Sau giai đoạn khởi đầu gây chú ý với loạt xe máy điện có kiểu dáng cá tính và thiên về hiệu suất vận hành, Dat Bike đang cho thấy định hướng mở rộng tệp khách hàng khi vừa trình làng thị trường Việt thêm mẫu xe ERA hoàn toàn mới.
Khác với những “đàn anh” như Weaver hay Quantum vốn được thiết kế phá cách và khác biệt, ERA mang kiểu dáng scooter đô thị quen thuộc, mềm mại và gần gũi hơn với số đông người dùng. Ngay từ cái nhìn đầu tiên, chiếc xe tạo cảm giác thời trang và mang hơi hướng xe gia đình với phần yếm trước gọn gàng. Chiều cao yên xe cũng chỉ ở mức 750 mm, trọng lượng khá nhẹ (chỉ 112 kg) tạo cảm giác vừa vặn, không quá “đô con” hay nặng nề khi dắt hoặc xoay trở. Thiết kế này đặc biệt phù hợp với thể trạng chung của người dùng trong nước và điều kiện sử dụng phổ biến tại Việt Nam.
Tuy nhiên, điều khiến nhiều người trải nghiệm phải bất ngờ nằm ở khu vực không gian chứa đồ dưới yên xe. Trước đây, những mẫu xe máy sở hữu “siêu cốp” trên thị trường cũng chỉ quanh mức 35 – 40 lít. Riêng với Dat Bike ERA, theo công bố của nhà sản xuất, xe có dung tích cốp lên tới 50 lít, kỷ lục của một mẫu xe hai bánh trên phạm vi toàn cầu.
Và thực tế cho thấy, con số trên không hề mang tính quảng bá. Không gian chứa đồ dưới yên ERA rộng tới mức có thể để vừa một ba-lô cỡ lớn, kèm nhiều vật dụng như túi mua sắm hay đồ dùng cá nhân. Chủ xe không cần phải treo hoặc chất lỉnh kỉnh ở khu vực để chân phía trước. Với nhu cầu sử dụng hằng ngày như đi làm, đưa đón con, đi siêu thị hay chở đồ lặt vặt trong phố, đây là chi tiết mang lại khác biệt rất rõ rệt.
Sở dĩ Dat Bike có thể tạo ra khoang chứa đồ lớn như vậy là nhờ cách bố trí pin dưới sàn để chân thay vì đặt dưới yên như nhiều dòng xe máy điện khác hiện nay. Điều này giúp “giải phóng” gần như toàn bộ không gian phía dưới yên để dành cho việc bố trí cốp. Đây cũng là một trong những chi tiết cho thấy triết lý phát triển khá thực dụng của hãng với mẫu xe mới, ưu tiên giải quyết trực tiếp những nhu cầu sử dụng thiết yếu hàng ngày của người dùng.
Một điểm đáng chú ý khác trên ERA là công nghệ sạc tích hợp (Integrated Charger). Theo Dat Bike, đây là công nghệ lần đầu tiên được thương mại hóa trên xe máy điện. Hiểu đơn giản, thay vì tách riêng bộ sạc như phần lớn xe điện phổ thông hiện nay, hãng tích hợp motor controller, charger, hệ thống tái tạo năng lượng, motor và swingarm thành một kiến trúc thống nhất, dùng chung nhiều nhiều thành phần như bán dẫn công suất, mạch đo lường, logic điều khiển và hệ thống tản nhiệt.
Cách làm này mang lại nhiều lợi ích thực tế. Đầu tiên là người dùng không còn phải mang theo cục sạc rời cồng kềnh mỗi khi cần sạc xe bên ngoài. Đồng thời, việc loại bỏ quạt tản nhiệt riêng cũng giúp quá trình sạc vận hành êm hơn, giảm tiếng ồn và tinh gọn hệ thống cơ khí.
Trong trải nghiệm thực tế, đây là một trong những tính năng cho cảm giác “hữu dụng” rõ ràng nhất, đặc biệt với nhóm khách hàng sử dụng xe mỗi ngày trong đô thị. Việc chỉ cần cắm trực tiếp vào ổ điện dân dụng thay vì lo mang theo bộ sạc riêng giúp quá trình sử dụng xe điện trở nên đơn giản hơn khá nhiều.
