“Thật không dễ dàng chút nào với chúng tôi khi phải nói lời vĩnh biệt”, giáo viên tiếng Anh Donnapha Kladbupha, 54 tuổi, người có mặt hôm nay trên đường phố Bangkok để tiễn biệt Công chúa Bajrakitiyabha, cho hay.
Công chúa Bajrakitiyabha, con gái trưởng của Vua Maha Vajiralongkorn, qua đời ngày 11/6 tại Bệnh viện Chulalongkorn ở Bangkok sau hơn ba năm hôn mê vì đột quỵ.
Hàng nghìn người mặc đồ đen, phần lớn là người lớn tuổi, ngồi dưới thời tiết oi bức dọc tuyến đường dài khoảng 10 km từ Bệnh viện Chulalongkorn đến hoàng cung. Nhiều người khác xếp hàng chờ thực hiện nghi thức Phật giáo bằng cách rót nước thiêng vào chiếc bát đặt trước di ảnh công chúa.
“Tôi rất buồn khi công chúa qua đời, đặc biệt khi nhìn lại những bức ảnh thời thơ ấu của bà. Khi công chúa lâm bệnh, tôi đã cầu chư Phật che chở cho bà và hy vọng sẽ có phép màu xảy ra”, bà Nitikan Tephakham, 79 tuổi, đến từ tỉnh Roi Et ở đông bắc Thái Lan, cho hay.
Cảnh sát phong tỏa nhiều tuyến đường để đoàn rước hoàng gia, do Vua Maha Vajiralongkorn và Hoàng hậu Suthida dẫn đầu, đi qua. Đài truyền hình Thai PBS cho biết di hài công chúa được vận chuyển bằng chiếc xe từng đưa linh cữu của cố quốc vương Bhumibol sau khi ông qua đời vào tháng 10/2016.
“Công chúa nổi tiếng vì những gì bà đã cống hiến và rất được người dân Thái Lan yêu mến, nên tôi cảm thấy buồn vô cùng”, ông Pongsanguan Paranan, 63 tuổi, nói.
Toàn bộ nghi thức được tiến hành dưới sự kiểm soát an ninh chặt chẽ và quy định nghi lễ nghiêm ngặt. Những người tham dự mặc quần áo trang trọng, truyền thông bị hạn chế tiếp cận và hàng chục cảnh sát túc trực.
Ngay cả du khách tại khuôn viên hoàng cung, một trong những điểm tham quan nổi tiếng nhất Bangkok, cũng phải thay đổi kế hoạch di chuyển. “Thật đặc biệt khi một người có thể được yêu mến đến vậy”, Maria Marcais, du khách 22 tuổi đến từ Canada, cho biết.
Đến khoảng 17h, linh cữu công chúa được đưa tới quàn tại hoàng cung trong đoàn rước trang nghiêm và trật tự. Chính phủ Thái Lan chưa công bố thông tin về lễ tang, nhưng đã yêu cầu các cơ quan nhà nước mặc trang phục đen và treo cờ rủ trong 15 ngày.
Sinh ngày 7/12/1978, Công chúa Bajrakitiyabha là con cả trong số 7 người con của Vua Maha Vajiralongkorn. Bà là người con duy nhất của ông với người vợ đầu tiên, Công chúa Soamsawali.
Bà được đào tạo chuyên ngành luật, lấy hai bằng sau đại học tại Đại học Cornell ở Mỹ. Sau thời gian ngắn công tác cho phái bộ Thái Lan tại Liên Hợp Quốc ở New York, bà trở về nước làm việc tại Văn phòng Tổng chưởng lý ở Bangkok và nhiều địa phương khác.
Giai đoạn 2012-2014, Bajrakitiyabha giữ chức Đại sứ Thái Lan tại Áo. Trong thời gian này, bà xây dựng quan hệ hợp tác với Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC), đồng thời thúc đẩy cải cách hệ thống nhà tù, đặc biệt quan tâm đến điều kiện của các nữ phạm nhân trong tù.
Sau khi trở lại Thái Lan, bà trở thành Đại sứ Thiện chí về Pháp quyền của UNODC tại Đông Nam Á và tiếp tục vận động cải cách hệ thống tư pháp hình sự. Năm 2021, Vua Vajiralongkorn bổ nhiệm bà làm chỉ huy lực lượng cận vệ riêng, mang quân hàm đại tướng.
Theo trang tin Business Insider, bà Jiang, hiện là Chủ tịch Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng (WHCA), có mặt trên sân khấu và ngồi cạnh Tổng thống Donald Trump điều hành buổi tiệc khi vụ nổ súng xảy ra tại khách sạn Washington Hilton.
Khi tiếng súng vang lên trong khán phòng, không khí lập tức trở nên hỗn loạn, nhiều người la hét, chạy và tìm cách ẩn nấp.
