CNN ngày 20/5 dẫn nguồn tin cho biết Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu thất vọng với các cuộc đàm phán đang diễn ra liên quan cuộc chiến giữa Mỹ, Israel với Iran. Ông Netanyahu từ lâu luôn ủng hộ cách tiếp cận cứng rắn hơn đối với Iran và cho rằng việc trì hoãn chỉ mang lại lợi ích cho Iran.
Trong cuộc điện đàm kéo dài một giờ với ông Trump ngày 19/5, ông Netanyahu bày tỏ rõ sự thất vọng, nói với người đứng đầu Nhà Trắng rằng việc trì hoãn các cuộc tấn công là sai lầm và Mỹ nên tiếp tục kế hoạch như đã định. Thủ tướng Israel cũng hối thúc nối lại hành động quân sự.
Một quan chức Israel cho biết sự khác biệt là rất rõ ràng, bởi ông Trump muốn xem liệu còn có thể đạt được thỏa thuận hay không, trong khi ông Netanyahu lại chờ đợi hướng đi khác.
Nhà Trắng chưa lên tiếng về thông tin này.
Đây không phải lần đầu lãnh đạo Mỹ, Israel trao đổi những ngày gần đây. Trong cuộc điện đàm ngày 17/5, ông Trump cho biết nhiều khả năng sẽ tiến hành các đợt tấn công mới nhằm vào Iran ngày 19/5.
Tuy nhiên, khoảng 24 giờ sau cuộc trao đổi này, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ hoãn kế hoạch theo đề nghị của đồng minh vùng Vịnh gồm Qatar, Arab Saudi và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Một quan chức Mỹ và nguồn tin am hiểu tình hình cho biết trong những ngày qua, các quốc gia vùng Vịnh đã liên lạc chặt chẽ với Nhà Trắng cùng bên trung gian Pakistan nhằm xây dựng khuôn khổ cho các cuộc đàm phán tiếp theo.
“Chúng tôi đang ở giai đoạn cuối cùng với Iran. Hãy chờ xem điều gì sẽ xảy ra. Hoặc chúng tôi sẽ đạt được thỏa thuận, hoặc sẽ phải làm những việc hơi khó chịu đấy. Nhưng tôi hy vọng điều đó không xảy ra”, ông Trump nói với phóng viên sáng 20/5 về nỗ lực đạt được thỏa thuận.
Một nguồn tin Israel khác nói sau cuộc điện đàm ngày 19/5, không chỉ ông Netanyahu mà các quan chức thân cận xung quanh ông đều lo ngại về tình hình. Giới lãnh đạo cấp cao Israel rất muốn nối lại hành động quân sự và ngày càng thất vọng vì cho rằng ông Trump tiếp tục tạo điều kiện cho chiến thuật “câu giờ ngoại giao” của Iran.
Tuy nhiên, các nguồn tin cho biết sự bất mãn của Thủ tướng Netanyahu đối với cách tiếp cận của Mỹ, đặc biệt với việc ông Trump dọa tấn công rồi hủy kế hoạch, thực ra không phải chuyện mới. Giới chức Mỹ trước đây cũng từng thừa nhận Washington và Israel có những mục tiêu khác nhau trong cuộc chiến này.
Khi được hỏi đã nói gì với ông Netanyahu trong cuộc điện đàm ngày 19/5, Tổng thống Trump ngụ ý ông mới là người nắm quyền quyết định. “Ông ấy sẽ làm bất cứ điều gì tôi muốn”, người đứng đầu Nhà Trắng cho hay.
Ông Trump đang tiếp tục tìm kiếm thỏa thuận ngoại giao với Iran. Theo ông, tình hình với Iran hiện “ở ranh giới mong manh” và việc cho hoạt động ngoại giao thêm vài ngày là điều đáng làm nếu có thể cứu được sinh mạng con người.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran ngày 20/5 cho biết Tehran và Washington vẫn tiếp tục trao đổi thông điệp thông qua Pakistan.
Theo truyền thông Iran, Tư lệnh lục quân Pakistan Asim Munir sẽ tới Tehran ngày 21/5 trong khuôn khổ các nỗ lực hòa giải đang diễn ra giữa Mỹ và Iran. Pakistan đã đóng vai trò trung gian trong nỗ lực tìm kiếm giải pháp ngoại giao để chấm dứt xung đột, bao gồm tổ chức các cuộc gặp cấp cao trực tiếp giữa Phó tổng thống Mỹ JD Vance và Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf hồi tháng 4.
Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ những bất đồng then chốt giữa hai bên đã được thu hẹp đến mức nào. Một nguồn tin khu vực cho biết Iran vẫn chưa từ bỏ các yêu cầu cốt lõi của mình. Tính đến đầu tuần này, những vấn đề liên quan tới chương trình hạt nhân và tài sản bị phong tỏa của Iran vẫn chưa được giải quyết.
Trong khi đó, ông Trump liên tục phát tín hiệu rằng hành động quân sự vẫn là một lựa chọn. “Nếu chúng tôi không nhận được câu trả lời phù hợp, mọi thứ sẽ diễn ra rất nhanh. Chúng tôi đều đã sẵn sàng”, ông tuyên bố.
