàn giao thi thể của các binh sĩ Ukraine đã thiệt mạng.
Bộ Quốc phòng Nga cho biết Ukraine phải thông báo quyết định của mình cho quân đội Nga trước 12h trưa (giờ Moscow) ngày 5/7.
Đáp lại đề xuất của Tổng thống Zelensky hôm 4/7 về việc gặp Tổng thống Putin tại Kostiantynivka, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Tổng thống Ukraine có thể đến Moscow để đàm phán với Tổng thống Nga, thay vì đề xuất một cuộc gặp tại thành phố này.
Đề xuất này được đưa ra sau một loạt tuyên bố mâu thuẫn về việc kiểm soát Kostiantynivka, thành trì chiến lược của Ukraine ở miền Đông.
Rạng sáng 4/7, truyền thông nhà nước Nga đưa tin Tổng thống Putin đã được thông báo rằng thành phố này đã hoàn toàn nằm dưới sự kiểm soát của quân đội Nga.
Tổng Tham mưu trưởng quân đội Nga Valery Gerasimov cũng tuyên bố Kostiantynivka đã được Nga kiểm soát hoàn toàn và mô tả việc kiểm soát thành phố này là bước đi quan trọng để tiến tới kiểm soát cụm phòng thủ Sloviansk -Kramatorsk.
Trong khi đó, Tổng thống Ukraine bác bỏ tuyên bố rằng lực lượng Nga đã giành được thành phố Kostiantynivka.
“Nếu Kostiantynivka hiện thực sự nằm dưới sự kiểm soát của Nga, thì chắc chắn ông Putin sẽ không có vấn đề gì khi gặp tôi tại đó để tìm kiếm các giải pháp ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc xung đột”, ông Zelensky nói.
Bộ Tổng tham mưu Ukraine cũng bác bỏ tuyên bố của Nga rằng Kostiantynivka đã thất thủ, khẳng định thành phố vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Ukraine, mặc dù các nhóm bộ binh Nga đã xâm nhập vào một số khu vực đô thị và giao tranh ác liệt vẫn tiếp diễn.
Các nhà phân tích quân sự từ nhóm DeepState cũng cho rằng lực lượng Nga đã tiến đến vùng ngoại ô thành phố và đang tiếp tục nỗ lực mở rộng đà tiến công.
Kostiantynivka là một trong những thành phố then chốt thuộc “vành đai pháo đài” ở miền Đông Ukraine, cùng với Sloviansk và Kramatorsk. Đây vẫn là một trở ngại lớn đối với mục tiêu của Nga nhằm kiểm soát toàn bộ tỉnh Donetsk.
Các trận chiến dữ dội giành quyền kiểm soát thành phố đã kéo dài nhiều tháng, trong khi lực lượng Nga từng bước áp sát và xâm nhập vào một số khu vực đô thị.
Vào tháng 6, Tổng thống Zelensky đã công bố một bức thư ngỏ gửi tới Tổng thống Putin, trong đó đề xuất hai nhà lãnh đạo gặp nhau tại một quốc gia trung lập như Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ hoặc một quốc gia Ả rập để đàm phán chấm dứt xung đột.
Ukraine nhiều lần đề nghị một cuộc hội đàm trực tiếp giữa ông Zelensky và ông Putin, nhưng đây là lần đầu tiên nhà lãnh đạo Ukraine gửi thư ngỏ đến chủ nhân Điện Kremlin.
Tuy nhiên, Tổng thống Putin đã bác thư ngỏ của Tổng thống Zelensky, tuyên bố ông không thấy có lý do gì để gặp mặt nhà lãnh đạo Ukraine cho tới khi có một thỏa thuận hòa bình giữa 2 nước.
Hãng AFP ngày 10.7 đưa tin Ukraine mở cuộc điều tra hình sự sau khi đám đông ở thành phố Lviv phía tây nước này bao vây và lật một chiếc xe tuyển quân.
Vụ việc đã gây ra phản ứng dữ dội từ các quan chức cấp cao của Ukraine, bao gồm cả Tổng thống Volodymyr Zelensky, người gọi đó là "một câu chuyện rất tồi tệ".