Trong khi đó, lực lượng Mật vụ Mỹ nhanh chóng đưa ông Trump và Phó tổng thống rời khỏi sân khấu, các lực lượng vũ trang cũng xuất hiện để kiểm soát tình hình.
Sau sự cố, bà Jiang xuất hiện tại phòng họp báo ở Nhà Trắng và là người đặt câu hỏi đầu tiên trong cuộc họp báo của Tổng thống Trump.
Trước đó, bà cho biết trên mạng xã hội rằng đã đi cùng Tổng thống trở về Nhà Trắng để chuẩn bị cho cuộc họp báo, đồng thời thông tin tất cả những người tham dự sự kiện đều an toàn.
Nhiều đồng nghiệp và giới truyền thông đã khen ngợi sự điềm tĩnh và chuyên nghiệp của bà Jiang khi vừa điều hành sự kiện, vừa nhanh chóng chuyển sang tác nghiệp.
Một số lời kể mô tả lại rằng bà đã nhanh chóng chuyển từ vai trò điều hành buổi tiệc sang tác nghiệp trực tiếp và tham gia tường thuật trên sóng truyền hình gần như ngay lập tức.
Lãnh đạo Đài CBS cũng gửi thông báo nội bộ, ca ngợi bà vì giữ được sự bình tĩnh và xử lý tình huống một cách chuyên nghiệp trong hoàn cảnh hỗn loạn.
Bà Jiang đã báo tin qua điện thoại ngay từ hiện trường và nhanh chóng di chuyển đến Nhà Trắng để tiếp tục đưa tin.
Theo giới thiệu trên trang WHCA, bà Weijia Jiang, sinh tại Trung Quốc và lớn lên tại Mỹ, là phóng viên Nhà Trắng cấp cao của Đài CBS News từ năm 2015.
Bà Jiang được công nhận với các câu hỏi sắc sảo trong các buổi họp báo và đưa tin sâu rộng về chính sách, bao gồm cả bạo lực đối với cộng đồng người Mỹ gốc Á.
Bà đảm nhiệm vị trí Chủ tịch Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng từ năm 2026 và là người phụ nữ da màu đầu tiên giữ chức vụ này.
Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng là tổ chức của các nhà báo chuyên đưa tin về Nhà Trắng và Tổng thống Mỹ.
Hãng Reuters ngày 25.4 đưa tin chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump có kế hoạch bổ sung các hình thức xử bắn, điện giật và gây ngạt bằng khí nitơ để thi hành án tử hình, đồng thời nêu rõ những khó khăn trong việc tìm kiếm thuốc dùng cho hình thức tiêm thuốc độc.
Thông tin được đưa ra trong một báo cáo của Bộ Tư pháp Mỹ, thực hiện cam kết của ông Trump về việc khôi phục án tử hình ở cấp liên bang trong nhiệm kỳ thứ hai của ông, dù có thể phải mất vài năm nữa mới có thể lên lịch một vụ tử hình khác.
Ngay trước khi nhiệm kỳ đầu tiên kết thúc vào năm 2021, ông Trump đã khôi phục các vụ thi hành án tử hình ở cấp liên bang sau 20 năm gián đoạn, xử tử 13 tù nhân bằng hình thức tiêm thuốc độc trong những tháng cuối cùng tại chức. Chỉ có ba vụ xử tử cấp liên bang trong 50 năm trước đó.
Hầu hết các vụ thi hành án tử hình ở Mỹ đều do chính quyền tiểu bang thực hiện. Trở lại Nhà Trắng, ông Trump đã bãi bỏ lệnh tạm ngừng thi hành án tử hình cấp liên bang được ban hành bởi người tiền nhiệm, cựu Tổng thống Joe Biden.
Bộ Tư pháp của chính quyền ông Trump hiện đang tìm cách áp dụng án tử hình đối với hơn 40 bị cáo trên cả nước, dù chưa có vụ nào được đưa ra xét xử. Mỗi vụ xét xử có thể kéo dài nhiều năm.
Trong phần mở đầu báo cáo dài 52 trang, quyền Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Todd Blanche viết rằng lệnh tạm hoãn thi hành án tử hình của chính quyền cựu Tổng thống Biden đã "làm suy yếu án tử hình liên bang và khiến các nạn nhân, gia đình họ, cộng đồng của họ và cả quốc gia phải gánh chịu hậu quả".
Trong báo cáo, ông Blanche đã chỉ thị Cục Nhà tù thuộc Bộ Tư pháp sửa đổi quy trình thi hành án tử hình "để bao gồm thêm các phương thức thi hành án tử hình hợp hiến hiện đang được luật pháp của một số tiểu bang quy định", đồng thời chỉ ra các phương pháp cũ hơn như xử bắn và xử tử bằng điện giật, cũng như phương pháp hành quyết bằng khí nitơ được Alabama tiên phong áp dụng vào năm 2024.
