Không hề sở hữu “siêu năng lực” như nhiều lời đồn thổi, những người sống sót sau khi bị sét đánh thường phải đối mặt với một hành trình dài đầy đau đớn, cả về thể chất lẫn tinh thần.
Một trường hợp điển hình là Shana Turner, một giáo viên thể dục tại trường trung học Jack Britt ở Fayetteville, bang North Carolina, Mỹ, đã trải qua khoảnh khắc sinh tử vào ngày 30/9/2015. Khi đang giám sát một buổi học ngoài trời, người phụ nữ 46 tuổi bất ngờ bị sét đánh trúng.
“Cánh tay tôi như bốc cháy, chân tê dại, còn ngực thì đau buốt như bị xé toạc,” Shana nhớ lại cảm giác ngay sau cú đánh kinh hoàng.
Điều kỳ lạ là sau tai nạn, Shana vẫn có thể đứng dậy. Nhìn bề ngoài, cô gần như không có dấu hiệu chấn thương rõ ràng, chỉ hơi choáng váng. Vì vậy, những người có mặt khi đó đã không gọi cấp cứu ngay lập tức.
Thậm chí, Shana còn tự lái xe đưa con trai về nhà trước khi được chồng là Greg đưa tới bệnh viện theo lời khuyên của em gái cô, Ronda.
Khi sét đánh trúng cơ thể người, nó có thể truyền qua dòng điện lên tới khoảng 300 triệu volt chỉ trong vài phần nghìn giây. Dòng điện cực mạnh này có thể phá vỡ hệ thống điện sinh học của cơ thể, đặc biệt là tim và não hai cơ quan nhạy cảm nhất.
Ngưng tim là nguyên nhân tử vong phổ biến nhất ở các nạn nhân sét đánh. Bên cạnh đó, sóng xung kích cũng có thể gây chấn thương não nghiêm trọng, ngay cả khi không để lại vết thương bên ngoài.
Một số người may mắn sống sót chỉ vì tia sét đi qua mặt đất gần họ hoặc truyền qua vật trung gian như cây cối.
Tại bệnh viện, Shana được đưa vào phòng cấp cứu và theo dõi tim mạch. Các bác sĩ ban đầu không phát hiện bỏng hay tổn thương thể chất rõ ràng, ngoài một vài chỉ số huyết áp bất thường. Chính vì không có dấu vết bên ngoài, tình trạng của cô nhanh chóng bị xem nhẹ.
Thế nhưng, chỉ vài tuần sau, sức khỏe Shana bắt đầu suy giảm rõ rệt. Cơ thể đau nhức kéo dài, mệt mỏi triền miên, tai ù liên tục.
Cô gặp khó khăn trong việc diễn đạt ngôn ngữ, trí nhớ ngắn hạn suy giảm nghiêm trọng. Đặc biệt có lần, ngay giữa lớp học, Shana không thể nhớ tên học sinh quen thuộc và bật khóc ngay trước mặt các em.
Ngay cả khi tìm đến bác sĩ thần kinh, các triệu chứng của cô vẫn khiến họ bối rối: cảm giác nóng rát trong cơ thể, ù tai, và những cơn sưng đau bất thường ở tay.
Chỉ đến khi gặp chuyên khoa tim mạch và trình bày rõ tình trạng, Shana mới được đánh giá toàn diện hơn. Cô được kê nhiều loại thuốc, từ giảm đau, chống trầm cảm đến thuốc hỗ trợ mệt mỏi.
Từ sau vụ sét đánh, cuộc sống của Shana thay đổi hoàn toàn. Nữ giáo viên thể dục trở nên nhạy cảm với ánh sáng chớp, tiếng động lớn hay những tình huống bất ngờ, dễ rơi vào trạng thái hoảng loạn. Mỗi khi trời chuyển mưa giông, cơ thể cô lại đau nhức dữ dội kèm theo lo âu kéo dài.
Không chỉ sức khỏe, các mối quan hệ xung quanh Shana cũng dần rạn nứt. Những bất đồng với chồng ngày càng nghiêm trọng khi cả hai không còn tìm được tiếng nói chung trong việc đối mặt với bệnh tật. Sau 7 năm gắn bó, họ đã chia tay.
Khoảng một năm sau tai nạn, Shana phải trải qua một cuộc “đánh giá y tế độc lập” do công ty bảo hiểm yêu cầu nhằm xác định khả năng hưởng chế độ bồi thường.