Đáng chú ý, phiên bản ERA E1 còn hỗ trợ chế độ sạc Boost công suất 2.700W. Theo thông số công bố, xe có thể sạc trong 15 phút để di chuyển thêm khoảng 30 km. Trong khi đó, chế độ sạc nhanh Fast 1.800W cũng giúp xe sạc đầy pin trong khoảng hơn 2 giờ. Với người dùng xe máy phổ thông, đây có lẽ là một trong những yếu tố quan trọng nhất để giảm bớt tâm lý e ngại khi chuyển sang xe điện. Thay vì phải chờ nhiều giờ như các mẫu xe điện đời cũ, ERA cho cảm giác gần hơn với sự tiện lợi vốn quen thuộc trên xe xăng.
Về khả năng vận hành, Dat Bike ERA sử dụng động cơ side motor công suất 5 kW phát triển cùng đối tác FCC Nhật Bản, cho tốc độ tối đa 82 km/giờ. Dù không phải mẫu xe hướng tới hiệu suất quá mạnh, chiếc scooter điện này vẫn tạo cảm giác tăng tốc tốt khi cầm lái thực tế. Thậm chí, khi chở hai người lớn với tổng trọng lượng khoảng 120 kg, xe vẫn tăng tốc mượt và nhẹ nhàng. Nhất là ở những cú đề-pa hoặc tăng tốc quãng ngắn trong phố, ERA không tạo cảm giác hụt hơi hay phải “gồng” quá nhiều như một số mẫu xe điện phổ thông công suất nhỏ.
Đặc biệt, việc sử dụng động cơ kiểu side motor truyền động bằng bánh răng (thay vì xích hay dây curoa) cũng giúp xe giảm thiểu tiếng ồn và đơn giản hóa quá trình bảo trì. Bởi vậy, người dùng không cần phải chăm sóc hệ truyền động hay tăng xích thường xuyên như các dòng xe máy truyền thống.
Khối pin 4,3 kWh cho quãng đường công bố khoảng 200 km sau mỗi lần sạc đầy cũng là thông số đáng chú ý trên một mẫu xe máy điện trong tầm giá dưới 30 triệu đồng. Với nhu cầu đi lại đô thị thông thường, con số này đủ để nhiều người sử dụng vài ngày mới cần sạc lại.
Ngoài ra, Dat Bike ERA còn được tích hợp nhiều tiện ích như hỗ trợ khởi hành ngang dốc, kiểm soát hành trình, chống trộm, quản lý xe qua ứng dụng và cập nhật phần mềm OTA. Bản cao cấp ERA E1 có thêm hệ thống phanh CBS, cổng USB, đèn định vị và các chế độ sạc nhanh hơn.
Nhìn chung, sau một ngày trải nghiệm thực tế, có thể thấy ERA không phải mẫu xe điện tạo ấn tượng bằng những màn phô diễn công nghệ hào nhoáng. Thay vào đó, mẫu xe này tập trung vào những yếu tố rất cơ bản nhưng thiết thực: cốp thật rộng, sạc nhanh, dễ dùng, vận hành đủ mạnh và phù hợp với thói quen sử dụng hàng ngày của người Việt. Đặc biệt, Dat Bike ERA có giá bán rất dễ tiếp cận chỉ từ 29,9 triệu đồng cho phiên bản ERA E2, từ 32,9 triệu đồng cho ERA E1 màu đen và 33,9 triệu đồng cho các tùy chọn màu sắc khác, đã bao gồm pin và thuế GTGT. Ở góc độ nào đó, đây cũng có thể xem là mẫu xe “thực tế” nhất mà Dat Bike từng tạo ra kể từ khi thương hiệu xe điện Việt này xuất hiện trên thị trường.
Honda Việt Nam (HVN) thông báo điều chỉnh giá bán lẻ đề xuất đối với gần như toàn bộ dải xe máy phổ thông từ ngày 1-7. Theo đó, có 17 mẫu xe máy Honda với tổng cộng 46 phiên bản được điều chỉnh tăng giá, trong khi chỉ một phiên bản được giảm giá.
Việc điều chỉnh áp dụng trên nhiều dòng sản phẩm, từ mẫu xe số phổ thông Wave Alpha đến xe tay ga cao cấp SH 350i. Mức tăng dao động từ 98.182 đồng - 700.000 đồng, trong khi phiên bản duy nhất được giảm có mức điều chỉnh 300.000 đồng.