Theo báo India Today ngày 11-4, trên chuyến bay đưa Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Ghalibaf tới Pakistan đàm phán, nhiều ghế trống được đặt ảnh chân dung, ba lô - di vật của các học sinh trong vụ tấn công Trường tiểu học ở Minab, Iran - cùng những bông hồng trắng.
Đăng tải hình ảnh này trên mạng xã hội X, ông Ghalibaf viết: "Những người bạn đồng hành của tôi trên chuyến bay này, Minab168", chỉ những học sinh và nhân viên thiệt mạng trong vụ tấn công ngày 28-2.
Thảm kịch khiến ít nhất 175 người chết, trong đó có khoảng 150 học sinh. Điều tra sơ bộ ban đầu của Iran cho thấy ngôi trường có thể đã bị tên lửa Tomahawk của Mỹ tấn công do sai sót trong khâu xác định mục tiêu.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân có thể xuất phát từ dữ liệu tình báo lỗi thời, khi ngôi trường nằm cùng khu với các tòa nhà do Hải quân Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sử dụng và trước đây là một phần của căn cứ.
Trong nhiều năm, khu vực trường đã được tách biệt bằng hàng rào và lối vào riêng.
Ông Mark Cancian, cố vấn cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và Quốc tế, cho rằng tòa nhà đã được chuyển đổi từ mục đích quân sự sang trường học từ vài năm trước, nhưng bộ phận xác định mục tiêu của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ đã bỏ sót thay đổi này.
Ban đầu Tổng thống Donald Trump nói Iran có thể đứng sau vụ tấn công, dù không đưa ra bằng chứng. "Dựa trên những gì tôi được thấy, đó là do Iran thực hiện", ông phát biểu, đồng thời nhận định vũ khí của Iran thiếu chính xác.
Phía Israel cũng phủ nhận liên quan. "Chúng tôi đã kiểm tra nhiều lần và không tìm thấy bất kỳ mối liên hệ nào", phát ngôn viên quân đội Israel Nadav Shoshani tuyên bố.
Luật sư Yoo Jung-hwa, bào chữa cho bà Kim Keon Hee (vợ của cựu Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol), viết trên mạng xã hội hôm nay 16.4 rằng "từ góc nhìn của các luật sư đại diện cho cả hai bên trong một tình huống khó khăn mà không ai muốn nhớ lại, đó là một khoảnh khắc vô cùng đau đớn", theo tờ Seoul Economic Daily.
Cả hai vợ chồng ông Yoon đều đang bị giam giữ. Họ đã gặp lại nhau hôm 15.4, khi bà Kim ra làm chứng tại phiên tòa xét xử ông Yoon về tội nhận dịch vụ thăm dò ý kiến bất hợp pháp từ nhà môi giới chính trị Myung Tae-kyun.
"Sau khi vào phòng xử án, bà Kim đã liếc nhìn ông ấy vài lần, và trong quá trình thẩm vấn nhân chứng, bà ấy đã xúc động đến nỗi mũi đỏ ửng. Giọng bà ấy hơi run, nhưng cuối cùng bà ấy đã kìm nén nước mắt và nói nhỏ nhẹ rằng bà ấy không muốn làm chứng", luật sư Yoo viết.
Luật sư Yoo còn viết rằng "quan sát từ phía trước, nỗ lực kìm nén cảm xúc và giữ bình tĩnh đến cùng của bà ấy càng thể hiện rõ hơn, và trong suốt thời gian trả lời khoảng 40 câu hỏi, có thể cảm nhận rõ sự đan xen giữa nỗi buồn và niềm vui khi hai người gặp lại nhau".
Luật sư Yoo còn tiết lộ rằng trong cuộc gặp với bà Kim vào khoảng 14 giờ 25 ngày 16.4 (giờ Hàn Quốc), bà Kim đã nói: "Tôi thậm chí không nhớ mình đã trở lại trung tâm giam giữ như thế nào sau phiên thẩm vấn nhân chứng hôm qua, và tôi đã khóc rất nhiều sau khi trở lại".
"Bài đăng này không nhằm tìm kiếm sự cảm thông từ bất kỳ ai. Tuy nhiên, vì một số suy đoán sai lệch đang lan truyền trên các bản tin, tôi đang truyền đạt sự thật để ít nhất là làm rõ vấn đề", luật sư Yoo viết trên mạng xã hội.
Lời lẽ này của luật sư Yoo dường như nhằm phản bác lại một số thông tin từ báo chí rằng "cựu Tổng thống Yoon không thể rời mắt khỏi bà Kim, nhưng bà ấy đã tránh ánh nhìn của ông ấy". Luật sư Yoo nhấn mạnh rằng "cả hai người đều là những người có cảm xúc, và cả hai vẫn còn là vợ chồng".