Sau nhiều giờ kiểm tra tâm lý và trí tuệ, kết luận cho rằng phần lớn triệu chứng của cô bắt nguồn từ căng thẳng tinh thần. Thậm chí, có ý kiến cho rằng một số vấn đề thần kinh của Shana có thể liên quan đến một cơn đột quỵ trước đó. Kết quả này khiến hỗ trợ tài chính của cô bị cắt hoàn toàn.
Từ đó, Shana phải tự xoay sở với chi phí y tế lên tới khoảng 8.000 USD mỗi năm sau bảo hiểm. Thu nhập giáo viên không đủ để gánh vác, cô dần rơi vào cảnh khó khăn tài chính, thậm chí bị thu hồi xe vì chậm thanh toán, thông tin trên Tri Thức.
Không phải cứ bị sét “đánh trúng trực tiếp” mới nguy hiểm. Trên thực tế, tia sét có thể gây hại cho con người theo nhiều cách khác nhau, đôi khi chỉ cần đứng gần đúng vị trí cũng có thể gặp tai nạn nghiêm trọng.
Dưới đây là 5 con đường chính mà sét có thể tác động đến chúng ta:
Sét đánh thẳng
Đây là hình thức nguy hiểm nhất, khi tia sét phóng trực tiếp từ đám mây xuống cơ thể người. Đây cũng là con đường gây tử vong cao nhất, vì toàn bộ dòng điện cực mạnh đi xuyên qua cơ thể trong tích tắc. Theo thống kê, phần lớn nạn nhân bị sét đánh thẳng đều không qua khỏi.
Sét đánh tạt ngang
Ngay cả khi không bị đánh trực tiếp, bạn vẫn có thể gặp nạn nếu đứng cạnh một vật thể đang bị sét đánh (như cây, cột điện). Khi đó, dòng điện có thể “phóng ngang” qua không khí để tìm đến cơ thể người đứng gần.
Sét đánh do tiếp xúc
Một vật đã bị sét đánh có thể tạm thời tích điện rất mạnh. Nếu chạm vào đúng thời điểm này, bạn vẫn có thể bị điện giật dù tia sét không đánh trực tiếp vào người.
Điện thế bước
Khi sét đánh xuống đất, dòng điện sẽ lan tỏa ra xung quanh. Nếu hai chân bạn đứng ở hai vùng điện thế khác nhau, dòng điện có thể truyền qua cơ thể từ chân này sang chân kia và gây chấn thương nghiêm trọng.
Các vật dẫn điện như dây điện, dây cáp, điện thoại bàn hay thiết bị điện trong nhà có thể trở thành “đường đi” của sét. Dòng điện từ đó có thể truyền đến người đang sử dụng hoặc chạm vào thiết bị.
Trong điều kiện thời tiết xấu, nguy cơ bị sét đánh tăng lên đáng kể trong một số tình huống sau:
Ở nơi trống trải như cánh đồng, sân golf, bãi đất trống… vì bạn có thể trở thành điểm cao nhất thu hút sét.
Cầm vật kim loại hoặc ô khi di chuyển ngoài trời, vì kim loại dẫn điện rất tốt và có thể “dẫn đường” cho tia sét.
Bơi lội hoặc đứng gần nước như sông, suối, bể bơi, do nước là môi trường dẫn điện mạnh.
Ở gần cửa sổ, cửa ra vào hoặc nằm sát mặt đất trong nhà, vì vẫn có khả năng chịu ảnh hưởng từ dòng điện lan truyền.
Sử dụng thiết bị điện hoặc tắm trong lúc giông sét, vì sét có thể lan qua đường dây điện hoặc hệ thống ống dẫn.
Chỉ một khoảnh khắc chủ quan trong cơn giông cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Hiểu rõ các con đường mà sét có thể “tấn công” là cách quan trọng để bảo vệ an toàn cho bản thân và những người xung quanh.
"Nghĩ đến cảnh mở mắt ra đã phải lo trả lãi ngân hàng, muốn thay đổi công việc cũng không dám vì sợ thu nhập không đủ trả nợ, vợ chồng tôi quyết định dừng kế hoạch mua nhà", Thúy Vân nói.