Ở nhóm xe số, Wave Alpha là mẫu có mức tăng thấp nhất. Ngoại trừ phiên bản Đặc biệt tăng 392.728 đồng, các phiên bản còn lại chỉ tăng 98.182 đồng. Hai mẫu xe số khác là Wave RSX và Future 125 FI cũng đồng loạt tăng 98.182 đồng trên tất cả phiên bản.
Trong khi đó, các dòng xe tay ga Vision, Lead, Air Blade 125 và SH Mode đều tăng hơn 196.000 đồng. Mức điều chỉnh tương tự cũng được áp dụng cho hai mẫu xe mang phong cách hoài cổ là CT125 và Super Cub C125.
Ba mẫu xe tay ga sử dụng động cơ 160cc gồm Air Blade 160, Vario 160 và SH 160i cùng tăng 200.000 đồng. Mẫu xe côn tay Winner R và xe tay ga địa hình ADV350 cũng được điều chỉnh tăng ở mức tương tự.
Đáng chú ý, SH 350i có mức điều chỉnh khác nhau giữa các phiên bản. Cụ thể, phiên bản thể thao giảm 300.000 đồng, trong khi hai phiên bản cao cấp và đặc biệt lần lượt tăng 200.000 đồng và 700.000 đồng.
Theo Honda Việt Nam, việc điều chỉnh giá bán xuất phát từ biến động của giá nguyên vật liệu trên thị trường toàn cầu. Hãng cho biết đây là biện pháp nhằm duy trì chất lượng sản phẩm.
Ô tô hiện đại ngày càng được trang bị màn hình lớn hơn, bộ xử lý nhanh hơn và giao diện được quảng bá là thông minh hơn. Tuy nhiên, theo một bài thử nghiệm mới tại Thụy Điển, người lái hiện mất nhiều thời gian hơn để thực hiện các thao tác phổ biến khi đang lái xe so với cách đây 4 năm.
Nếu kết quả này phản ánh đúng thực tế, đây sẽ là một điểm trừ đối với những người thiết kế giao diện hệ thống thông tin giải trí. Dẫu vậy, phương pháp tiến hành bài thử cũng có một số điểm cần cân nhắc.
Tạp chí Vi Bilägare của Thụy Điển mới đây đã thực hiện lại bài kiểm tra mức độ xao nhãng của người lái mà họ từng tổ chức vào năm 2022. Thử nghiệm đo thời gian người lái hoàn thành một loạt tác vụ phổ biến khi duy trì tốc độ 110km/h trên một sân bay đã đóng cửa.
Kết quả cho thấy, trung bình các tài xế phải đi hết 813m mới hoàn thành các tác vụ, tăng so với mức 756m ghi nhận cách đây 4 năm. Điều này tương đương với việc người lái mất thêm khoảng 2 giây mà sự chú ý ít nhiều bị phân tán khỏi đường.
Cách thức thử nghiệm
Bài thử bao gồm 4 thao tác thường gặp: (1) Bật sưởi ghế, tăng nhiệt độ điều hòa và kích hoạt chế độ sấy kính; (2) Chuyển kênh radio; (3) Đặt lại đồng hồ hành trình (trip computer); (4) Giảm độ sáng bảng đồng hồ và tắt màn hình trung tâm.
Trước khi thử nghiệm, người lái được làm quen với từng mẫu xe. Nếu xe bị lệch làn hoặc không duy trì được tốc độ quy định, lượt chạy sẽ được thực hiện lại. Mỗi tác vụ được tính thời gian riêng, bắt đầu khi người lái đặt cả hai tay lên vô lăng và kết thúc khi hoàn thành thao tác.
Mỗi mẫu xe có hai người lái tham gia thử nghiệm. Tính năng điều khiển bằng giọng nói không được đưa vào đánh giá, do khả năng hỗ trợ của từng hệ thống khác nhau quá nhiều.
Các bài thử được tiến hành tại sân bay Lunda, gần thành phố Uppsala (Thụy Điển), trong điều kiện trời nhiều mây, nhiệt độ khoảng 12 độ C.