Ukraine đã chứng kiến sự gia tăng các vụ đụng độ giữa người dân và quân cảnh phụ trách tuyển binh kể từ khi nổ ra xung đột với Nga. Chính quyền ghi nhận hơn 100 vụ việc chỉ riêng trong năm nay.
Vụ việc mới nhất bùng phát sau khi các sĩ quan bắt giữ một người bị nghi ngờ trốn nghĩa vụ quân sự và đưa đến một trung tâm tuyển quân.
"Cơ quan công tố Ukraine cho biết đã khởi động cuộc điều tra về vụ việc xảy ra ở Lviv liên quan các binh sĩ thuộc lực lượng vũ trang Ukraine, cảnh sát và khoảng 200 thường dân", theo Văn phòng Công tố Ukraine.
Các cơ quan thực thi pháp luật đã nhanh chóng tìm ra nghi phạm. "Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) và cảnh sát quốc gia trong vòng 24 giờ đã xác định và bắt giữ tại Lviv một người đàn ông bị tình nghi đánh một sĩ quan cảnh sát vào ngày 8.7", SBU cho biết.
Các video được đăng tải trên mạng xã hội cho thấy đám đông bao vây và tấn công một chiếc xe ở Lviv vào tối 8.7 và dùng điện thoại quay phim. Theo các công tố viên, một sĩ quan cảnh sát đến để trấn an đám đông sau đó đã bị tấn công.
Thị trưởng Lviv Andriy Sadovy sau đó kêu gọi người dân hướng sự tức giận của họ vào Nga chứ không phải quân đội.
Việc động viên nhập ngũ bắt buộc đối với nam giới từ 25 tuổi trở lên là một vấn đề rất nhạy cảm ở Ukraine, với nhiều ý kiến trái chiều về việc ai nên được gọi nhập ngũ và nhập ngũ như thế nào.
Bạo lực nhằm vào các sĩ quan tuyển quân gần như không xảy ra vào đầu cuộc chiến, nhưng đã gia tăng trong những năm gần đây khi xung đột kéo dài và sự mệt mỏi lan rộng trong dân chúng.
Cảnh sát chỉ ghi nhận 5 trường hợp tấn công nhằm vào các sĩ quan tuyển quân trong năm 2022, trong khi con số năm ngoái lên tới 341, theo Hãng tin Interfax-Ukraine.
Tháng trước, Bộ Quốc phòng Ukraine đã công bố các hợp đồng phục vụ quân đội linh hoạt hơn cho lính nghĩa vụ, trong bối cảnh dư luận chỉ trích hệ thống nghĩa vụ quân sự vô thời hạn hiện hành.
Theo Hãng tin AFP, hôm 17-6, ông Mohammad Bagher Ghalibaf - Chủ tịch Quốc hội Iran và là Trưởng đoàn đàm phán của nước này - tuyên bố Tehran sẽ thu phí đối với các tàu đi qua eo biển Hormuz sau giai đoạn miễn phí 60 ngày được nêu trong bản ghi nhớ với Mỹ.
Trong cuộc phỏng vấn phát trên truyền hình quốc gia, ông Ghalibaf nói rằng "eo biển Hormuz sẽ không quay trở lại tình trạng như trước chiến tranh".
"Iran có quyền chủ quyền đối với eo biển Hormuz và tất nhiên chúng tôi sẽ thu phí cho các dịch vụ" - ông nhấn mạnh.
Phía Mỹ và Iran đều xác nhận Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã ký bản ghi nhớ (MOU) vào ngày 17-6 nhằm hướng tới chấm dứt cuộc chiến giữa hai nước.
Sáng 18-6, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết việc Mỹ - Iran ký bản ghi nhớ này đồng nghĩa Tehran sẽ mở lại eo biển Hormuz "ngay lập tức" và lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran sẽ chấm dứt "ngay lập tức".
Ông cũng xác nhận Pakistan, với sự hỗ trợ của Qatar, sẽ tổ chức một buổi lễ tại Thụy Sĩ vào ngày 19-6 để "kỷ niệm sự kiện mang tính bước ngoặt này và khởi động các cuộc đàm phán ở cấp kỹ thuật".