Khi mới kết hôn ba năm trước, cặp vợ chồng trẻ cũng có kế hoạch mua nhà để "an cư lạc nghiệp" như nhiều gia đình khác. Nhưng giai đoạn 2023-2024, giá căn hộ tại Hà Nội tăng quá nhanh khiến kế hoạch liên tục bị đổ bể. "Có căn chỉ trong vài tháng đã tăng thêm vài trăm triệu đồng. Tiền tích lũy của vợ chồng tôi không thấm vào đâu", Vân kể.
Hiện tại, thu nhập của gia đình vượt 100 triệu đồng mỗi tháng, gấp gần 5 lần mức trung bình (21,5 triệu đồng) của một hộ ở Hà Nội, vợ chồng cô vẫn không dám tái khởi động kế hoạch mua nhà.
Theo tính toán của Vân, nếu mua một căn hộ 64 m2 giá khoảng 5 tỷ đồng, vợ chồng cô sẽ phải vay ngân hàng 3 tỷ đồng, thời hạn 20 năm. Trong thời gian hưởng ưu đãi lãi suất, mỗi tháng gia đình phải trả khoảng 30 triệu đồng. Vào giai đoạn lãi suất thả nổi, số nợ phải trả có thể tăng lên 35 triệu đồng mỗi tháng.
Năm ngoái, vợ chồng cô mua ôtô phục vụ đi lại. Họ thuê một căn hộ một phòng ngủ rộng 43 m2 với giá hơn 10 triệu đồng mỗi tháng, gồm cả điện, nước và phí dịch vụ. Con gái ba tuổi học trường tư tốn hơn 7 triệu đồng mỗi tháng. Tổng chi phí nuôi con hơn 20 triệu đồng. "Rõ ràng là phương án đi thuê nhà dễ thở hơn nhiều", Vân nói. "Tôi có thể mua sắm theo sở thích, ăn uống theo nhu cầu và đi du lịch vài lần mỗi năm nhờ không gánh nợ".
Với cách tính tương tự, vợ chồng Thu Hương, 32 tuổi, ở phường An Khánh, TP HCM cũng chọn thuê căn hộ 56 m2 trong khu chung cư có hồ bơi, phòng gym và khu thể thao, giá 20 triệu đồng mỗi tháng.
Bạn bè khuyên họ vay mua nhà vì số tiền thuê không ít. Tuy nhiên, căn hộ hai phòng ngủ tương đương căn đang thuê có giá bán khoảng 4,5 tỷ đồng. Nếu vay 3,5 tỷ đồng mua nhà, trong 20 năm, mỗi tháng, họ phải trả nợ hơn 40 triệu đồng. "Tôi sẽ phải gánh khoản nợ này suốt 1/3 cuộc đời", cô nói.
Nếu dồn tiền trả nợ sớm, hai vợ chồng buộc phải hy sinh nhiều nhu cầu hiện tại, chưa kể, một đứa trẻ chào đời, gánh nặng sẽ tăng thêm. "Nghĩ đến nợ, chúng tôi tạm thời ở thuê cho nhẹ đầu", cô nói.
Hiện tại, căn hộ ở thuê cách công ty chồng Hương khoảng một km, cách nơi làm việc của vợ 4 km. Nếu thay đổi công việc, cô có thể thoải mái chọn thuê căn hộ khác cạnh chỗ làm mới. "Ở thuê giúp không gian sống luôn bám sát nhu cầu thực tế thay vì cố định vào một nơi lâu dài rồi dần không còn phù hợp", Hương nói.
Sau giờ làm, hai vợ chồng đi tập gym, chơi pickleball hoặc đưa thú cưng đi dạo. Điều Hương thích nhất khi ở nhà thuê là không phải lo sửa chữa hay bảo trì. Thiết bị nào trong nhà hỏng, cô chỉ cần nhấc máy gọi công ty phụ trách cho thuê, sẽ được xử lý ngay.
Hai vợ chồng dành ngân sách cho du lịch nước ngoài vài chuyến mỗi năm, đầu tư cho sở thích cá nhân và trải nghiệm sống. Sắp tới họ sẽ chuyển sang căn rộng hơn để có thêm phòng xông hơi và không gian cho hai con mèo chạy nhảy.
Ngày càng nhiều gia đình trẻ từ bỏ kế hoạch mua nhà để chọn thuê như vợ chồng Thúy Vân, Thu Hương. Nghiên cứu của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars) cho thấy, hơn 60% người trẻ dưới 35 tuổi tại các đô thị lớn (Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng) ưu tiên thuê nhà, coi đây là giải pháp tối ưu để giảm gánh nặng tài chính và tận hưởng sự tự do trong bối cảnh giá bất động sản leo thang.