Cuộc khảo sát cũng đánh giá khả năng kết nối điện thoại, mức độ dễ thao tác trên màn hình cảm ứng khi đeo các loại găng tay khác nhau, khoảng cách quan sát tới màn hình và cảm nhận ban đầu của nhóm người lái ở nhiều độ tuổi.
Vấn đề nằm ở giao diện, không phải màn hình
Có lẽ một trong những kết quả đáng chú ý nhất là màn hình cảm ứng dường như không phải nguyên nhân chính gây mất tập trung.
Minh chứng rõ nhất là Volvo XC60, mẫu xe hoàn thành bài kiểm tra chỉ sau quãng đường 485m. Kết quả này cho thấy giao diện người dùng của xe có vẻ được thiết kế trực quan, phản hồi nhanh và hỗ trợ người lái thực hiện thao tác thuận tiện hơn. Ngược lại, Volvo V60 đời 2016, mẫu xe đại diện cho triết lý sử dụng gần như hoàn toàn nút bấm vật lý, lại cần tới 863m để hoàn thành các tác vụ.
Mazda CX-60 còn có kết quả kém hơn. Màn hình cảm ứng bị vô hiệu hóa khi xe đang di chuyển, buộc người lái phải sử dụng các nút điều khiển vật lý. Bài kiểm tra được hoàn thành trong 37 giây, tương ứng quãng đường 1.137m. Khoang lái của CX-60 có tới 50 nút bấm, nhiều nhất trong số các mẫu xe tham gia thử nghiệm năm 2026.
Giao diện trên xe Tesla, vốn gần như phụ thuộc hoàn toàn vào màn hình cảm ứng, đã được cải thiện so với lần thử nghiệm trước. Trong khi đó, các mẫu Mercedes-Benz trong bài thử nghiệm mất nhiều hơn khoảng 15 giây để hoàn thành cùng các tác vụ so với kết quả ghi nhận ở lần khảo sát năm 2022.
Điều này cho thấy thiết kế giao diện là yếu tố quan trọng hơn việc xe sử dụng nút bấm vật lý hay màn hình cảm ứng.
Nếu không tính các nút điều khiển truyền thống như công tắc cửa sổ điện, Tesla Model Y chỉ có 4 nút bấm vật lý. Các chức năng như chỉnh gương chiếu hậu hay chọn chế độ số đều được thực hiện thông qua màn hình.
Mercedes-Benz CLA với thiết kế thiên về màn hình cảm ứng mất tổng cộng 35 giây để hoàn thành bài thử. Một phần nguyên nhân là xe mất tới 19 giây từ lúc mở khóa đến khi màn hình sẵn sàng nhận thao tác, trong khi màn hình trên xe Tesla gần như hoạt động ngay khi cửa mở.
Skoda với thiết kế kết hợp giữa núm xoay và màn hình cảm ứng đạt kết quả rất tốt. Người lái hoàn thành các thao tác trong 18 giây, tương ứng quãng đường 542m.
Đối với Toyota Corolla Cross, vị trí đặt màn hình được đánh giá hợp lý, nhưng thao tác chỉnh độ sáng bảng đồng hồ lại nằm quá sâu trong menu của máy tính hành trình, khiến xe phải đi thêm tới 580m mới hoàn tất tác vụ.
Một điểm tích cực là vị trí đặt màn hình trên các mẫu xe mới đã tốt hơn. Ở mẫu Volvo XC60, người lái chỉ cần hạ tầm mắt khoảng 35 độ để quan sát màn hình, trong khi mẫu xe có kết quả tệ nhất của bài thử năm 2022 là MG Marvel R yêu cầu góc nhìn xuống tới 56 độ. Trong khi đó, màn hình của Nissan Qashqai cũng đã tăng kích thước từ 9 inch lên 12,3 inch kể từ lần xuất hiện trước.
Dù vậy, nghiên cứu này vẫn chưa đủ để đưa ra kết luận mang tính khái quát. Việc chỉ thử nghiệm trên 10 mẫu xe chưa thể đại diện cho toàn bộ ngành công nghiệp ô tô.
Ngoài ra, mức độ quen thuộc của người lái với từng mẫu xe, cách bố trí khoang lái, các nút điều khiển trên vô lăng và chính những tác vụ được lựa chọn để thử nghiệm đều có thể ảnh hưởng đến kết quả.