Việc bổ sung các phương pháp thay thế vào quy trình sẽ cho phép thi hành án tử hình "ngay cả khi không có sẵn một loại thuốc cụ thể", theo báo cáo.
Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae chiều 2/5 đề cập đến tương lai của quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Nhật Bản, đồng thời công bố những cập nhật quan trọng trong sáng kiến "Tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở (FOIP)" của Nhật Bản khi phát biểu tại Đại học Quốc gia Hà Nội, theo TTXVN.
Mở đầu bài phát biểu, Thủ tướng Takaichi Sanae nhắc lại kỷ niệm chuyến thăm Việt Nam 6 năm trước và bày tỏ mong muốn được thăm lại Hội An, nơi có di tích Chùa Cầu (Nihonbashi) được hoàn thành trùng tu với sự hợp tác của Nhật Bản cách đây hai năm. Theo Thủ tướng Nhật Bản, đây là minh chứng cho hơn 400 năm lịch sử giao thương năng động giữa hai dân tộc trên những vùng biển tự do.
Thủ tướng Takaichi Sanae cho biết từ việc chủ yếu sản xuất quần áo, hàng dệt may một thập kỷ trước, Việt Nam nay đã trở thành nơi sản xuất của nhiều công ty toàn cầu, trong đó nhiều thiết bị điện tử tích hợp công nghệ tiên tiến của Nhật Bản trong các thành phần cốt lõi.
Bà nhấn mạnh ngành công nghiệp sản xuất của Việt Nam hiện có mối quan hệ không thể tách rời với kinh tế Nhật Bản. Chỉ tính riêng tại ba Khu Công nghiệp Thăng Long gần Hà Nội đã có 205 công ty Nhật Bản đang hoạt động, tạo việc làm cho khoảng 100.000 người. Các doanh nghiệp như Canon đang thu mua linh kiện từ Việt Nam, Nhật Bản và nhiều nơi ở châu Á để sản xuất tới 1/4 lượng máy in toàn cầu ngay tại Việt Nam.
Thủ tướng Takaichi Sanae cho biết hợp tác Việt - Nhật đã vươn ra không gian vũ trụ. Bà đánh giá cao việc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, được triển khai bằng nguồn vốn vay ODA của chính phủ Nhật Bản, vừa khánh thành hồi tháng 3 tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc. Nhật Bản cũng đang hỗ trợ Việt Nam chế tạo vệ tinh quan sát Trái Đất, LOTUSat-1, để phục vụ dự báo thiên tai và ứng phó biến đổi khí hậu.
Trong lĩnh vực công nghệ cao, hai nước đang đẩy mạnh hợp tác về chất bán dẫn. Việc mở chương trình kỹ sư công nghệ chip bán dẫn tại Trường Đại học Việt - Nhật năm 2025 được kỳ vọng sẽ củng cố chuỗi cung ứng bán dẫn của Nhật Bản và đóng góp cho sự tiến bộ công nghiệp của Việt Nam.
Theo lãnh đạo Nhật Bản, nước này mong muốn thúc đẩy hợp tác công - tư mạnh mẽ hơn với Việt Nam trong lĩnh vực khai thác và phát triển chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng.
Thủ tướng Takaichi công bố "cập nhật FOIP" tập trung vào ba lĩnh vực ưu tiên: Xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế cho kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu, tăng cường chuỗi cung ứng năng lượng và vật liệu; cùng kiến tạo cơ hội tăng trưởng kinh tế qua hợp tác công - tư và chia sẻ quy tắc; tăng cường hợp tác an ninh để đảm bảo hòa bình, ổn định khu vực.
Về lĩnh vực an ninh năng lượng, Thủ tướng Takaichi cho biết bà vừa tổ chức một hội nghị trực tuyến khẩn cấp với các lãnh đạo châu Á và công bố Sáng kiến "Đối tác về khả năng chống chịu năng lượng và tài nguyên châu Á" (POWERR ASIA), đồng thời cảm ơn sự ủng hộ của Thủ tướng Lê Minh Hưng với sáng kiến này.
Theo đó, Nhật Bản sẽ cung cấp hỗ trợ tài chính, mà dự án đầu tiên là hỗ trợ thu mua dầu thô cho nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn. Về trung và dài hạn, hai bên sẽ xây dựng hệ thống dự trữ dầu khu vực và phát triển các nguồn năng lượng mới như nhiên liệu sinh học, điện Mặt Trời thế hệ mới, điện hạt nhân và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG).
Kết thúc bài phát biểu, Thủ tướng Takaichi Sanae mong muốn các quốc gia tự cường hợp tác xây dựng một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương "tự do và rộng mở" làm nền tảng cho sự hòa bình và thịnh vượng.