Theo dữ liệu từ Numbeo - nền tảng thống kê chi phí sinh hoạt lớn trên thế giới, Việt Nam nằm trong top 10 thế giới về mức độ khó tiếp cận nhà ở. Các chuyên gia cho biết giai đoạn 2023-2024 người dân cần khoảng 23 năm thu nhập để mua nhà, con số này tăng lên 26 năm vào 2025 và hiện đã vượt 30 năm do giá bất động sản tăng nhanh hơn tốc độ tăng thu nhập. Mức này cao gấp đôi mặt bằng bình quân toàn cầu.
Doanh nhân Lê Quốc Kiên, người có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực bất động sản ở TP HCM, cho rằng phần lớn người trẻ hiện làm việc trong khu vực trung tâm đô thị. Với 10-15 triệu đồng tiền thuê mỗi tháng, họ có thể sống trong căn hộ đầy đủ tiện ích và di chuyển thuận tiện đến nơi làm việc. "Nhiều người chấp nhận ở thuê tiện nghi còn hơn sở hữu một căn nhà quá xa nơi làm việc", ông nói.
Lối sống độc lập, kết hôn muộn cũng là nguyên nhân khiến người trẻ chọn ở thuê, khi giá nhà đắt đỏ, không có trợ giúp từ người thân, mua nhà thành bất khả thi.
Chuyên gia Phan Dũng Khánh, Giám đốc Tư vấn Đầu tư tại Công ty Chứng khoán Maybank cho rằng tư duy "an cư lạc nghiệp" của người Việt khiến nhiều gia đình vô thức gắn toàn bộ kế hoạch tài chính và cuộc sống vào một tài sản cố định.
Ngoài ra, khi mang áp lực vay mua nhà, họ thường phải chọn công việc an toàn để duy trì dòng tiền trả nợ, từ đó hạn chế cơ hội thử sức với các hướng đi mới hoặc đầu tư mạo hiểm để làm giàu. Ngược lại, những người ít áp lực nợ vay có xu hướng dành tiền cho trải nghiệm, học tập và đa dạng kênh đầu tư nhằm mở rộng cơ hội thu nhập dài hạn.
"Không có kết luận đúng hay sai khi đi thuê nhà. Mục tiêu cuối cùng vẫn là sống hạnh phúc, chứ không phải gồng gánh một tài sản", ông Khánh nói.
Ở chiều ngược lại, PGS Nguyễn Đức Lộc, Viện Nghiên cứu Đời sống xã hội (Social Life) lo ngại cảm giác ở tạm có thể làm suy giảm tính gắn kết cộng đồng. Nếu xu hướng đi thuê nhà kéo dài, các đô thị lớn có nguy cơ trở thành "thành phố của những người tạm trú", nơi các mối quan hệ láng giềng và kết nối xã hội ngày càng lỏng lẻo.
Ông cũng cho rằng không "an cư" góp phần khiến nhiều người trẻ trì hoãn kết hôn, ngại sinh con hoặc lựa chọn sinh ít con hơn.
Theo chuyên gia, các chính sách nhà ở hiện nay chưa chú ý đủ đến nhu cầu sống lâu dài của các hộ gia đình trẻ. Nhiều căn hộ cho thuê hoặc nhà ở xã hội có diện tích nhỏ, thiếu không gian sinh hoạt cộng đồng, trường học, khu vui chơi hay tiện ích phục vụ trẻ em.
Mỗi tháng, vợ chồng Thúy Vân mua hai chỉ vàng để dành và một khoản tiền gửi ngân hàng. Họ cũng có thể chi tiền cho khóa học tiếng Anh hay phát triển bản thân khi có nhu cầu. "Khi nào tích lũy được khoảng 70% giá trị căn hộ tôi mới mua. Nếu vẫn không đủ, tôi sẽ tiếp tục ở thuê và dành tiền mua đất ở quê dưỡng già", Vân nói.
Mới đây, tại xã Phiêng Pằn, tỉnh Sơn La, 6 người bị ngộ độc sau khi ăn nấm rừng chứa độc tố amatoxin. Một thiếu niên sinh năm 2010 tử vong trước khi tới bệnh viện. 5 người còn lại được chuyển xuống Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) trong tình trạng tổn thương tiêu hóa, viêm gan, suy gan, trong đó một trường hợp suy đa tạng không qua khỏi dù được điều trị tích cực.