Dù còn những hạn chế về phương pháp, bài thử vẫn cho thấy một điều đáng chú ý: chất lượng thiết kế giao diện có thể quan trọng hơn bản thân việc xe sử dụng nút bấm vật lý hay màn hình cảm ứng.
Câu hỏi "Tại sao phạm vi hoạt động của xe điện hoặc xe hybrid không như quảng cáo?" rất phổ biến trong giới chủ sở hữu. Một phần sự khác biệt đó có thể do tính chất được kiểm soát của các bài kiểm tra phạm vi hoạt động chính thức, thêm một chút chiêu trò tiếp thị.
Nhưng còn một lý do khác khiến xe điện có phạm vi hoạt động 300 dặm (482 km) hoặc xe hybrid cắm điện 800 dặm (1.287 km) không đạt được những con số ấn tượng đó. Đơn giản xe điện và xe hybrid không thích hoạt động khi trời quá nóng hoặc quá lạnh. Kết quả được AAA cung cấp sau khi mở rộng và cập nhật nghiên cứu mà họ đã bắt đầu từ năm 2019.
AAA đánh giá hiệu suất của ba xe điện và ba xe hybrid. Ba mẫu xe điện gồm Chevrolet Equinox EV FWD 2025, Ford Mustang Mach-E AWD 2025 và Tesla Model Y RWD 2025. Ba mẫu xe hybrid gồm Honda CR-V Hybrid AWD 2026, Toyota Prius Hybrid FWD Nightshade 2025 và Hyundai Tucson Blue Hybrid AWD 2025.
Quá trình thử nghiệm bằng máy đo lực kéo - một loại máy chạy bộ dành cho ôtô - với nhiệt độ trong cabin xe được đặt ở mức 72 độ F (21 độ C) và nhiệt độ môi trường trong buồng thử nghiệm ở mức lần lượt 20 độ F (-6,7 độ C), 75 độ F (23,9 độ C) và 95 độ F (35 độ C).
Trong điều kiện nhiệt độ cao (35 độ C), xe hybrid giảm 12% hiệu suất nhiên liệu, trong khi xe điện giảm 10,4% hiệu suất và mất 8,5% phạm vi hoạt động so với điều kiện nhiệt độ cơ bản (23,9 độ C).
Trong điều kiện nhiệt độ cực thấp (-6,7 độ C), hiệu ứng còn rõ rệt hơn, với xe hybrid giảm 22,8% hiệu suất nhiên liệu, trong khi xe điện giảm gần 35,6% hiệu suất nhiên liệu và mất 39% phạm vi hoạt động so với điều kiện nhiệt độ cơ bản.
Trong điều kiện nhiệt độ thấp, xe điện tiết kiệm được khoảng 36 USD mỗi 1.000 dặm (1.609 km) so với xe hybrid khi sử dụng điện tại nhà, nhưng lại đắt hơn 86 USD khi sử dụng trạm sạc công cộng.
Trong điều kiện nhiệt độ cao, xe điện tiết kiệm được khoảng 46 USD so với xe hybrid khi sử dụng điện tại nhà, nhưng lại đắt hơn 41 USD khi sử dụng trạm sạc công cộng.
Các chủ xe điện được khuyến cáo nên lên kế hoạch trước cho các điểm dừng bổ sung để sạc pin trong điều kiện nhiệt độ khắc nghiệt, làm ấm cabin trước khi sạc, giảm nhiệt độ ghế và vô-lăng nếu cần kéo dài quãng đường.
Bên cạnh đó, các chủ xe điện cũng như xe hybrid cần cần biết rằng chi phí thay đổi theo mùa, và học có thể sử dụng công cụ tính toán chi phí của AAA để ước tính tổng chi phí sở hữu xe.
Theo một khảo sát trước đây của AAA, 35% người trưởng thành ở Mỹ cho biết họ rất có khả năng hoặc có khả năng mua xe hybrid cho chiếc xe tiếp theo của mình, với lý do giảm bớt lo ngại về phạm vi lái xe. Trong khi đó, người tiêu dùng quan tâm đến xe điện nêu bật những lợi ích như chi phí nhiên liệu thấp hơn, tác động đến môi trường giảm và chi phí bảo trì thấp hơn.