Trong phiên tòa hôm 15.4, ông Yoon thỉnh thoảng mỉm cười nhìn bà Kim, và khi bà kết thúc việc cho lời khai và rời khỏi phòng xử án, ông gật đầu với nụ cười tươi và chào hỏi bằng ánh mắt. Tuy nhiên, bà Kim chủ yếu nhìn thẳng về phía trước mà không giao tiếp bằng mắt trực tiếp với ông Yoon, theo Seoul Economic Daily.
Cựu Tổng thống Yoon bị cáo buộc thông đồng với bà Kim nhận miễn phí từ nhà môi giới chính trị Myung Tae-kyun kết quả thăm dò ý kiến tổng cộng 58 lần, với tổng trị giá 270 triệu won (186.700 USD) từ tháng 4.2021 đến tháng 3.2022. Ông Myung bị cáo buộc cung cấp các cuộc thăm dò ý kiến trái phép.
Nhóm công tố viên đặc biệt điều tra những nghi ngờ liên quan tới cựu Đệ nhất phu nhân Kim cho rằng để nhận miễn phí kết quả của các cuộc thăm dò, cặp vợ chồng cựu Tổng thống Yoon đã dùng sức ảnh hưởng nhằm đảm bảo cựu nghị sĩ Kim Young-sun nhận được sự đề cử từ đảng Quyền lực nhân dân (khi đó là đảng cầm quyền) trong cuộc bầu cử địa phương và quốc hội bổ sung vào ngày 1.6.2022.
Bà Kim cũng bị truy tố trong cùng vụ án nhưng đã được tuyên trắng án trong phiên tòa đầu tiên. Tòa án nhận thấy khó có thể kết luận rằng ông Myung hành động theo chỉ đạo của cặp vợ chồng này và rằng ông ta không cung cấp dịch vụ thăm dò ý kiến riêng cho họ, theo Seoul Economic Daily.
"Một số cuộc đàm phán đang diễn ra ở Qatar hôm nay và chúng tôi sẽ xem liệu có thể đạt tiến triển không. Hai bên sẽ trao đổi qua lại rất nhiều về ngôn từ cụ thể trong tài liệu ban đầu, nên có thể mất vài ngày để đạt thỏa thuận", Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio hôm nay nói tại Ấn Độ, nơi ông đang thăm chính thức.
Ông cho rằng Mỹ vẫn có thể đạt thỏa thuận với Iran, dù Washington vừa tiến hành đợt tập kích vào thành phố cảng Bandar Abbas ở miền nam Iran rạng sáng nay. Quân đội Mỹ tuyên bố đây là đòn "tấn công tự vệ" nhằm vào bệ phóng tên lửa và tàu Iran xung quanh eo biển Hormuz.
Đây là lần đầu tiên đụng độ nổ ra giữa lực lượng vũ trang Mỹ và Iran kể từ khi hai bên đạt lệnh ngừng bắn hôm 14/3, làm dấy lên hoài nghi về triển vọng đàm phán giữa hai bên.
Theo ông Rubio, bất chấp cuộc tập kích, Tổng thống Donald Trump vẫn bày tỏ mong muốn đi đến thỏa thuận với Iran. "Hoặc Tổng thống sẽ đạt được một thỏa thuận tốt, hoặc sẽ không có thỏa thuận nào cả", ông cho hay.
Ngoại trưởng Mỹ cũng cho rằng việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz và thu phí tàu thuyền qua lại là "bất hợp pháp, không thể chấp nhận được". "Thế giới không thể cứ chịu đựng tình trạng này. Eo biển phải được mở bằng cách này hay cách khác", ông nói.
Sau khi Mỹ - Israel phát động cuộc chiến nhằm vào Iran ngày 28/2, Tehran đã chặn phần lớn hoạt động vận tải trên eo biển Hormuz. Nước này hiện chỉ cho phép một lượng nhỏ tàu thuyền đi qua eo biển mỗi ngày, đồng thời yêu cầu các tàu phải xin phép IRGC trước khi di chuyển qua.
Lực lượng Mỹ sáng 26/5 tập kích các bệ phóng tên lửa và tàu Iran "đang tìm cách rải thủy lôi" xung quanh eo biển Hormuz. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết đã xảy ra 3 vụ nổ tại thành phố cảng Bandar Abbas và hệ thống phòng không "đã kích hoạt để chống lại các mục tiêu thù địch".
Thành phố Bandar Abbas ở miền nam Iran, nơi đặt căn cứ hải quân và không quân trọng yếu của IRGC, có vị trí chiến lược dọc theo eo biển Hormuz.
Đòn tập kích diễn ra trong bối cảnh các nhà đàm phán cấp cao của Iran tới Doha, Qatar để tham gia vòng đàm phán mới nhất nhằm chấm dứt cuộc xung đột đã kéo dài nhiều tháng.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei ngày 25/5 cho biết Tehran và Washington đã đạt được sự đồng thuận về nhiều vấn đề trong các cuộc trao đổi liên quan thỏa thuận. "Tuy nhiên, không ai có thể khẳng định điều đó đồng nghĩa hai bên sắp ký kết thỏa thuận", ông nói, cáo buộc Mỹ "bất nhất" và liên tục thay đổi lập trường.