MOU gồm 14 điểm nêu rõ: "Sau khi bản ghi nhớ này được ký kết, Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ nỗ lực hết sức để bảo đảm an toàn cho việc lưu thông của các tàu thương mại mà không thu phí trong vòng 60 ngày, từ vịnh Ba Tư đến Biển Oman và ngược lại.
Hoạt động lưu thông của các tàu thương mại sẽ được khởi động ngay lập tức, và xét đến việc cần loại bỏ các trở ngại kỹ thuật và quân sự, cũng như tiến hành rà phá mìn do Cộng hòa Hồi giáo Iran thực hiện, cơ chế này sẽ được thiết lập đầy đủ trong vòng 30 ngày.
Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ tiến hành đối thoại với Oman nhằm xác định việc quản lý và các dịch vụ hàng hải trong tương lai tại eo biển Hormuz, đồng thời thảo luận với các quốc gia ven biển khác ở vịnh Ba Tư, phù hợp với luật pháp quốc tế hiện hành và quyền chủ quyền của các quốc gia ven biển đối với eo biển Hormuz".
Giờ đây giai đoạn đàm phán kéo dài 2 tháng bắt đầu, với việc mở lại eo biển Hormuz là bước đi đầu tiên. Hai bên sẽ đàm phán trong 60 ngày về các chi tiết để tiến tới đạt thỏa thuận cuối cùng.
"Sau đợt giao tranh hôm nay, Israel và Hezbollah hiện đã ngừng bắn", một quan chức Mỹ nói với Reuters ngày 19/6, thêm rằng thời điểm thỏa thuận bắt đầu có hiệu lực là khoảng 16h (20 giờ Hà Nội).
AFP dẫn lời một quan chức vùng Vịnh xác nhận Israel và Hezbollah nhất trí ngừng bắn nhờ nỗ lực trung gian của Qatar, Mỹ và Iran.
Một quan chức Israel cấp cao nói Tel Aviv sẽ thực hiện lệnh ngừng bắn, miễn là Hezbollah không tấn công nước này. Quân đội Israel sẽ tiếp tục hiện diện ở khu vực đang kiểm soát ở miền nam Lebanon.
Một quan chức chính trị Hezbollah cho biết Iran đã nói với nhóm vũ trang rằng Tehran không thể tiếp tục đàm phán với Washington nếu không có một lệnh ngừng bắn hiệu quả.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei không bình luận về nội dung trao đổi này, chỉ cảnh báo Mỹ phải chịu trách nhiệm trực tiếp về các cuộc tấn công của Israel ở Lebanon. Ông lưu ý Tehran sẽ dùng mọi biện pháp cần thiết để bảo vệ lợi ích, an ninh và đồng minh của mình.
Quân đội Israel hôm nay thông báo đã tấn công hơn 80 mục tiêu Hezbollah ở Lebanon và hạ sát hàng chục thành viên của nhóm vũ trang được Iran hậu thuẫn này.
Giới chức Lebanon cho biết 21 người đã thiệt mạng trong các đòn không kích của Israel ở miền nam. Quân đội Israel ghi nhận 4 quân nhân, trong đó có một tiểu đoàn trưởng, thiệt mạng sau khi một xe tăng bị Hezbollah tập kích.
Đây là lần đầu IDF hứng thiệt hại về nhân mạng kể từ khi Mỹ - Iran ký bản ghi nhớ, trong đó có điều khoản khẳng định Israel phải chấm dứt chiến dịch ở Lebanon.
Lebanon bị kéo vào xung đột Trung Đông từ ngày 2/3, khi nhóm vũ trang Hezbollah khai hỏa rocket nhằm vào lãnh thổ Israel để trả đũa vụ lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei bị hạ sát trong chiến dịch không kích của Mỹ - Israel. Israel đáp trả bằng cách tiến hành các cuộc không kích trên khắp Lebanon, đồng thời điều quân vào miền nam quốc gia láng giềng. Trong khi đó, Hezbollah khẳng định sẽ tiếp tục chiến đấu cho tới khi lực lượng Israel rời khỏi Lebanon.
Hai bên từng đạt lệnh ngừng bắn vào ngày 17/4 và ngày 3/6, nhưng giao tranh sau đó vẫn tái diễn.