Theo Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, các bệnh nhân cùng người thân ăn canh nấm màu trắng được hái trong rừng. Các bác sĩ xác định đây là nhóm nấm cực độc chứa amatoxin, thường gặp ở loài Amanita virosa hoặc Amanita verna, được xem là những loại nấm nguy hiểm nhất tại Việt Nam.
Khoảng 12-24 giờ sau bữa ăn, các bệnh nhân bắt đầu đau bụng, nôn ói, tiêu chảy dữ dội. Khi nhập viện tại Sơn La, nhiều người đã mất nước nặng, suy gan cấp, suy thận cấp và nhanh chóng được chuyển về Hà Nội cấp cứu.
Tại Trung tâm Chống độc, các bác sĩ tiến hành hồi sức, giải độc và lọc máu tăng thải độc. Tuy nhiên, diễn biến bệnh rất nặng.
BSNT Nguyễn Tiến Đạt cho biết bệnh nhân L.T.P. rơi vào suy gan tối cấp, suy tim, tụt huyết áp, suy thận, hôn mê gan và phù não. Men gan tăng hơn 7.000 U/L, cao gấp hàng trăm lần bình thường. Dù được áp dụng nhiều biện pháp hồi sức và lọc máu chuyên sâu, bệnh nhân vẫn diễn biến xấu nhanh chóng. Gia đình xin đưa bà về tối 6/5.
3 bệnh nhân khác gồm 2 phụ nữ 20 và 25 tuổi cùng 1 trẻ 5 tuổi bị viêm gan nặng, suy gan nhưng đang dần cải thiện. 1 nam bệnh nhân 35 tuổi tổn thương tiêu hóa nhẹ hơn đã xuất viện.
Cũng tại Sơn La, ngày 4/5 ghi nhận thêm vụ ngộ độc do 2 chị em ăn nấm rừng. Người chị 15 tuổi tử vong, các biểu hiện phù hợp ngộ độc amatoxin.
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cho biết nguyên nhân của hầu hết các vụ ngộ độc hiện nay đều xuất phát từ việc hái nấm mọc hoang trong rừng để ăn.
Theo ông, nấm độc được chia thành hai nhóm chính gồm nhóm gây ngộ độc sớm và nhóm gây ngộ độc muộn. Nhóm ngộ độc sớm thường xuất hiện triệu chứng trong vòng 6 giờ sau ăn, chủ yếu là nôn, đau bụng, tiêu chảy. Nếu được cấp cứu kịp thời, đa số bệnh nhân có thể qua khỏi.
Nguy hiểm nhất là nhóm ngộ độc muộn chứa amatoxin. Đây thường là những cây nấm màu trắng, hình thức sạch sẽ, bắt mắt và rất giống nấm ăn thông thường.
"Amatoxin ngăn cản quá trình tổng hợp protein, khiến cơ thể không thể tạo tế bào mới để thay thế các tế bào đang chết đi. Độc tố đi đến đâu phá hủy cơ quan đến đó, đặc biệt ở gan, thận, tim và não", TS.BS Nguyên nói.
Theo chuyên gia, ngộ độc amatoxin thường diễn tiến qua ba giai đoạn. Giai đoạn đầu xuất hiện muộn, sau ăn hơn 6 giờ với biểu hiện đau bụng, nôn, tiêu chảy dữ dội kéo dài khoảng một ngày. Sau đó là giai đoạn "im lặng", khi triệu chứng tiêu hóa giảm dần khiến người bệnh tưởng đã khỏi, nhưng gan đang bị phá hủy âm thầm.
"Nhiều người thấy đỡ nên chủ quan hoặc được cho về nhà. Chỉ ít giờ sau có thể quay lại viện trong tình trạng suy gan, suy thận, hôn mê và tử vong", ông cảnh báo.
Theo thống kê của Trung tâm Chống độc, tỉ lệ tử vong do ngộ độc amatoxin có thể lên tới 50% dù đã được hồi sức tích cực.
Để phòng tránh các vụ ngộ độc thương tâm, các bác sĩ khuyến cáo người dân tuyệt đối không hái các loại nấm mọc hoang dại để ăn, kể cả khi chúng có vẻ ngoài "sạch", "đẹp", "quen mắt" hay từng ăn trước đó.
Các loài nấm thường mọc nhiều nhất vào giai đoạn mùa xuân ở miền Bắc khi bắt đầu có mưa. Năm nay vụ ngộ độc nấm này xảy ra hơi muộn do mùa xuân năm nay mát hơn và mưa muộn.
"Có lẽ ngoại lệ duy nhất là mộc nhĩ. Còn lại, tốt nhất không sử dụng bất kỳ loại nấm rừng tự mọc nào làm thực phẩm", TS.BS Nguyễn Trung Nguyên nhấn mạnh.
Các chuyên gia cũng đề nghị chính quyền địa phương, trường học, đoàn thể tăng cường truyền thông tại cộng đồng vùng cao - nơi nguy cơ ngộ độc nấm vẫn đang âm thầm lặp lại với những cái giá quá đắt bằng sức khỏe và cả tính mạng con người.
Trong khuôn khổ chương trình Lễ Tri ân và Trưởng thành dành cho học sinh Khối 5, Niên khóa 2021-2026 Trường Tiểu học Thịnh Hào, cô Hiệu trưởng Trần Thị Lan Hường đã dành những lời nhắn nhủ xúc động và sâu sắc tới các em học sinh trước khi bước vào hành trình mới.
Đây không chỉ là những lời dặn dò, đó còn là những bài học quý giá về lòng biết ơn, cách kiểm soát cảm xúc và sống tử tế, biết cho đi những điều tốt đẹp trong cuộc sống.
1. Lòng biết ơn
Hãy biết ơn cha mẹ đã âm thầm hy sinh, yêu thương và chăm sóc các con mỗi ngày.
Biết ơn thầy cô đã kiên nhẫn dạy dỗ, chắp cánh cho những ước mơ đầu đời.
Biết ơn ông bà, người thân, bạn bè đã luôn bên cạnh động viên các con khôn lớn.
Và cũng hãy biết ơn cuộc sống vì mỗi ngày được học tập, vui chơi, được yêu thương đều là một điều hạnh phúc.
Một người biết nói lời cảm ơn, biết trân trọng những điều nhỏ bé quanh mình sẽ luôn nhận được yêu thương và trưởng thành hơn mỗi ngày.
2. Biết kiểm soát cảm xúc
Trong cuộc sống sẽ có lúc các con vui, buồn, tức giận hay thất vọng nhưng điều quan trọng không phải là cảm xúc xuất hiện thế nào, mà là các con học cách kiểm soát cảm xúc của mình ra sao.
Các con hãy nhìn hai mặt hồ này nhé:
Một mặt hồ phẳng lặng thì trong xanh, soi rõ mây trời, mang lại cảm giác bình yên.
Còn mặt hồ dậy sóng thì nước đục, cuộn trào và khó nhìn thấy điều gì rõ ràng.
Tâm hồn của chúng ta cũng như vậy.
Khi nóng giận, mất bình tĩnh, chúng ta dễ nói ra những lời làm người khác tổn thương hoặc đưa ra quyết định sai.
Nhưng khi biết bình tĩnh, biết suy nghĩ trước khi hành động, các con sẽ giải quyết mọi việc nhẹ nhàng và tốt đẹp hơn.
Người mạnh mẽ không phải là người hay nổi nóng, mà là người biết làm chủ cảm xúc của mình.
Cô mong các con luôn giữ cho tâm hồn mình bình yên như mặt hồ phẳng lặng, biết lắng nghe, biết yêu thương và biết suy nghĩ tích cực.
3. Cho đi điều mình muốn
Trong cuộc sống, những điều chúng ta cho đi hôm nay sẽ giống như những hạt giống được gieo xuống đất.
Nếu gieo một hạt táo tốt, chăm sóc bằng yêu thương và sự tử tế, sau này chúng ta sẽ nhận lại một cây táo sai trĩu quả ngọt.
Nhưng nếu gieo những "hạt giống xấu" như ích kỷ, nói dối, giận dữ hay làm tổn thương người khác, thì điều nhận lại cũng sẽ không tốt đẹp giống như cây cà gai cho quả đắng và đầy gai nhọn.
Vì thế, nếu muốn được yêu thương, hãy biết yêu thương người khác.
Muốn được giúp đỡ, hãy biết giúp đỡ mọi người.
Muốn nhận niềm vui, hãy mang niềm vui đến cho người khác trước.
Mỗi lời nói đẹp, mỗi việc làm tốt của các con hôm nay chính là những hạt giống tuyệt vời cho tương lai mai sau.